II SA/Bd 359/14
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2014-04-07
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która poniosła stratę za ostatni rok obrotowy, ale posiada środki na rachunkach bankowych, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże jedynie stratę za ostatni rok obrotowy, ale jednocześnie posiada środki na rachunkach bankowych, które znacznie przewyższają wysokość straty i pozwalają na uiszczenie wpisu sądowego bez uszczerbku dla płynności finansowej. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być stosowane tylko w sytuacjach, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.Stan faktyczny
Spółka M. sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych. Spółka ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika – adwokata. W oświadczeniu o stanie majątkowym spółka podała, że poniosła stratę za ostatni rok obrotowy, ale posiada środki na rachunkach bankowych, których kwota znacznie przewyższa wysokość straty.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. sp. z o.o. w B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych postanowił: oddalić wniosek.
W dniu 1 kwietnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPPr) M. sp. z o.o. w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Spółka we własnym zakresie ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika - adwokata T. U.. Spółka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie gier losowych i zakładów wzajemnych. Spółka podała, że wysokość kapitału zakładowego wynosi [...] zł, wartość środków trwałych [...] zł, wysokość straty za ostatni rok obrotowy według bilansu [...] zł zaś na kontach bankowych zostało zgromadzonych [...] zł.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.) następuje w sytuacji, jeżeli osoba prawna wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku w funkcjonowaniu Spółki. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżąca w oświadczeniu o majątku i dochodach podała, że wprawdzie za ostatni rok obrotowy uzyskała stratę, jednakże obecnie ma dodatnie salda na rachunkach bankowych. Zresztą kwota zdeponowanych środków znacznie przewyższa wysokość straty. Przy podanych powyżej kwotach należało stwierdzić, że uiszczenie przez stronę wpisu sądowego nie zakłóci jej płynności finansowej, gdyż wpis jest uiszczany jednorazowo po to, aby zainicjować postępowanie sądowoadministracyjne.
Natomiast to na wnoszącym wniosek spoczywa wykazanie, że nie posiada środków bądź też ma jakieś problemy finansowe. W przedmiotowej sprawie ta przesłanka nie zachodzi, gdyż w uzasadnieniu wniosku strona wskazała, iż ma środki zgromadzone na rachunkach bankowych.
Zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 463/04 (niepubl.) podmiot dysponujący wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie spełnia przesłanek udzielenia mu prawa pomocy zawartych w art. 246 § 2 p.p.s.a.
Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych tym bardziej wówczas, gdy posiada ona środki pieniężne.
Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło