II SA/Bd 272/09
WyrokWSA w Bydgoszczy2009-09-23
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Grażyna Malinowska -Wasik, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która fizycznie opuściła miejsce stałego zameldowania, ale podjęła kroki prawne w celu przywrócenia posiadania lokalu, może zostać wymeldowana, jeśli nie egzekwuje wyroku nakazującego przywrócenie posiadania i koncentruje swoje centrum życiowe w innym miejscu?Ratio decidendi
Opuszczenie miejsca stałego pobytu w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności wymaga nie tylko fizycznego nieprzebywania w lokalu, ale także dobrowolnej rezygnacji z tego miejsca jako centrum życiowego. Nawet jeśli osoba fizycznie opuściła lokal, a następnie podjęła kroki prawne w celu przywrócenia posiadania, brak konsekwentnej egzekucji wyroku nakazującego przywrócenie posiadania oraz koncentracja centrum życiowego w innym miejscu (np. z nowym partnerem) świadczą o braku woli stałego zamieszkiwania w lokalu, co uzasadnia wymeldowanie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania skarżącego z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego. Organ pierwszej instancji pierwotnie odmówił wymeldowania, jednak po uchyleniu tej decyzji i ponownym postępowaniu, Prezydent Miasta orzekł o wymeldowaniu. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący twierdził, że opuścił lokal z powodu pracy w delegacji i późniejszej wymiany zamków przez jego byłą żonę, a także podjął kroki prawne w celu odzyskania dostępu do mieszkania. Organy uznały jednak, że opuszczenie lokalu było dobrowolne i trwałe, a działania skarżącego po wymianie zamków nie świadczyły o woli powrotu i koncentracji centrum życiowego w tym lokalu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 września 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Grażyna Malinowska -Wasik sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 16 września 2009 roku sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.
U z a s a d n i e n i e:
Prezydent [...], decyzją z [...] listopada 2008 r., na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego z lokalu nr [...] położonego [...] przy ul. [...].
Powyższe rozstrzygnięcie organ oparł o następujące ustalenia i rozważania:
Postępowanie administracyjne wszczęto na wniosek E. K., która poinformowała, że były mąż – skarżący - nie mieszka pod adresem stałego zameldowania od [...] 2005r.
Organ prowadzący postępowanie przesłuchał wskazanych świadków oraz wystąpił do Policji w celu ustalenia stanu faktycznego. Z poczynionych ustaleń wynikało, że skarżący nie mieszka w omawianym lokalu. Ww. przedstawił jednak w sprawie dowody potwierdzające jego pracę w delegacji wraz z zakwaterowaniem na zapleczu socjalnym prowadzonych budów od [...] listopada 2005 r. do [...] sierpnia 2006 r. Jako dowód załączył pismo z [...] kwietnia 2006 r., podpisane przez Prezesa Zarządu [...] Spółki z o.o. [...].
Wiarygodność wyjaśnień oraz dowodów złożonych przez skarżącego zasadnie podważa oświadczenie złożone przez G. H., który stwierdził, że nie wystawiał pisma skarżącemu, a ,,na budowach w [...] jak i w [...] nie było żadnego zaplecza socjalnego." G. H. składając oświadczenie poinformował także, że Pan Z. K. nie przebywał w delegacjach, a z tego co mu wiadome zamieszkiwał w [...] gdyż miał tam zbudowany dom.
Także świadek K. S. pracujący wówczas w w/w firmie jako kierownik budowy w [...], zeznał że skarżący nie był zakwaterowany na "zapleczu socjalnym" tej budowy, gdzie nie było warunków do zamieszkiwania.
Z oświadczenia wnioskodawczyni E. K. wynika, że [...] kwietnia 2006 r., zostały zmienione zamki w drzwiach wejściowych do spornego mieszkania, o którym to fakcie skarżący [...] kwietnia 2006 r. zawiadomił Policję, a w dniu [...] maja 2006 r. złożył w tym przedmiocie pismo w prokuraturze. Tymczasem do [...] kwietnia 2006 r., (a więc do dnia, w którym odbyła się rozprawa administracyjna, na której powziął wiadomość, iż wymieniono zamki), utrzymywał jednocześnie, że nie posiada innego miejsca zamieszkania i w omawianym lokalu bywa zazwyczaj pod nieobecność Pani E. K., co praktycznie nie było to możliwe w związku z wymianą zamka.
Powyższe świadczy o małej wiarygodności jego zeznań, a okoliczności faktyczne zebrane w sprawie wskazują, że działania zmierzające do przywrócenia naruszonego wg strony prawa współposiadania mieszkania podjęte zostały dopiero w związku z prowadzonym postępowaniem meldunkowym.
Natomiast pozostałe dowody wskazują na fakt, iż skarżący nie mieszka pod adresem stałego zameldowania i że opuszczenie go było dobrowolne z wolą przeniesienia swojego życia pod adres inny niż stałe zameldowanie. Natomiast działania prawne podjęte przez stronę były działaniami wywołanymi postępowaniem meldunkowym.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wyjaśnił, że od jesieni 2005 r., w spornym lokalu przebywał kilka razy w miesiąc, pozostałe dni pracując i dopilnowując wykonania zadań nałożonych na jego firmę na terenie [...] i [...], za które jako prezes odpowiadał, a na jej mieszkalno – socjalnym zapleczu w pensjonacie [...] w [...] zlokalizowany przy ul [...], w ciągu tygodnia nocował, ponieważ odległość do miejscowości [...] i [...] wynosiła około 15 do 20 km. Wskazał, że w wolne dni przebywał w mieszkaniu zameldowania, lecz od kwietnia 2006 r., jego powroty do miejsca stałego zamieszkania stały się niemożliwe, ponieważ zostały wymienione zamki w drzwiach, co stało się przyczyną wniesienia sprawy do Sądu Rejonowego o udostępnienie wspólnego mieszkania, zakończonej wyrokiem Sądu z dnia [...].04.2007 r., nakazującym E. K. umożliwienie korzystania ze wspólnego lokalu.
Skarżący podniósł, że pomimo wyroku sądu w dalszym ciągu nie ma dostępu do mieszkania, albowiem jego pismo o dobrowolne oddanie kluczy pozostaje bez odpowiedzi, a interwencje w różnych urzędach są bez skutku. Strona wskazała też, że w spornym lokalu znajdują się jej meble, rzeczy osobiste.
Skarżący zakwestionował wiarygodność zeznań świadka K. S., oraz w/w oświadczenia G. H.
Wojewoda [...] decyzją z [...] lutego 2009 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Rozstrzygnięcie swoje oparł o następujące ustalenia i rozważania:
Rozpatrując wniosek o wymeldowanie organ nie bada uprawnień strony do zajmowanego lokalu, lecz bada czy osoba faktycznie opuściła miejsce pobytu stałego oraz czy opuszczenie to ma charakter dobrowolny i trwały.
Zaskarżona decyzja jest drugą w tej sprawie decyzją Prezydenta [...]. Pierwsza została uchylona przez organ odwoławczy, który przekazał sprawę do ponownego rozstrzygnięcia, gdyż w toku postępowania odwoławczego wpłynęły wówczas nowe dowody i wyjaśnione zostały okoliczności nieznane organowi I instancji przed podjęciem decyzji.
Organ I instancji przeprowadził postępowanie dowodowe, w wyniku którego wydał decyzję o odmowie wymeldowania Pana Z. K. z adresu pobytu stałego. Jednakże w toku postępowania odwoławczego podważono dowody, na których oparł się organ I instancji wydając decyzję - skarżący przedstawił miedzy innymi zaświadczenie, z którego wynikało, że w okresie nieprzebywania pod adresem pobytu stałego pracował w delegacji, gdzie posiadał też zakwaterowanie. W postępowaniu odwoławczym osoba, która podpisała to zaświadczenie zaprzeczyła okolicznościom w nim przedstawionym oraz stwierdziła, że nigdy nie podpisywała takiego zaświadczenia, a podpis jest sfałszowany. Okoliczności te potwierdził również przesłuchany przez organ II instancji świadek. W tej sytuacji organ II instancji decyzją z dnia [...].10.2008r. uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] o odmowie wymeldowania.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania uwzględniającego nowe dowody Prezydent Miasta [...] wydał decyzję o wymeldowaniu skarżącego. Rozstrzygnięcie takie uzasadnia fakt, że przedłożone przez stronę dowody świadczące o pracy w delegacji jako przyczynie opuszczenia lokalu zostały skutecznie podważone. Działania podjęte przez stronę po opuszczeniu lokalu nie były spowodowane uniemożliwianiem przebywania w nim, lecz toczącym się postępowaniem o wymeldowanie. Z dowodów nie wynika, że skarżący chciał zamieszkiwać w lokalu, lecz jedynie, że chciał być w nim zameldowany na pobyt stały. Świadczy o tym fakt, że wyjaśnienia strony dotyczące okoliczności opuszczenia lokalu okazały się mało wiarygodne, a opuszczenie lokalu uzasadnione było również względami osobistymi - zawarciem ponownego małżeństwa.
Warto podkreślić, że ani fakt przymusu opuszczenia lokalu ani fakt pracy w delegacji tłumaczący nieobecność strony pod adresem stałego zameldowania, nie zostały udowodnione.
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy zwrócił się do stron z prośbą o przedstawienie dowodów, które pozwoliłyby ocenić okoliczności sprawy, a tym samym dał stronie odwołującej możliwość udokumentowania swojego stanowiska, że opuszczenie lokalu nie było dobrowolne. Nie zaprezentowano jednak żadnych istotnych nowych dowodów, a w tym, świadczących o tym, że strona odwołująca podjęła kroki prawne mające na celu pozostanie w miejscu stałego zameldowania lub powrót do niego. W tym stanie faktycznym i prawnym opuszczenie lokalu należy traktować jako dobrowolne zgodnie z przyjętym w tym zakresie orzecznictwem.
Zgodnie z wyrokiem NSA - Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach z dnia 18 grudnia 2001 (II SAJKa 613/2000): "O opuszczeniu miejsca pobytu w rozumieniu art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, można mówić wówczas, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym poprzednio miała zorganizowane centrum życiowe oraz gdy nieprzebywanie jest wynikiem woli, zamiaru tej osoby. Przejawem woli opuszczenia miejsca pobytu jest niepodejmowanie we właściwym czasie środków prawnych zmierzających do przywrócenia utraconego posiadania lokalu".
Ponadto zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 29 stycznia 2001 r. (V SA 1342/2001):
"Pojęcie opuszczenia miejsca stałego pobytu bez wymeldowania użyte w art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Tekst jednolity: Dz. U. 1984 Nr 32 poz. 174) należy interpretować w sposób zobiektywizowany, poprzez stwierdzenie faktów, tzn. faktu opuszczenia lokalu obejmującego także sytuację przymusowego opuszczenia lokalu oraz faktu niedopełnienia wymeldowania. Organ administracji publicznej nie ma obowiązku badania przyczyn opuszczenia miejsca stałego pobytu bez wymeldowania", a w świetle wyroku NSA - Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 28 listopada 2001 (SAJRz 685/2000): "... utrudnianie lub uniemożliwianie pobytu w lokalu nie ma znaczenia prawnego, jeżeli strona w stosownym czasie nie skorzystała ze środków prawnych przeciwdziałających takiemu utrudnianiu. Jeżeli strona od momentu opuszczenia lokalu nie występowała do sądu powszechnego z powództwem o ochronę posiadania, stosownie do art. 344 § 2 kc jego roszczenie wynikające z posiadania wygasło po upływie roku do opuszczenia lokalu".
W skardze wniesionej do Sądu, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, czyniąc zarzut, że organ odwoławczy nie wziął pod uwagę takich dowodów jak: -w/w wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] kwietnia 2007r., - pisma do Prokuratury Rejonowej [...] z dnia [...].05.2006r o umożliwieniu dostępu do mieszkania, -interwencji w Policji, jak również - pisma do E. K. o przekazaniu kluczy od lokalu mieszkalnego.
W ocenie strony, zeznania świadka K. S. nie są wiarygodne albowiem świadek ten jako kierownik firmy nie był zorientowany, gdzie istnieje jej zaplecze socjalne, a po ukierunkowaniu określił, że na budowie, gdzie zaplecza takiego nie ma, a także nie wiedział, że firma posiadała w [...] przy ul [...] budynek o charakterze pensjonatu.
Zdaniem skarżącego nie jest również wiarygodne w/w pismo G. H., albowiem wcześniej napisał pismo do Urzędu Miasta [...] potwierdzające wyjaśnienie strony w toczącej się sprawie o wymeldowanie.
Pozostali świadkowie, jak wywodziła strona, to kobiety schorowane, leciwe i znajome E. K., które zeznawały tak jak polecono im mówić, ponieważ nie miały żadnej wiedzy na w/w temat.
Skarżący podkreślił, że jego działania wyrażają wolę dalszego zamieszkiwania w spornym mieszkaniu, lecz jego interwencje o przywróceniu posiadania do chwili obecnej są bezskuteczne. Zwrócił uwagę na fakt, że w tym lokalu znajdują się jego rzeczy osobiste, sprzęt i meble, do których nie ma dostępu.
Strona nadmieniła też, że od kilku miesięcy toczy się przed Sądem Rejonowym [...], pod sygn. akt IX K/1563/2008 postępowanie odnośnie prawdziwości dokumentu świadczącego o przebywaniu poza miejscem zameldowania z powodu pracy zawodowej, co zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, powinno stanowić podstawę do zawieszenia postępowanie w tej sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa do czasu zakończenia postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swą dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.),
Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania, przy czym zgodnie z przepisem art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270;
z późn. zm., dalej zwaną: p.p.s.a.), zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należało stwierdzić, iż nie doszło do naruszenia prawa w wyżej wskazany sposób, co w konsekwencji przesądza o niezasadności skargi.
Materialnoprawną przesłankę wymeldowania skarżącego stanowi powołany przez organy art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r., o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wynika z niego, że organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Kluczowym więc zagadnieniem dla rozstrzygnięcia sprawy było przesądzenie kwestii, czy strona "opuściła miejsce stałego pobytu". By można było dokonać prawidłowej oceny w tym zakresie należy wyjaśnić znaczenie tego pojęcia. Organ odwoławczy słusznie utożsamił taki stan z faktycznym i dobrowolnym opuszczeniem miejsce pobytu stałego. W ocenie Sądu, w sprawie nie chodziło jedynie o dokonanie ustalenia, czy skarżący opuścił fizycznie mieszkanie gdzie jest zameldowany, lecz czy opuszczenie to ma charakter dobrowolny, a więc czy miała miejsce dobrowolna rezygnacja z faktu, że lokal w którym jest zameldowany, nie będzie już stanowił centrum życiowego strony, a więc centrum jej życiowej działalności. Zdaniem Sądu nie ma przeszkód by posłużyć się tu prawną konstrukcją miejsca zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego, w którym wyróżnia się dwa jej elementy: - przebywanie w sensie fizycznym w określonej miejscowości (corpus) oraz - wola, zamiar stałego pobytu (animus). Biorąc bowiem pod uwagę treść przepisu art. 15 ust. 2 w/w ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, element dobrowolności wyprowadzenia się będzie nawiązywał do zamiaru zmiany centrum życiowego (animus), a przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego, będzie związana z zaniechaniem przebywania w nim w sensie fizycznym (corpus).
Początkowo sporne były fakty dotyczące przebywania skarżącego w lokalu dotychczasowego zameldowania, jak i pozostawienia w nim rzeczy osobistych. W tym zakresie już sam skarżący przedstawiał sprzeczne ze sobą okoliczności. [...] kwietnia 2006 r., będąc przesłuchiwany w charakterze strony wyjaśnił, że przynajmniej raz dziennie bywa w w/w lokalu, gdzie ma wszystkie swoje rzeczy (vide: k. 17 akt administracyjnych organu I instancji), a w swym piśmie z [...] kwietnia 2006 r., stwierdził, że od listopada 2005 r. mieszka w tym lokalu, przebywając w nim jedynie w wolne dni od pracy i to nie zawsze (vide: k. 26 w/w akt). Na rozprawie zaś przed Sądem cywilnym, w dniu [...] marca 2007 r., zeznał, że na rzeczy pozostawione w omawianym lokalu składa się jedynie część ubrań (vide: k. 86 w/w akt).
Ostatecznie jednak nie budziło wątpliwości, że od czasu wymiany przez uczestniczkę zamku w drzwiach mieszkania, skarżący nie przebywa w nim. Definitywnie kwestię tą przesądził wyrok Sądu Rejonowego [...] z [...] kwietnia 2007 r., sygn I C 408/06 nakazujący uczestniczce E. K. przywrócenie stanu posiadania poprzez dopuszczenie skarżącego do współposiadania lokalu i wydanie w tym celu kluczy (vide: k. 89 w/w akt). W świetle jego treści, uczestniczka naruszyła posiadanie spornego lokalu przez uniemożliwienie skarżącemu przebywania w nim. Oznacza to, przesądzenie zagadnienia, że przynajmniej od czasu wymiany zamku, tj. od [...] kwietnia 2006 r., skarżący faktycznie nie przebywa w spornym lokalu. W konsekwencji odpadła potrzeba gromadzenia w tym zakresie przez organy materiału dowodowego, a ewentualne uchybienia co do zebrania i omówienia dowodów na powyższą okoliczność, nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy.
Z takich samych też względów nie istniała konieczność zawieszenia postępowania do czasu zakończenia postępowania karnego, toczącego się przed sądem powszechnym przeciwko skarżącemu o sfałszowanie pisma z [...].04.2006 r., stwierdzającego, iż korzysta on z zakwaterowania na zapleczu socjalnym budowy (k. 25 w/w akt). Przedmiot tego postępowania jest zresztą zawężony jedynie do stwierdzenia ewentualnej osobistej roli skarżącego co do sfałszowania podpisu na w/w piśmie.
W świetle powyższego, rzeczą organów było dokonanie ustalenia czy przebywanie skarżącego poza spornym mieszkaniem objęte jest jego wolą, czy też nie. Ta właśnie okoliczność miała kapitalne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i w istocie stanowiła przedmiot sporu. Trzeba bowiem pamiętać, że jak to zasadnie stwierdzono w przytoczonym przez organ odwoławczy, wyroku NSA - Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 18 grudnia 2001 (II SA/Ka 613/2000): "O opuszczeniu miejsca pobytu w rozumieniu art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, można mówić wówczas, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym poprzednio miała zorganizowane centrum życiowe oraz gdy nieprzebywanie jest wynikiem woli, zamiaru tej osoby".
Rzeczą organów było więc w tych warunkach dokonanie oceny, czy fizyczne nieprzebywanie skarżącego w spornym lokalu jest wynikiem jego świadomego wyboru, czy też ma on autentyczną, a nie deklarowaną jedynie wolę zamieszkiwania tam. By zbadać i ocenić rzeczywistą sytuację w tym zakresie, nie wystarczyło rzecz jasna oprzeć się na deklaracjach werbalnych strony, która twierdziła, iż jej zamiarem jest zamieszkiwanie w omawianym lokalu, lecz należało wziąć pod uwagę, czy i jakie starania czyniła strona by deklarowaną przez siebie wolę zrealizować. Organ odwoławczy słusznie zwrócił uwagę na zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – O/Z w Szczecinie z 6.02.2002 r., sygn. akt SA/Sz 1278/00, tezę stanowiącą, że:" Przy ustaleniu zamiaru nie można jednak poprzestać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie mieć będzie czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą między innymi: koncentracja interesów życiowych w danym miejscu".
Organ odwoławczy doszedł do wniosku, że organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił zgromadzony materiał dowodowy, a po dopuszczeniu przed drugą instancją nowych dowodów i bezskutecznym wezwaniu stron do zgłoszenia ewentualnych dowodów, uznał iż brak jest przesłanek by można było uznać, że skarżący podjął wystarczające kroki w celu pozostania lub powrotu do spornego lokalu. W ocenie organu, skarżący nie podejmował bowiem we właściwym czasie środków prawnych zmierzających do przywrócenia utraconego posiadania lokalu.
W ocenie Sądu, dojście do takiej konkluzji było uprawnione, choć należy zaznaczyć, że jak wynika z materiału dowodowego, skarżący podejmował kroki celem uzyskania dostępu do spornego mieszkania.
Po wymianie przez uczestniczkę zamku w drzwiach, co nastąpiło [...] kwietnia 2006 r. (vide: k. 24 akt administracyjnych organu I instancji, tom I), skarżący poczynił następujące kroki:
- [...].04.2006 r. zatelefonował na Policję informując, że żona wymieniła zamek w drzwiach, skutkiem czego nie może dostać się do mieszkania (pismo Policji k. 35 akt administracyjnych organu I instancji, tom I),
- [...]05.2006 r. skierował pismo do Prokuratury Rejonowej [...], w którym poinformował, że [...].03.2006 r. nie mógł dostać się do mieszkania, ponieważ uniemożliwiono mu dostęp do prania i wymiany odzieży i do chwili obecnej ma problemy i prosi o spowodowanie swobodnego dostępu do mieszkania (k. 42 akt administracyjnych organu I instancji, tom I),
- [...].07.2006 r. złożył pozew do Sądu Rejonowego [...] przeciwko uczestniczce o przywrócenie posiadania (k. 71 akt administracyjnych organu I instancji, tom I),
- w październiku 2007 r. po zapadłym w dniu [...].10.2007 r. wyroku Sądu Okręgowego [...] oddalającego apelację uczestniczki od wyroku Sądu Rejonowego [...] z [...].04.2007 r. zobowiązującego ją do wydania kluczy od mieszkania, po bezskutecznym wezwaniu jej do ich wydania, interweniował u komornika, który – jak wyjaśniła strona – oświadczył, że takimi sprawami nie zajmuje się (wyjaśnienie skarżącego z [...] lutego 2008 r., vide: k. 109 akt administracyjnych organu I instancji, tom I).
Od tego czasu, skarżący nie poczynił jakichkolwiek działań celem zamieszkania w spornym lokalu. W konsekwencji, jego realna aktywność w przedmiocie uzyskania dostępu do tego mieszkania zakończyła się wraz z uprawomocnieniem się wyroku zobowiązującego uczestniczkę do dopuszczenie go do współposiadania lokalu. To zaniechanie skarżącego nie świadczy o tym, że ma wolę zamieszkiwania w tym lokalu. Gdyby było inaczej, to nie zaniechałby on dalszych działań celem wyegzekwowania wyroku, albowiem nie jest do pogodzenia - z jednej strony chęć zamieszkiwania w dotychczasowym mieszkaniu, które ma być centrum życiowym, a więc w którym mają się koncentrować wszystkie istotne dla strony zdarzenia, tak natury bytowej, emocjonalnej, w tym uczuciowej, a – z drugiej strony brak jakiejkolwiek inicjatywy w podjęciu realnych działań zmierzających, do zamieszkania w tym mieszkaniu. Strona pomimo wezwania organu odwoławczego nie przedstawiła dowodów wykazujących podjęcie takiej inicjatywy, a dowody dotychczas zebrane, nie stoją w zgodzie z deklarowaną przez stronę chęcią zamieszkiwania w dotychczasowym lokalu. Skarżący zawarł nowy związek małżeński i jak przyznał, spędza z aktualną żoną dni wolne od pracy w domku letniskowym, a w jej mieszkaniu pierze swe rzeczy (k. 70 akt administracyjnych organu I instancji, tom I, k. 176 akt administracyjnych organu I instancji, tom II).
Ubocznie można zauważyć, że przed Sądem cywilnym w sprawie o naruszenie posiadania zeznał (przesłuchiwany w trybie art. 304 kpc), że: "od jesieni 2006 r., zamieszkał z drugą żoną" (k. 86 akt administracyjnych organu I instancji, tom I).
Wszystko to nie jest do pogodzenia z założeniem, że skarżący upatruje swe centrum życiowe w mieszkaniu dotychczasowego zameldowania. Orzecznictwo sądowoadministracyjne przyjęło za trafną cytowaną przez organ odwoławczy tezę wyroku NSA - Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 28 listopada 2001 (SAJRz 685/2000), w której Sąd ten stwierdził, że: " utrudnianie lub uniemożliwianie pobytu w lokalu nie ma znaczenia prawnego, jeżeli strona w stosownym czasie nie skorzystała ze środków prawnych przeciwdziałających takiemu utrudnianiu." Należy podkreślić, że z tezy tej wynika, iż przesłanki do wymeldowania nie zachodzą w stosunku do strony, nieprzebywającej fizycznie w danym lokalu, jeżeli nie tylko podejmuje ona środki prawne przeciwdziałające zamieszkiwaniu poza tym lokalem, ale co istotne, środki te podejmuje w stosownym czasie. Dotychczasowe orzecznictwo przyjmuje, że jednym z takich właśnie środków prawnych jest złożenie powództwa o przywrócenie posiadania. Nie oznacza to jednak, że w stosunku do osoby, która uzyskała korzystny dla siebie wyrok sądu cywilnego w przedmiocie przywrócenia posiadania, powyżej przytoczona teza nie ma zastosowania, w sytuacji kiedy zaniechuje ona realizacji (egzekucji) takiego wyroku. Osoba, która mając w ręku środki prawne w postaci wskazanego wyroku, nie egzekwuje wejścia do lokalu w celu zamieszkania w nim (a więc realizacji w danym konkretnym miejscu wszystkich celów, składających się na funkcjonowanie tzw. centrum życiowego), lecz powołuje się jedynie na fakt posiadania korzystnego dla siebie wyroku, w istocie wykazuje wolę nie tyle co do zamieszkiwania w danym lokalu, lecz wolę posiadania do niego dostępu, by w odpowiednim dla siebie czasie mogła z danego lokalu korzystać lub nie. Takie jednak pojmowanie swego uprawnienia w stosunku do lokalu, nie jest tożsame z traktowaniem go jako swego centrum życiowego, lecz raczej jako substancji majątkowej, do której chce się zachować prawo.
Trzeba wyjaśnić, że skarżący ma możliwość podjęcia kroków by podjąć próbę osiągnięcia takich właśnie celów, co zresztą czyni, albowiem jak wynika z jego wyjaśnień złożonych na rozprawie sądowej, zaskarżył wyrok w przedmiocie podziału majątku w części przyznającej uczestniczce sporny lokal jako jej wyłączną własność.
Reasumując dotychczasowe wywody, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co czyni, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło