II SA/Bd 283/05
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2005-05-19
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawa dotycząca prawa do wynajmowania lokalu mieszkalnego od gminy, która nie jest załatwiana w drodze decyzji administracyjnej, lecz na podstawie umowy, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sprawy, które nie mają charakteru cywilnoprawnego i są załatwiane przez organy administracji publicznej, podlegają kontroli sądów administracyjnych. Jednakże, jeśli sprawa dotycząca prawa do lokalu mieszkalnego od gminy nie jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej, lecz na podstawie umowy, nie należy ona do właściwości sądu administracyjnego. W takim przypadku skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Irena G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na pismo Zastępcy Prezydenta B. odmawiające jej prawa do wynajęcia lokalu mieszkalnego. Po wezwaniu do sprecyzowania skargi, skarżąca wskazała, że dotyczy ona odpowiedzi organu na jej wniosek o ponowne rozpatrzenie wniosku o zawarcie umowy najmu. Organ odmówił, wskazując na brak podstaw prawnych i przedstawiając historię braku tytułu prawnego do lokalu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Grzegorz Saniewski, , , po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ireny G. na pismo Zastępcy Prezydenta B. z dnia [...] 2004 r. Nr [...] w przedmiocie prawa do lokalu mieszkalnego p o s t a n a w i a odrzucić skargę
W dniu [...] 2004 r. Irena G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pismo, w którym zwróciła się z prośbą o rozpatrzenie jej sprawy dotyczącej prawa do wynajmowania lokalu mieszkalnego w B. przy ul. [...], należącego do gminy B.
Po przekazaniu sprawy według właściwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżąca została wezwana do sprecyzowania złożonej skargi poprzez wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności oraz oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy. W odpowiedzi skarżąca m.in. wskazała, iż jej skarga dotyczy odpowiedzi Zastępcy Prezydenta B. na jej pismo z dnia [...] 2004 r.
W znajdującym się w aktach sprawy ww. piśmie skarżącej wnosiła ona o ponowne rozpatrzenie wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu przy ul. [...].
Odpowiadając, pismem z [...] 2004 r. Zastępca Prezydenta B. odmówiła prośbie skarżącej stwierdzając, iż brak jest podstaw prawnych do oddania w najem skarżącej i jej dzieciom lokalu przy ul. [...].
Zastępca Prezydenta obszernie przedstawiła stanowisko w sprawie prośby skarżącej wskazując m.in., iż nigdy nie posiadała ona tytułu prawnego do ww. lokalu, pomimo że zamieszkiwała w nim przez okres 17 lat. Do roku 1997 r. budynek, w którym zlokalizowane jest sporne mieszkanie, stanowił własność Zakładów "Z.", które to Zakłady już w roku 1986, po tym jak najemca lokalu Ryszard G. (były mąż skarżącej) opuścił je i rozwiązał łączący go z właścicielem nieruchomości stosunek najmu - odmówiły oddania tego lokalu w najem skarżącej. Decyzja ta w opinii Zastępcy Prezydenta była zgodna z obowiązującymi wówczas przepisami regulującymi najem lokali zakładowych. Zdaniem Zastępcy Prezydenta prawo do ww. lokalu nie wynika z przedstawionego przez skarżącą dokumentu - "stwierdzenia przedmiotu i warunków najmu, umowy o najem lokalu mieszkalnego (użytkowego)" z dnia 28 lipca 1986 r.- albowiem ważność umowy, zgodnie z jej § 9, była uzależniona od istnienia ważnego przydziału lokalu, którego skarżąca nie posiadała.
Zastępca Prezydenta zwróciła uwagę, iż wbrew twierdzeniom skarżącej uiszczane przez nią opłaty za lokal me były czynszem, ale odszkodowaniem za zajmowaniem zajmowanie, a ponadto że wskazany lokal już od dłuższego czasu nie stanowił miejsca zamieszkanie skarżącej i jej dzieci (skarżąca wymeldowała się w roku 1999, córka nie zamieszkiwała od roku 1991, a syn - co najmniej od lipca 1999 r.). O uprawnieniach dzieci skarżącej rozstrzygnął Sąd Rejonowy w B., który wyrokiem z dnia [...] 2002 r. oddalił powództwo Żanety i Tomasza G. o ustalenie, że pozostają oni w stosunku najmu przedmiotowego lokalu. Wniesiona przez powodów apelacja od tego wyroku została oddalona przez Sąd Okręgowy w B. w dniu [...] 2002 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie i dodatkach mieszkaniowych utraciła moc ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. Prawo lokalowe (art. 68 ust. l ustawy o najmie lokali), na podstawie której przydział lokali mieszkalnych odbywał się na drodze postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 i nast. Kpa. Od momentu uchylenia Prawa lokalowego znajdujące się we władaniu gminy lokale nie są już przedzielane poprzez wydanie decyzji administracyjnej, lecz na podstawie umowy (wyrok NSA z 4 marca 1997 r. sygn akt II SNGd 900/96, opublikowane w elektronicznym zbiorze orzecznictwa LEX pod nr 44253) a więc przydział następuje na drodze cywilnoprawnej.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Pomimo braku w ww. ustawie definicji sprawy z zakresu administracji publicznej (którą zawierał wart. 20 ust. 3 uchylonej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym), należy uznać, że także pod rządami obecnej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. sprawami z zakresu administracji publicznej są te sprawy załatwiane przez organy administracji, które nie mają charakteru cywilnoprawnego, bowiem do rozstrzygania spraw cywilnoprawnych są powołane sądy powszechne - zgodnie z domniemaniem ich właściwości zawartym wart. 177 Konstytucji RP oraz wart. 2 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Skoro, jak wykazano powyżej, sprawa przydziału skarżącej i jej dzieciom lokalu mieszkalnego przez gminę B. nie podlega rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej, ponieważ jej załatwienie następuje w drodze umowy, na mocy art. 58 § l pkt l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę, jako nie należącą do właściwości sądu administracyjnego należało odrzucić (tak też NSA w postanowieniu z dnia 6 lipca 2004 r. sygn. akt OSK 547/04, opubl. w ONSAiWSA z 2004 r. Nr 3 poz. 51 oraz w LEX pod nr 133820) .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło