II SA/Bd 354/08
WyrokWSA w Bydgoszczy2008-07-23
Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki, Sędzia NSA Wiesław Czerwiński, Sędzia WSA Anna Klotz (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji zobowiązującej cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP, wydane z powodu nieuzupełnienia braków formalnych wniosku, zostało wydane z poszanowaniem przepisów postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 § 1 KPA. Uchybienie polegało na bezkrytycznym uznaniu pisma J. K. za odwołanie, podczas gdy z analizy dat wynikało, że decyzja organu I instancji była już ostateczna. Sąd wskazał, że organ I instancji powinien był wezwać do uzupełnienia braków, a także zażądać sprecyzowania charakteru wniosku, rozważając możliwość zastosowania trybu z art. 155 KPA.Stan faktyczny
Skarżący G. S. wniósł skargę na postanowienie Wojewody stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji Komendanta Placówki Granicznej zobowiązującej go do opuszczenia terytorium RP. Odwołanie zostało złożone przez J. K. bez pełnomocnictwa, a następnie J. K. została wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku i dostarczenia pełnomocnictwa. Braków nie uzupełniono, co skutkowało stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania. Skarżący w skardze domagał się wyznaczenia kolejnego terminu na dostarczenie dokumentów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 lipca 2008 r. sprawy ze skargi G. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
G. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] stwierdzające, na podstawie art. 134 w zw. z art. 64 § 2, art. 32 i art. 33 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), niedopuszczalność wniesionego odwołania od decyzji nr [...] Komendanta Placówki Granicznej w B. z dnia [...], w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Organ I instancji decyzję zobowiązującą do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do dnia [...] doręczył skarżącemu w dniu [...]
Decyzja ta została wydana na podstawie art. 97 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 1, 2 i art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 128, poz. 1175).
Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy do postępowań w sprawach uregulowanych w niej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile ustawa nie stanowi inaczej.
Pismem z dnia [...] J. K., działając bez pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącego, złożyła do Wojewody [...] wniosek o uchylenie decyzji Komendanta Placówki Granicznej w B. z dnia [...] nr [...], w przedmiocie zobowiązania skarżącego do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wydania pozwolenia na zamieszkiwanie na czas oznaczony.
Organ I instancji powyższe pismo procesowe potraktował jako odwołanie i przekazał do organu odwoławczego.
Następnie [...] pismem z dnia [...]., działając na podstawie art. 64 § 2 Kpa, wezwał wnioskodawcę do dostarczenia pełnomocnictwa dla niej, podpisanego przez skarżącego oraz złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkiwanie na czas oznaczony, spełniającego wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 2003 r. w sprawie wzoru formularza wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkiwanie na czas oznaczony oraz fotografii dołączonych do wniosku (Dz. U. Nr 147, poz. 1435).
Organ pouczył wnioskodawcę, że niedostarczenie ww. braków w terminie 7 dni od wezwania skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.
Braki nie zostały usunięte, w konsekwencji czego [...] postanowieniem z dnia [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] wydanej przez Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...].
Organ stwierdził, że pomimo pouczenia co do skutków nieusunięcia braków, wnioskodawca ich nie uzupełnił. Zatem niespełnione zostały obowiązki wynikające z art. 33 § 2 Kpa. Zdaniem organu należało stwierdzić niedopuszczalność odwołania, ponieważ pozostawienie odwołania bez rozpoznania stanowi jedną z postaci stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, przewidzianą w art. 134 Kpa.
Od postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] skargę do Sądu złożył skarżący. Oświadczył, że dysponuje wszystkimi dokumentami, o które wzywał organ w piśmie z dnia [...], przeszkodą w ich dostarczeniu był jego pobyt w Ośrodku dla Cudzoziemców w L. J. K. zamieszkuje w zbyt dużej odległości od tego Ośrodka i jest osobą schorowaną.
Z uwagi na powyższe skarżący wniósł do Sądu o wyznaczenie kolejnego terminu na dostarczenie dokumentów, o które wzywał organ w piśmie z dnia [...].
W udzielonej odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie wraz z argumentacją zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Rolą sądów administracyjnych, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości, poprzez kontrolę administracji publicznej. Kontrolę tą Sąd przeprowadza pod kątem zgodności z prawem, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej i sprowadza się ona do oceny, czy organ administracji nie naruszył prawa według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, bądź procesowego Sąd wydaje orzeczenie o charakterze kasacyjnym – uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie, względnie stwierdza jego nieważność.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz z innych względów niż zostały podniesione w jej treści. Podstawą uchylenia zaskarżonego postanowienia są uchybienia organu odwoławczego, które Sąd dostrzegł z urzędu, a które związane są z niedokładnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy.
W ocenie Sądu organy bezkrytycznie uznały pismo J. K. z dnia [...] jako odwołanie. Tymczasem proste zestawienie daty odebrania decyzji w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez G. S. ([...] adnotacja na odwrocie decyzji organu I instancji) z datą złożenia podania przez wyżej wymienioną ([...] - data stempla na kopercie) świadczy o ostateczności decyzji z dnia [...]. Treść wniosku skierowanego do Wojewody M. przez J. K. zawiera żądanie uchylenia decyzji organu I instancji z uwagi nie na jej wadliwość, lecz z uwagi na plany wnioskodawczyni i cudzoziemca co do zawarcia związku małżeńskiego, dla dobra ich córki.
Prawidłowo natomiast organ ustalił, że wnioskodawczyni nie była stroną postępowania zakończonego decyzją Komendanta Placówki Granicznej w B. z dnia [...] nr [...] i działa w sprawie wzruszenia tej decyzji bez udzielonego pełnomocnictwa przez skarżącego.
W ocenie Sądu to organ I instancji, a nie Wojewoda [...] działając na podstawie art. 64 § 2 Kpa powinien wezwać wnioskodawcę do dostarczenia pełnomocnictwa dla niej, podpisanego przez skarżącego oraz złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkiwanie na czas oznaczony spełniający wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 2003 r., ale również dla jasności sprawy organ I instancji powinien zażądać sprecyzowania, jaki charakter ma wniosek z dnia [...], ponieważ decyzja z dnia [...] jest rozstrzygnięciem ostatecznym i wzruszenie jej może nastąpić tylko i wyłącznie w odpowiednim trybie postępowania.
Z uwagi na treść złożonego wniosku oraz żądanie uchylanie decyzji organu I instancji celowym wydawałby się tryb przewidziany w art. 155 Kpa: "Decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio".
Tylko w sytuacji wyraźnego wskazania przez wnioskodawcę, że jej wniosek jest odwołaniem od decyzji organu I instancji właściwym do rozpatrzenia sprawy będzie Wojewoda [...].
Na podstawie przedstawionych wywodów i okoliczności faktycznych sprawy należy stwierdzić, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego unormowanego w art. 7 i art. 77 § 1 Kpa: "W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli"; "Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy".
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ winien uwzględnić powyższe wskazania i wydać stosowne rozstrzygnięcie z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego, mając na uwadze również to, że nieusunięcie braków podania w trybie art. 64 § 2 Kpa skutkuje pozostawieniem go bez rozpoznania.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na skutek wykazanego uchybienia procesowego, kwalifikowanego jako istotne naruszenie przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło