II SA/Bd 337/16
WyrokWSA w Bydgoszczy2016-06-22
Skład orzekający: Leszek Tyliński, Jarosław Wichrowski, Małgorzata Włodarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak dowodu rejestracyjnego pojazdu, który był wcześniej zarejestrowany (również za granicą), stanowi przeszkodę do jego ponownej rejestracji w Polsce, mimo posiadania karty pojazdu i dowodu własności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak dowodu rejestracyjnego pojazdu, który był wcześniej zarejestrowany (w tym za granicą), stanowi przeszkodę do jego ponownej rejestracji w Polsce, zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 5 Prawa o ruchu drogowym. Posiadanie karty pojazdu i dowodu własności nie jest wystarczające w takiej sytuacji. Odstępstwa od tej zasady są dopuszczalne tylko w przypadkach ściśle określonych w przepisach, które w tej sprawie nie miały zastosowania.Stan faktyczny
Skarżący J.C. złożył wniosek o rejestrację pojazdu marki F., który nabył w drodze umowy cywilnoprawnej. Pojazd był wcześniej zarejestrowany w Polsce, a następnie we Francji. Starosta odmówił rejestracji, ponieważ skarżący nie przedstawił dowodu rejestracyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, argumentując, że dowód rejestracyjny nie jest konieczny w tej sytuacji, ponieważ pojazd nie był ostatnio zarejestrowany w Polsce i dowód nie został utracony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi J.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu oddala skargę.
II SA/Bd 337/16
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], Starosta I., po rozpoznaniu wniosku J. C. (skarżącego) z dnia [...] grudnia 2016 r., odmówił rejestracji pojazdu marki F. nr [...], rok produkcji 2008, na rzecz wnioskodawcy. Jako podstawę prawną organ powołał art. 72 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wnioskodawca, mimo wezwania o uzupełnienie przedłożonej dokumentacji, nie przedstawił niezbędnych do rejestracji dokumentów w postaci karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego.
Pismem z dnia 1 lutego 2016 r. skarżący odwołał się od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając jej naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 2 i pkt 5 oraz art. 72 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy na dzień wydania decyzji karta pojazdu nie mogła być przedłożona, gdyż nie była wydana, zaś dowód rejestracyjny nie mógł być przedłożony, gdyż pojazd nie był zarejestrowany w Polsce, a oba te dokumenty nie były utracone, co oznacza, że organ powinien dokonać rejestracji pojazdu na podstawie dowodu własności pojazdu zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że przedmiotowy pojazd nabyty został w drodze licytacji publicznej, nie był w ogóle rejestrowany w Polsce, ale za granicą, oraz że karta pojazdu została skarżącemu przekazana przez Starostwo w B. wraz z postanowieniem organu z dnia [...] stycznia 2016 r. odmawiającym wydania zaświadczenia potwierdzającego zarejestrowanie pojazdu z uwagi na to, że samochód został wyrejestrowany z Polski i w dniu 19 stycznia 2010 r. został zarejestrowany na terytorium Francji. Do odwołania skarżący dołączył kartę pojazdu oraz wymienione postanowienie Starosty.
Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powtórzył, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie karty pojazdu, jeżeli była wydana, oraz dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był rejestrowany. Potwierdził ustalenia organu I instancji, iż skarżący ani do wniosku o rejestrację z dnia 16 grudnia 2015 r., ani w odpowiedzi na wezwanie organu nie przedłożył karty pojazdu oraz dowodu rejestracyjnego. Wskazał, że bezspornym jest, iż pojazd był wcześniej zarejestrowany, oraz że skarżący, w związku z treścią art. 72 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie wykazał zaświadczenia potwierdzającego dane zawarte w zgubionym dokumencie niezbędne do rejestracji. W ocenie organu odwoławczego, jako że skarżący do wniosku o rejestrację nie dołączył jednego z koniecznych do rejestracji dokumentów, tj. poprzedniego dowodu rejestracyjnego ani też zastępującego go zaświadczenia, to odmowa rejestracji była zgodna z prawem.
Pismem z dnia 4 marca 2016 r. J. C. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów według norm przepisanych. Decyzji zarzucił naruszenie art. 72 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że rejestracja samochodu jest możliwa tylko wtedy, gdy zostanie przedłożony dowód rejestracyjny samochodu, jeżeli pojazd był zarejestrowany, ewentualnie oświadczenie z art. 72 ust. 4 ustawy, tymczasem zgodnie z treścią art. 72 ust. 1 do zarejestrowania pojazdu wystarcza przedłożenie jednego z dokumentów wymienionych w punktach od 1 do 6a tego przepisu, a nie wszystkich lub niektórych łącznie, co oznacza, że organ miał obowiązek zarejestrować samochód, skoro skarżący przedstawił dowód własności pojazdu oraz kartę pojazdu nie przedstawiając dowodu rejestracyjnego, którego nie mógł przedstawić, ponieważ pojazd nie był ostatnio zarejestrowany w Polsce. Skarżący zarzucił ponadto naruszenie art. 72 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego zastosowanie i odmowę rejestracji pojazdu z uwagi na nieprzedłożenie zaświadczenia opisanego w tym przepisie, w sytuacji, gdy dowodu rejestracyjnego nie ma dlatego, że pojazd nie był ostatnio zarejestrowany w Polsce, a nie dlatego, że dowód rejestracyjny utracono, co oznacza, że w niniejszej sprawie przepis ten nie ma znaczenia. W uzasadnieniu skargi podniósł, że przedłożenie dowodu rejestracyjnego może być podstawą rejestracji tylko wtedy, jeśli pojazd był zarejestrowany w Polsce, tymczasem przedmiotowy samochód zarejestrowany został we Francji. Dowód rejestracyjny nie został także utracony, więc nie ma podstaw do wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 72 ust. 4 ustawy. Skarżący, powołując przykłady z orzecznictwa sądowoadministracyjnego, stwierdził, że nabycie samochodu w drodze sprzedaży licytacyjnej jest sytuacją nietypową, w związku z którą niezałączenie do wniosku dowodu rejestracyjnego pojazdu nie stoi na przeszkodzie rejestracji samochodu przez organ. Powtórzył, że uzyskanie dowodu rejestracyjnego jest niemożliwe i że organ powinien dokonać rejestracji pojazdu na podstawie przedstawionej karty pojazdu i dowodu jego zakupu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do treści skargi organ podniósł, że ustawodawca wskazał katalog dokumentów, na podstawie których dokonuje się rejestracji, w związku z czym twierdzenie skarżącego, iż do zarejestrowania pojazdu wystarcza przedłożenie jednego z dokumentów wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt 1-6 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie zasługuje na poparcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647; ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż w ramach dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać rozstrzygnięcie zapadłe w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi w dacie jego wydania przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami prawa procesowego, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Nie może natomiast rozpoznać sprawy kierując się kryteriami słuszności czy sprawiedliwości społecznej. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności. Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270; ze zm.), dalej powoływanej w skrócie jako "ppsa" sąd orzeka na podstawie akt sprawy, oraz stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając zaskarżoną decyzję w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że nie narusza ona obowiązujących przepisów prawa materialnego, ani procesowego, w związku z czym wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem niniejszej kontroli sądowoadministracyjnej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję Starosty I. odmawiającej rejestracji wskazanego w niej pojazdu ze względu na niezałączenie do wniosku przez skarżącego karty pojazdu oraz dowodu rejestracyjnego pojazdu. Organ odwoławczy, ustalając, że w toku postępowania skarżący przedłożył kartę pojazdu, potwierdził brak dowodu rejestracyjnego i w związku z tym stwierdził niespełnienie ustawowych warunków do rejestracji pojazdu. Powyższe kontestuje skarżący podnosząc, iż z racji na specyfikę sprawy dowód rejestracyjny nie jest koniecznym dokumentem do zarejestrowania przedmiotowego pojazdu.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji zawierają przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm. - dalej; "prd") oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. z 2014 r., poz. 1522 ze zm. - dalej "rozporządzenie"). W art. 72 ust. 1 prd wymienione są dokumenty, na podstawie których może zostać dokonana rejestracja pojazdu samochodowego. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 5 prd jednym z takich dokumentów jest dowód rejestracyjny pojazdu, jeżeli był on wcześniej zarejestrowany. O niezbędnych załącznikach do wniosku o rejestrację pojazdu stanowi z kolei § 2 cytowanego na wstępie rozporządzenia. Zgodnie z jego treścią w celu rejestracji pojazdu właściciel pojazdu, z zastrzeżeniem art. 72 ust. 1b-4 prd oraz ust. 2-13 i § 3, składa w organie rejestrującym wniosek o rejestrację pojazdu, do którego dołącza - obok dokumentów i tablic określonych w punktach 1, 2 4 i 5 § 2 ust. 1 rozporządzenia - dowód rejestracyjny, jeżeli pojazd był rejestrowany (§ 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia).
Z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych bezspornie wynika, że skarżący wniósł o rejestrację pojazdu marki F. nr [...], rok produkcji 2008 i że do wniosku nie załączył dowodu rejestracyjnego ani karty pojazdu. Samochód ten nabył w drodze umowy cywilno-prawnej z dnia 7.11.2015 r. od P. N., który z kolei nabył ten samochód w drodze licytacji komorniczej, jako uszkodzony, długotrwale nieuruchamiany, bez dowodu rejestracyjnego, karty pojazdu i tablic rejestracyjnych (vide: zaświadczenie komornika z dnia 30.11.2015 r., k-4). Sprzedający samochód, w umowie sprzedaży zobowiązał się do dostarczenia korekty protokołu sprzedaży i zaświadczenia o utracie karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego (vide: umowa k-5 akt administracyjnych). W postępowaniu odwoławczym skarżący przedłożył kartę pojazdu, z której wynika że pierwszy właściciel pojazdu – Z. K. zarejestrował go po raz pierwszy w dniu 19.06.2008 r. w Starostwie Powiatowym w B.. Ponadto załączył postanowienie Starosty B. z dnia [...].01.2016 r., o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego zarejestrowanie samochodu, w uzasadnieniu którego podano, że samochód ten w dniu 19.08.2010 r. został zarejestrowany na terytorium Francji, o czym Ministerstwo Infrastruktury – Departament Transportu Drogowego było powiadomione informacją z dnia 28.02.2011 r.
Z powyższego wynika, że samochód zgłoszony przez skarżącego do rejestracji był zarejestrowany. Po raz pierwszy w 2008 r. w Polsce, a następnie w 2010 r. we Francji. W tej sytuacji jest niewątpliwe, że do jego ponownej rejestracji na wniosek skarżącego z dnia 16.12.2016 r. koniecznym jest zgodnie z art. 72 ust 1 pkt 5 prd przedłożenie przez składającego wniosek dowodu rejestracyjnego. Przy czym nie budzi żadnych wątpliwości, że organy rejestrujące zobowiązane są uznać dowód rejestracyjny wydany w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Brak dowodu rejestracyjnego stanowi przeszkodę do rejestracji pojazdu. Tylko w przypadkach wymienionych w art. 72 ust. 2 prd jest dopuszczalne odstępstwo od tej zasady. W niniejszej sprawie żadna z sytuacji w tym przepisie wymienionych nie zachodzi. Nie doszło też, co skarżący podkreślał, do utraty dowodu rejestracyjnego, a co umożliwiałoby przedłożenie zaświadczenia organu właściwego ze względu na miejsce ostatniej rejestracji potwierdzającego dane zawarte w utraconym dokumencie niezbędne do rejestracji, zgodnie z art. 72 ust. 4 prd. Podkreślić należy, że obowiązek załączenia do wniosku o rejestrację pojazdu dokumentów wymaganych przepisami prawa spoczywa na osobie, na rzecz której dokonuje się rejestracji pojazdu w niniejszej sprawie - na skarżącym. Zakup pojazdu od osoby fizycznej, która nabyła pojazd w drodze licytacji komorniczej nie zwalnia z zastosowania się do przytoczonych powyżej, obowiązujących przepisów prawa. Organy rejestrujące prawidłowo więc, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego uznały, że fakt wcześniejszego zarejestrowania pojazdu wiąże się z obowiązkiem przedłożenia dowodu rejestracyjnego i ustaliły, że skarżący nie przedstawił wymaganego dokumentu, co uzasadniało odmowę rejestracji pojazdu.
Odnosząc się do treści skargi należy podnieść, że skarżący błędnie utożsamia nabycie pojazdu w drodze licytacji komorniczej, z tym jakie miało miejsce w niniejszej sprawie – nabyciem od osoby fizycznej na podstawie umowy cywilno-prawnej i że zarzuty skargi opierają się głównie na argumentacji zaczerpniętej z uzasadnień wyroków sądów administracyjnych, które zapadły w sprawach o odmiennych stanach faktycznych, przez co nie mogą mieć zastosowania w realiach niniejszej sprawy. Nieprawidłowa jest także interpretacja przepisów prd przedstawiona przez skarżącego, sprowadzająca się do koncepcji jakoby, w jego sytuacji do rejestracji pojazdu wystarczający byłby dowód zakupu pojazdu i karta pojazdu. Przeczy tej teorii sama treść przepisu art. 72, który ze względu na swą jednoznaczność i jasność nie pozostawia wątpliwości interpretacyjnych. Wynika z niego wprost jakie dokumenty stanowią podstawę rejestracji pojazdu. Są to według ust. 1 art. 72:
1) dowód własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5;
2) karta pojazdu, jeżeli była wydana;
3) świadectwo zgodności WE albo świadectwo zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu - jeżeli są wymagane;
4) zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, jeżeli jest wymagane albo dowód rejestracyjnego pojazdu lub innego dokumentu wydanego przez właściwy organ państwa członkowskiego, potwierdzającego wykonanie oraz termin ważności badania technicznego;
5) dowód rejestracyjny, jeżeli pojazd był zarejestrowany;
6) dowód odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy;
6a) dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju albo dokument potwierdzający brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju albo zaświadczenie stwierdzające zwolnienie od akcyzy, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, jeżeli samochód osobowy lub pojazd rodzaju "samochodowy inny", podrodzaj "czterokołowiec" (kategoria homologacyjna L7e) lub podrodzaj "czterokołowiec lekki" (kategoria homologacyjna L6e) został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy;
W przypadku nabycia samochodu osobowego lub pojazdu, o których mowa w ust. 1 pkt 6a, od wyspecjalizowanego salonu sprzedaży w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju może być zastąpiony oświadczeniem wyspecjalizowanego salonu sprzedaży, że posiada oryginał lub kopię dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju od tego samochodu osobowego lub pojazdu (ust. 1b).
Wymagania ust. 1 nie dotyczą:
1) pojazdu, który był już zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - w zakresie ust. 1 pkt 3;
2) pojazdu zakupionego po przepadku na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego - w zakresie ust. 1 pkt 2 i 5;
3) pojazdu zakupionego od Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej - w zakresie ust. 1 pkt 5;
5) pojazdu wycofanego czasowo z ruchu - w zakresie ust. 1 pkt 5; w tym przypadku zamiast dowodu rejestracyjnego wymaga się przedstawienia decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu;
7) pojazdu wyrejestrowanego, o którym mowa w art. 79 ust. 4 pkt 3 - w przypadku powtórnej rejestracji - w zakresie ust. 1 pkt 5;
8) pojazdu, o którym mowa w art. 81 ust. 4 pkt 3 lit. a - w zakresie ust. 1 pkt 4 (ust. 2)
W przypadku pojazdu sprowadzanego z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim zamiast dowodu rejestracyjnego, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, dopuszcza się przedstawienie innego dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu, wydanego przez organ właściwy do rejestracji pojazdów w tym państwie (ust. 2a).
W przypadku utraty dowodu rejestracyjnego lub karty pojazdu, zamiast tych dokumentów należy przedstawić zaświadczenie, wystawione przez organ rejestrujący właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji, potwierdzające dane zawarte w utraconym dokumencie, niezbędne do rejestracji (ust. 4).
Mając na uwadze wszystkie powyżej przedstawione okoliczności, uznając że zaskarżona decyzja ani poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają obowiązujących przepisów prawa w sposób skutkujący koniecznością ich uchylenia albo stwierdzenia nieważności, orzeczono na podstawie art. 151 ppsa o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło