II SA/Bd 299/09
WyrokWSA w Bydgoszczy2009-06-17
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Krzysztof Gruszecki, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może badać zasadność i wymagalność obowiązku rozbiórki, który został już prawomocnie orzeczony i jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego, w sytuacji gdy skarżący twierdzi, że obowiązek został wykonany lub decyzja jest wadliwa?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do ponownego badania zasadności i wymagalności obowiązku rozbiórki, który został orzeczony ostateczną decyzją administracyjną i jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Organy te są związane oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego, który stwierdził, że obowiązek nie został wykonany i nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wzruszenie ostatecznej decyzji administracyjnej jest dopuszczalne jedynie w odrębnych, nadzwyczajnych trybach postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w celu przymuszenia skarżącej do wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę części budynku. Skarżąca twierdziła, że obowiązek został wykonany, obiekt został rozebrany i postawiono nowy, a także zarzucała organom błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów postępowania. Organy egzekucyjne odmówiły umorzenia, wskazując na brak wykonania obowiązku rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz ( spr ) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędzia WSA Anna Klotz Protokolant Ewa Majchrzak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009r. sprawy ze skargi T. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko T. P., wszczętego postanowieniem własnym z dnia [...] października 2000r. w celu przymuszenia wyżej wymienionej do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1995 r., nr [...] nakazującej rozbiórkę części ścian parteru budynku dobudowanego do istniejącego obiektu. W motywach decyzji organ wskazał, iż nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego enumeratywnie wymienione w art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem bowiem organu, z akt sprawy, w szczególności pism skarżącej z dnia [...].1996r. i [...].1998r. wynika, że nakazana rozbiórka nie została wykonana.
W zażaleniu na powyższe postanowienie T. P., zarzuciła organowi błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że obiekt będący przedmiotem wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego jest tym samym obiektem, którego dotyczy decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].12.1995r. o nakazie rozbiórki, a także niezgodne z rzeczywistością przyjęcie, iż nakazana rozbiórka nie została wykonana. Podniosła, iż obiekt będący przedmiotem wniosku został rozebrany w całości, a w jego miejsce powstał nowy budynek o zupełnie innych wymiarach. Skarżąca zarzuciła ponadto organowi naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, jak i niedopełnienie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Wskazała, że organ pominął dowód z pisma projektantów budowlanych z dnia [...]1996r., w którym wskazują oni na to, iż wykonała decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. o rozbiórce dobudowy budynku mieszkalno-handlowo-usługowego i na to, że na miejscu rozebranego obiektu postawiła nowy obiekt o zupełnie innych wymiarach. Podniosła również, iż organ powinien był przeprowadzić dowód z oględzin spornego obiektu. Zdaniem skarżącej organ naruszył również przepis art. 107§3 k.p.a. nie wyjaśniając w należyty sposób motywów jakimi kierował się wydając kwestionowane rozstrzygnięcie.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2009r. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W motywach rozstrzygnięcia organ podzielił argumentację organu I instancji oraz wskazał, iż niedopuszczalne jest przeprowadzenie w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego, dodatkowego postępowania dowodowego rozstrzygającego wątpliwości dotyczące istnienia, rodzaju i zakresu egzekwowanego obowiązku. Organ odwoławczy podniósł również, iż nie trafnym jest zarzut skarżącej dotyczący naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., bowiem w sytuacji gdy nie zachodziła, żadna z enumeratywnie wymienionych przesłanek umorzenia postępowania, organ I instancji trafnie powołał się na art. 59 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na powyższe postanowienie T. P. podniosła, iż narusza ono art. 59 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, gdyż obowiązek objęty decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. został wykonany w 1996r.. Wywiodła również, iż obowiązek rozbiórki w ogóle nie istniał i zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności wyżej wskazanej decyzji Prezydenta Miasta [...] z powodu rażącego naruszenia prawa przez jej wydanie. Skarżąca zarzuciła również organowi II instancji, nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego, zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności zaś nie wyjaśnienie czy obowiązek objęty tytułem wykonawczym został wykonany. Ponadto skarżąca zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa przez utrzymanie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydanego bez sprawdzenia wykonania przez skarżącą obowiązku objętego decyzją o rozbiórce.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r.- Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powyższych kryteriów, należało uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżonemu postanowieniu nie można skutecznie postawić zarzutu, iż zostało ono wydane z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). W świetle treści art. 59 § 1 i 2 tejże ustawy, w którym to enumeratywnie wymienia się przesłanki umorzenie postępowania egzekucyjnego, umorzenie postępowania może nastąpić tylko wtedy, gdy zaistnieją przesłanki powodujące, iż dalsze jego prowadzenie jest niemożliwe lub niecelowe.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia z perspektywy powołanego przepisu stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna ze wskazanych przez ustawę przyczyn uzasadniających umorzenie postępowania egzekucyjnego.
W szczególności nie można uznać za trafną argumentacji skarżącej, iż w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 1 cyt. ustawy, tj. że doszło do wykonania obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego - skarżąca podnosi, iż obowiązek objęty decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. został wykonany w 1996 r..
Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność wykonania obowiązku rozbiórki była przedmiotem badania Naczelnego Sąd Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w [...], który to wyrokiem z dnia 6 lutego 2003 r., sygn. akt sprawy II SA/Gd 61/01, oddalił skargę T. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2000 r., nr [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania egzekucyjnego i nałożenia grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku rozbiórki części obiektu budowlanego. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd w sposób jednoznaczny stwierdził, iż obowiązek rozbiórki nie został wykonany przez skarżącą i tym samym nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Podnieść w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a.") ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną rozumie się przy tym powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią zaś z reguły konsekwencje oceny prawnej, dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości.
Organy administracyjne są związane oceną prawną wyrażoną w wyżej wskazanym prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w [...]. Nie są one zatem uprawnione do ponownego badania czy doszło do wykonania obowiązku rozbiórki przed wszczęciem postępowania, a co za tym idzie do ewentualnej polemiki z oceną wyrażoną w tymże wyroku.
Nie można uznać również jako trafnych zarzutów skarżącej, iż obowiązek rozbiórki w ogóle nie istniał, gdyż decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. nakazująca rozbiórkę omawianego obiektu została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Trzeba mieć bowiem na uwadze, iż ostateczna decyzja Prezydenta Miasta [...] o rozbiórce obiektu wiąże organy egzekucyjne, a wzruszenie tejże decyzji dopuszczalne jest jedynie w odrębnym postępowaniu w nadzwyczajnych trybach. Konsekwencją powyższego jest brak posiadania przez organy egzekucyjne uprawnień do badania zasadności i wymagalności obowiązku rozbiórki.
Mając na uwadze, wyżej wskazane argumenty, za nietrafny należy uznać również zarzut skarżącej dotyczący naruszenia przez organ II instancji przepisów
art. 6, 7, 77, i 80 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego rozstrzygającego wątpliwości co do rodzaju i zakresu egzekwowanego obowiązku rozbiórki, a także naruszenia art. 8 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia wydanego bez sprawdzenia wykonania obowiązku objętego decyzją o rozbiórce.
W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu, który mógłby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji i na podstawie art. 151 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło