II SA/Bd 32/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-02-05
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która ponosi stałe wydatki (alimenty, czynsz) i uzyskuje dochód netto pozwalający na pokrycie podstawowych potrzeb, wykazała brak możliwości poniesienia kosztów sądowych w kwocie 100 zł oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został oddalony, ponieważ strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uzyskiwany przez stronę dochód netto, mimo ponoszenia stałych wydatków, pozwala na pokrycie jednorazowego wpisu sądowego w kwocie 100 zł. Sąd kieruje się przy tym wyłącznie sytuacją majątkową strony, a nie skomplikowaniem sprawy.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody o wymeldowaniu. Strona uzasadniła wniosek trudną sytuacją finansową, wskazując na miesięczne dochody i wydatki. Referendarz sądowy uznał, że strona nie wykazała braku możliwości poniesienia kosztów sądowych ani ustanowienia pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2009r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanowił: oddalić wniosek
W dniu 01 lutego 2010r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy skarżący uzasadnił trudną sytuacją finansową oraz skomplikowaniem sprawy. Utrzymuje się z wynagrodzenia ze stosunku pracy w wysokości [...] zł miesięcznie, z którego uiszcza [...] zł tytułem alimentów oraz płaci za wynajęcie mieszkania [...] zł. Pozostaje mu więc kwota netto około [...] zł miesięcznie. Prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Ponadto w uzasadnieniu podał, że ,,w miarę możliwości kupuje sobie niezbędne ubrania".
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy polega na tym, iż strona (w tym również uczestnik postępowania) zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.)
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W świetle przedstawionej przez zainteresowanego sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazał on zasadności swojego wniosku. Tym bardziej, że skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki tj. np. związane ze swym leczeniem czy utrzymaniem domu. Stałe koszty miesięczne jakie ponosi to: alimenty oraz czynsz za mieszkanie w wysokości [...] zł miesięcznie. Pozostaje mu kwota około [...] zł netto. Wpis sądowy w przedmiotowej sprawie wynosi zaś zaledwie 100 zł i jest uiszczany jednorazowo. Skarżącego stać na taki jednorazowy wydatek. Ponadto żąda również ustanowienia adwokata motywując to skomplikowaniem sprawy. Podkreślenia wymaga, że decydując o przyznaniu prawa pomocy Sąd kieruje się tylko sytuacją majątkową skarżącego nie zaś skomplikowaniem sprawy.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Strona zaś posiada środki pieniężne.
Kolejną kwestią jest wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. W tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło