II SA/Bd 29/09

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-05-22

Skład orzekający: Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał zasadności swojego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd uznał, że sama konieczność wygospodarowania środków na pokrycie kosztów postępowania nie przesądza o tym, że strona nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, zwłaszcza gdy nie wykazała ona ponadprzeciętnych wydatków ani trudności majątkowych.
Stan faktyczny
J. K. złożył skargę na postanowienie Wojewody o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W trakcie postępowania wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną, posiadanie rodziny i ograniczone dochody. Wcześniej uiścił wpis od skargi, a następnie wniósł o zwolnienie od opłaty za doręczenie wyroku z uzasadnieniem.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2009r na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanowił odmówić przyznania prawa pomocy W postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym zaskarżeniem powyżej wskazanego postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania J. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 100 zł. Dnia 24 marca 2009r. tut. Sąd wydał wyrok, którym oddalił skargę. Pełnomocnik skarżącego pismem z dnia 31 marca 2009r. wniósł o zwolnienie swego mocodawcy od kosztów sądowych w tym opłaty od wniosku o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem, gdyż stanowiłoby to uszczerbek w jego utrzymaniu. Następnie powtórzył ten argument w złożonym do Sądu formularzu PPF (wpływ 11 maja 2009r.). Ponadto wskazał, że we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje wraz z żoną oraz dwoma synami lat: 28 i 23. Posiada udział 5/48 w nieruchomości o powierzchni około 4000 m2 oraz samochód osobowy Opel Astra – 2008 rok produkcji. Dochód gospodarstwa domowego wynosi 1400 zł. Oświadcza, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych ma charakter wyjątkowy i jest odstępstwem od zasady samodzielnego ponoszenia kosztów postępowania związanych z udziałem w sprawie ( art.199 w zw. z art.205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.; w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje uprawnienie do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 3). Zgodnie z przepisem art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. następuje wtedy, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. A zatem brak dowiedzenia powoduje odmowę uwzględnienia żądania. Przy tym dokonując oceny, czy takie okoliczności zachodzą należy kierować się zasadami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy. W świetle przedstawionej przez zainteresowanego sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazał on zasadności swojego wniosku. Tym bardziej, że skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki tj. np. związane ze swym leczeniem czy utrzymaniem domu. Jedynie w załączniku do pisma z dnia 31 marca 2009r. wskazał, że ponosi koszty związane z zakupem żywności i opłatami eksploatacyjnymi w wysokości 1100 zł miesięcznie. Podkreślenia również wymaga, że w swym uzasadnieniu wskazał, że we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje wraz z dwoma pełnoletnimi synami. Jednakże wnioskodawca nie wskazał ich sytuacji finansowej tzn. czy osiągają dochód a jeżeli tak, to w jakiej wysokości. Również na uwagę zasługuje fakt, że skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 100 zł w miesiącu lutym br. zaś obecnie zwrócił się o zwolnienie go od uiszczenia takiej samej kwoty, gdyż opłata kancelaryjna od sporządzonego uzasadnienia wyroku wynosi 100 zł. Poza tym nie przytoczył żadnych okoliczności, które wskazywałyby na jakieś trudności majątkowe czy finansowe. Zaznaczyć należy, że pomoc prawna zostaje udzielona jedynie w sytuacji zasługującej na szczególne uwzględnienie. Natomiast przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W niniejszej sprawie tak stwierdzić nie można. Sama konieczność wygospodarowania z bieżących wydatków środków na pokrycie kosztów zainicjowanej sprawy sądowoadministracyjnej nie może przesądzać o przejęciu przez budżet państwa obowiązku ich ponoszenia. Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło