II SA/Bd 356/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. N. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2005 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie, 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu Na oryginale właściwe podpisy II SA/Bd 356/05 UZASADNIENIE Orzeczeniem nr [...] Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2004 r. A. N. został uznany za zdolnego do służby wojskowej z kategorią zdrowia "A". Komisja ta stwierdziła, iż rozpoznane u wyżej wymienionego moczenie nocne okresowe, osobowość o cechach neurotycznych oraz tatuaż na lewym przedramieniu i lewym podudziu, określone odpowiednio w § 69 pkt 1, § 68 pkt 1 i § 2 pkt 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) rozpatrywane pojedynczo i łącznie nie upośledzają w sposób istotny sprawności ustroju, a w konsekwencji - stan zdrowia zezwala mu na pełnienie służby wojskowej. Odwołując się od powyższego orzeczenia A. N. podniósł, iż przewlekła choroba w postaci moczenia nocnego, z powodu której leczy się od dzieciństwa, uniemożliwia mu odbywanie służby wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., po rozpoznaniu odwołania, wydała w dniu [...] 2005 r. orzeczenie nr [...] uchylające zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej rozpoznania poprzez dodatnie pkt 4 - rozpoczynające się zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa oraz niespojenie łuku kręgu S1 ( § 34 pkt 1, § 34 pkt 5) oraz utrzymujące je w mocy w pozostałej części. Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ I instancji wydając orzeczenie dysponował przedłożonymi przez poborowego zaświadczeniami lekarza internisty o moczeniu nocnym od około 15 lat oraz lekarza neurologa o moczeniu nocnym i zespole bólowym lędźwiowym kręgosłupa ze wskazaniem dalszej diagnostyki układu nerwowego, wynikiem badania EEG z [...]2004 r., a nadto dokumentacją z leczenia ambulatoryjnego w poradni ogólnej od 1995 r., jak również dokonaną na zlecenie komisji oceną stanu zdrowia poborowego przez psychologa oraz lekarzy specjalistów: neurologa i psychiatrę, co pozwoliło na rozpoznanie schorzenia i stopnia jego nasilenia uzasadniającego uznanie poborowego za zdolnego do czynnej służby wojskowej. Trafność ustaleń Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej odnośnie schorzeń zakwalifikowanych do § 68 i § 69 załącznika do rozporządzenia z dnia 25 marca 2004 r., jak podano w uzasadnieniu, potwierdziły przeprowadzone w ramach czynności organu odwoławczego dodatkowe badania poborowego przez lekarza psychiatrę, który rozpoznał osobowość zaburzoną przyjmując § 68 pkt 1 - moczenie nocne w wywiadzie - bez § oraz lekarza neurologa, który rozpoznał moczenie nocne, nie stwierdzając neurologicznie odchyleń od normy. Natomiast wykonane dodatkowo zdjęcie rentgenowskie kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego dało podstawę do uzupełnienia orzeczenia pierwszoinstancyjnego o schorzenie zakwalifikowane do § 34 pkt 1 i § 34 pkt 5 wymienionego wyżej załącznika nr 2 do rozporządzenia. Reasumując, w uzasadnieniu orzeczenia Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska stwierdziła, iż rozpoznane u poborowego schorzenia nie obniżają w sposób istotny jego zdolności do służby wojskowej. Wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. A. N. zarzucił, iż niewłaściwie oceniono stan jego zdrowia i nie zgadza się z zaskarżonym orzeczeniem, gdyż jest poważnie chory na przewlekłe moczenie nocne, które nasiliło się jeszcze od 1999 r. i uniemożliwia mu normalne funkcjonowanie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wskazał, iż zastosowana kwalifikacja orzecznicza rozpoznanych schorzeń była prawidłowa, odpowiednia do stopnia ich nasilenia i uzasadniała zaliczenie A. N. do kategorii zdrowia "A". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl § 14 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) orzeczenia w zakresie zaliczenia do jednej z kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wydają właściwe wojskowe komisje lekarskie na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby - także obserwacji szpitalnej - według wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. Z kolei, jak wynika z § 18 ust. 4 rozporządzenia, wojskowa komisja lekarska rozpatrująca odwołanie orzeka w zasadzie na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, lecz w razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne, skierować na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. Przedmiotem zarzutu A. N. jest uznanie przez obydwie komisje, iż schorzenie w postaci moczenia nocnego nie dyskwalifikuje zdolności do odbywania przez niego czynnej służby wojskowej. W świetle przedłożonych przez wyżej wymienionego organowi II instancji zaświadczeń lekarzy - internisty z dnia [...] 2004 r. i neurologa z dnia 30 sierpnia 2004 r., ponowionych w trakcie postępowania odwoławczego (zaświadczenia z dnia [...] 2005 r. i [...] 2005 r.) i dokumentacji leczenia w przychodni ogólnej ośrodka zdrowia w Z., a także wyników przeprowadzonych na zlecenie komisji terenowej i rejonowej przez lekarzy psychiatrę i neurologa, badań specjalistycznych, poza sporem pozostaje, iż poborowy od kilkunastu lat cierpi na schorzenie określane jako moczenie nocne. Istotne jednak dla stwierdzenia kategorii zdolności do służby wojskowej, mając na uwadze treść § 69 załącznika nr 2 do rozporządzenia z dnia 25 czerwca 2004 r., jest ustalenie rodzaju nocnego moczenia - czy ma ono charakter okresowy, czy też utrwalony, bowiem o ile moczenie nocne utrwalone wyklucza zaliczenie do kategorii zdrowia "A", to okresowe - nie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że z dokumentacji leczenia ambulatoryjnego poborowego od 1995 r. w poradni ogólnej wynika, iż leki stosowane przy nocnym leczeniu otrzymywał okresowo, ale sporadycznie, przy czym częstość leczenia zwiększyła się przed wydaniem orzeczenia przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską w B. A. N. podniósł zaś w skardze nasilenie się nocnego moczenia po 1999 r. W ramach badania specjalistycznego przeprowadzonego na zlecenie TWKL lekarz neurolog odnotował ogólnie - moczenie nocne, a lekarz psychiatra uściślił rozpoznanie stwierdzając moczenie nocne okresowe i kwalifikując je do § 69 pkt 1 załącznika do rozporządzenia. Taką też kwalifikację wskazanego schorzenia przyjęto w orzeczeniu TWKL. Brak jest natomiast potwierdzenia powyższej kwalifikacji w wynikach ponownych badań specjalistycznych przeprowadzonych z inicjatywy Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej, bowiem lekarz neurolog zdiagnozował jedynie moczenie nocne, a lekarz psychiatra - ordynator Oddziału Psychiatrycznego WSzK w B. - "moczenie nocne w wywiadzie - bez §". Lekarze specjaliści w obydwu przypadkach dysponowali tą samą dokumentacją z dotychczasowego leczenia poborowego. Sąd administracyjny sprawując kontrolę zaskarżonych rozstrzygnięć pod względem zgodności z prawem, przy rozpoznawaniu skargi bada prawidłowość postępowania administracyjnego poprzedzającego określenie stanu zdrowia poborowego. Nie będąc uprawniony do merytorycznej oceny rozpoznania dokonanego przez kompetentnych lekarzy oraz zakwalifikowania poborowego do określonej jednostki wykazu chorób i ułomności, sąd administracyjny w szczególności bada, czy ustalenia dotyczące stanu jego zdrowia były wszechstronne, oparte na całości dostępnej dokumentacji, wyczerpującym wywiadzie i odpowiednich badaniach, stosownie do art. 7 i 77 § 1 kpa. Brak jednoznacznego zakwalifikowania do konkretnego punktu § 69 rozpoznanego u poborowego schorzenia przez powołanych przez organ II instancji specjalistów wskazuje, iż w ich ocenie materiał, jakim dysponowali nie był wystarczający do wypowiedzenia się w powyższym zakresie. Takim jednoznacznym materiałem, zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, nie dysponowała również, wydając w dniu [...] 2005 r. orzeczenie, Rejonowa Wojskowa Komisja Odwoławcza w B. Nie skorzystała jednak z możliwości wyczerpania środków dowodowych poprzez skierowanie poborowego, w ramach posiadanych uprawnień, na obserwację szpitalną celem uzyskania nie budzącej wątpliwości diagnozy odnośnie przedmiotowego schorzenia. Uznając z tego względu za przedwczesne ustalenie przez organ odwoławczy, iż moczenie nocne rozpoznane u poborowego ma charakter okresowy, a zatem rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę, przy uwzględnieniu wyników przeprowadzonej obserwacji, organ jeszcze raz wypowie się, czy w ustalonym stanie faktycznym można uznać A. N. za zdolnego do służby wojskowej z kategorią zdrowia "A".