II SA/Bd 298/10

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-06-01

Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony w całości, jeśli wnioskodawca nie jest zobowiązany do ponoszenia kosztów sądowych na mocy przepisów szczególnych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać rozpatrzony w dwóch częściach. Zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli wnioskodawca na mocy przepisów szczególnych (np. art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. w sprawach ubezpieczeń społecznych) nie jest zobowiązany do ich uiszczenia. Natomiast ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (pomoc w zakresie częściowym) może zostać przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co należy ocenić na podstawie jego sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
E. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej decyzji ZUS w przedmiocie renty z tytułu niezdolności do pracy. Wnioskodawca utracił uprawnienia do renty, a jego jedynym dochodem jest wynagrodzenie żony. Posiada również gospodarstwo rolne i korzysta z pomocy publicznej.
Rozstrzygnięcie
1. Ustanowiono radcę prawnego. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 01 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Z. U. S. O. w B. Inspektorat w [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie renty z tytułu niezdolności do pracy postanawia 1. ustanowić radcę prawnego 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie W następstwie wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowienia z dnia 12 kwietnia 2010 r. E. R. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Zważywszy na to, że wnioskujący kwestionuje decyzję z zakresu ubezpieczeń społecznych, uznać należy, że na mocy art.239 pkt 1 lit e ustawy p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszym postępowaniu, stąd jego wniosek w tym przedmiocie podlega oddaleniu. Z kolei ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, stanowiąc przyznanie pomocy prawnej w zakresie częściowym ( art.245 § 3 p.p.s..a.) następuje, stosownie do przepisu art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wtedy, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie wskazuje się, że przez uszczerbek utrzymania koniecznego należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że prawdopodobnie nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Jak wynika z oświadczeń zainteresowanego, złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy, E. R. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną. Jak wynika z akt sprawy utracił uprawnienia do renty z tytułu niezdolności do pracy. Jako miesięczny dochód rodziny wskazał jedynie na wynagrodzenie żony wynoszące [...] zł z tytułu zatrudnienia w zakładzie pracy chronionej. Będąc właścicielem [...] ha nieruchomości rolnej ( grunty V oraz VI klasy) korzysta z pomocy publicznej sprowadzającej w skali roku się do 1.000 zł. Powyższe okoliczności przemawiają za uznaniem, że skarżacy z uwagi na brak dochodu nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku, o którym mowa w przepisie art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Z tych powodów, na podstawie wyżej wskazanych przepisów, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło