II SA/Bd 362/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-07-14

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Wojciech Jarzembski, Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia budowy ogrodzenia (bramy wjazdowej) na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, jeśli inwestycja ta nie narusza miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i nie wprowadza ograniczeń ani uciążliwości dla terenów sąsiednich?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej, wnosząc sprzeciw wobec zgłoszenia budowy ogrodzenia na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, musi w sposób wyczerpujący wykazać, że planowana inwestycja wprowadzi ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Samo stwierdzenie takiej możliwości, bez szczegółowego uzasadnienia i dowodów, jest niewystarczające. W przypadku braku takiego uzasadnienia, decyzja o sprzeciwie jest wadliwa.
Stan faktyczny
Skarżący J. U. zgłosił zamiar wykonania bramy wjazdowej na swoich działkach. Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że inwestycja może spowodować uciążliwości dla sąsiedniej działki. Inwestorowi nałożono obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, czego nie uczynił. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, uznając, że inwestycja może wprowadzić ograniczenia dla terenów sąsiednich. Skarżący zaskarżył decyzję Wojewody, zarzucając naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, w tym błędną interpretację art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego, stwierdzono, że decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Wojciech Jarzembski sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Ewa Majchrzak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2015 r. sprawy ze skargi J. U. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz skarżącego kwotę 500 ( pięćset ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] po rozpatrzeniu zgłoszenia J. U. z dnia [...] r. w sprawie zamiaru wykonania bramy wjazdowej na działkach o nr 1680/21 i 1680/35 stanowiących jego własność, Starosta [...] wniósł sprzeciw do zamierzenia polegającego na budowie ogrodzenia (bramy wjazdowej) działek o nr 1680/21 i 1680/35 w obrębie ew. [...]. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że w dniu 26.08.2014 r. do Starosty [...] wpłynęło zgłoszenie. Z uwagi na to, że planowana budowa ogrodzenia może spowodować wprowadzenie uciążliwości dla terenów sąsiednich poprzez odcięcie dostępu do drogi publicznej dla sąsiedniej działki nr 1680/20, w dniu 17.09.2014 r. Starosta [...] powiadomił jej właścicieli o planowanej inwestycji i możliwości wypowiedzenia się w sprawie, uznając, że być może istnieją przesłanki do tego aby nadać im status strony. W wyznaczonym terminie 7 dni właściciel działki nr 1680/20 – K. K. wniósł sprzeciw do planowanej inwestycji. W dniu [...] r. Starosta [...] postanowieniem nr [...] nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia złożonego zgłoszenia w terminie do dnia 24.09.2014 r. W szczególności uznając, że kwestia wyjaśnienia podstaw wniesionego sprzeciwu ma charakter zagadnienia wstępnego, nałożył w postanowieniu na inwestora obowiązek odniesienia się do zarzutów i przedstawienie ewentualnych dokumentów mogących mieć znaczenie w sprawie. W postanowieniu nałożył także obowiązek poprawienia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością oraz przedstawienia uzgodnienia lokalizacji zjazdu od zarządcy drogi. Organ I instancji zwrócił uwagę, że inwestor w dniu 24.09.2014 r. przybył do Wydziału Architektury i Budownictwa[...], jednak nie złożył żadnych wyjaśnień w sprawie oraz nie usunął wskazanych nieprawidłowości, w związku z czym uznano, że brak jakichkolwiek wyjaśnień inwestora w kwestii mającej charakter zagadnienia wstępnego oraz nieuzupełnienie zgłoszenia zgodnie z nałożonym postanowieniem, na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane uzasadnia wniesienie sprzeciwu. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł J. U., zarzucając organowi I instancji, iż na 3 dni przed upływem ustawowego terminu wydał postanowienie zobowiązujące do uzupełnienia zgłoszenia w terminie do 24 września 2014 r., co stanowi naruszenie art. 7, art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 2014 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Nadto odwołujący się wskazał, że brama objęta zgłoszeniem nie jest zlokalizowana w pasie drogowym, lecz na jego działkach. Zgłoszenie nie dotyczy budowy zjazdu z drogi publicznej, którego lokalizacja wymagałaby uzgodnienia. W związku z tym żądanie uzgodnienia lokalizacji bramy z zarządcą drogi gminnej, było w jego ocenie pozbawione podstawy prawnej. Ponadto wskazał, że zgodnie z przepisami prawa budowlanego dokonanie zgłoszenia nie może odbywać się co do zasady przy udziale innych podmiotów poza inwestorem, a ponadto zgłoszenie budowy nie powoduje wszczęcia postępowania administracyjnego, nie stanowi bowiem wniosku zainteresowanego podmiotu, który w myśl kodeksu postępowania administracyjnego wymagałby załatwienia sprawy administracyjnej przez organ administracji architektoniczno - budowlanej. W ocenie skarżącego, Starosta [...] wysyłając w dniu[...] do W. i K. K. informujące o dokonanym zgłoszeniu, złamał powyższa zasadę. J. U. zarzucił również Staroście [...], iż przekroczył 30-dniowy termin określony w art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane na wniesienie sprzeciwu. Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy zgodził się z odwołującym, iż organ I instancji wydając postanowienie o usunięcie nieprawidłowości w dniu [...] r., zakreślając datę uzupełnienia na 24 września 2014 r., nie zachował się zgodnie z zasadami ogólnymi procedury administracyjnej, gdyż takie postępowanie organu nie wzbudza zaufania strony do organu i czyni wręcz niemożliwym spełnienie obowiązku nałożonego przez organ. Przyznano też rację odwołującemu, iż żądanie przez organ uzgodnienia budowy ogrodzenia z zarządcą drogi było nieuprawnione, gdyż inwestycja J. U. zamyka się w obrębie działki gruntu, której jest właścicielem, a zatem nie wymaga uzgodnienia z zarządcą drogi. Podkreślono, że organ I instancji niepotrzebnie uczynił z K. K. stronę postępowania, ponieważ postępowanie zgłoszeniowe jest uproszczoną formą załatwienia sprawy i nie jest sprawą administracyjną. W odniesieniu do zarzutu przekroczenia przez organ I instancji 30-dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu, Wojewoda zaznaczył, iż według linii orzeczniczej sądów administracyjnych, w tym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, do zachowania tego terminu wystarczającym jest, aby decyzja została nadana w placówce pocztowej operatora publicznego, co miało miejsce w niniejszej sprawie w dniu 26 września 2014 r. W niniejszej sprawie termin ten został dochowany, gdyż wydane przez organ postanowienie do uzupełnienia braków przedłużyło go o 3 dni. Zdaniem Wojewody w niniejszej sprawie najistotniejsze jest to, iż inwestycja w postaci budowy ogrodzenia wypełni ewidentnie dyspozycję przepisu art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, tj. wprowadzi ograniczenia, czy wręcz uciążliwości dla terenów sąsiednich w tym dla działki nr 1680/20, a w takiej sytuacji organ administracji jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego. Reasumując, organ odwoławczy zaznaczył, iż pomimo tego, że organ I instancji nie sprostał wszystkim zasadom postępowania administracyjnego, przede wszystkim, późno wydał postanowienie wzywające do uzupełnienia braków i wyznaczył zbyt krótki okres czasu inwestorowi do wypowiedzenia się w sprawie, to jednak wydana przez niego decyzja o sprzeciwie jest uzasadniona w stanie faktycznym i prawnym sprawy, dlatego stwierdzone naruszenia pozostają bez wpływu na zapadłe orzeczenie. W skardze do sądu J. U. wniósł o uchylenie decyzji organów I i II instancji, zarzucając ich wydanie z naruszeniem art. 7, art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) polegające na braku podjęcia wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie słuszny interes obywatela oraz braku należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, a także art. 30 ust. 7 pkt 4 i art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Istota zarzutu zdaniem skarżącego polega na tym, że organ II instancji nie uwzględnił wszystkich dowodów znajdujących się w aktach sprawy i nieprawidłowo zinterpretował treść przepisu art. 30 ust. 7 pkt 4 oraz art. 30 ust. 5 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane Wskazał, że w przekazanym w dniu 25.09.2014 r. wyjaśnieniu, doprecyzował, że brama wjazdowa wykonana zostanie zgodnie z przepisami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r., a tym samym brama objęta zgłoszeniem otwierać się będzie do wewnątrz nieruchomości zgodnie z § 42 ust. 1 warunków technicznych i w całości zlokalizowana będzie na jego terenie. Ponadto zwrócił uwagę Staroście [...], że brama objęta zgłoszeniem nie jest zlokalizowana w pasie drogowym, lecz na jego działkach o numerach ewidencyjnych 1680/21 i 1680/35, a zgłoszenie nie dotyczy budowy zjazdu z drogi publicznej, którego lokalizacja wymagałaby uzgodnienia, dlatego też Starosta [...] nie może wychodzić w swoich żądaniach poza zakres dokonanego zgłoszenia. W związku z powyższym, żądanie uzgodnienia lokalizacji bramy z zarządcą drogi gminnej, skarżący uznał za pozbawione podstawy prawnej. Skarżący podkreślił również, że nie jest zgodne ze stanem faktycznym stwierdzenie Wojewody, że budowa bramy wjazdowej z drogi publicznej na własne działki o numerach ewidencyjnych 1680/21 i 1680/35 może wprowadzić ograniczenie, czy wręcz uciążliwości dla terenów sąsiednich w tym działki numer 1680/20. Zarzucił, że w decyzji Wojewody [...] całkowicie pominięty został fakt, że w dniu 25.09.2014 r. dostarczył do kancelarii Starostwa Powiatowego wyjaśnienia i odpowiedź na wydane postanowienie, czyli w dniu wydania przez organ decyzji - sprzeciwu do zamiaru budowy ogrodzenia i na dzień przed faktycznym jej wysłaniem i złożeniem w placówce[...], co miało miejsce w następnym dniu tj. 26.09.2014 r. W dniu wysłania sprzeciwu Starosta [...] był w posiadaniu złożonej dzień wcześniej odpowiedzi na postanowienie nakładające obowiązek uzupełnienia dokumentów. Skarżący podniósł także, że Starosta jako organ administracji architektoniczno-budowlanej nie mógł wkraczać w kompetencje zastrzeżone dla sądów cywilnych, a Wojewoda podzielił pogląd Starosty, nie wykazując przy tym związku przyczynowego budowy bramy wjazdowej na działki skarżącego z wprowadzeniem, utrwaleniem bądź zwiększeniem ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Działki o numerach ewidencyjnych nr 1680/21 i 1680/35, jak podkreślił skarżący, nie stanowią dróg publicznych, ani wewnętrznych, ponieważ są gruntami rolnymi uprawianymi przez rolnika indywidualnego, natomiast właściciel działki numer 1680/20 ma dostęp do drogi publicznej poprzez swoją działkę o nr 1680/15, dlatego skarżący wskazał, że nie może być jego problemem fakt, że sąsiad tak zagospodarował i użytkuje swoje nieruchomości, że nie może do jej części dojechać; właściciel działek nr 1680/15 i 1680/20 może przecież bez ograniczeń wjeżdżać na swoje działki, tylko najpierw powinien zamontować bramę od strony drogi publicznej - działki nr 1672/4, a nie od strony działki skarżącego - nr 1620/21. Dotychczas sąsiad dojeżdżał do swoich działek poprzez nieruchomość skarżącego. Skarżący podkreślił, że organ administracji publicznej nie może żądać od niego, aby nieodpłatnie udostępniał część swojego pola sąsiadowi w celu dojazdu do jego działki, gdyż stanowiłoby to naruszenie konstytucyjnie zagwarantowanego prawa własności. Zwrócił też uwagę, że na całej długości granicy pomiędzy działkami numer 1680/15 i 1680/21 wykonane jest stałe ogrodzenie z siatki metalowej na słupkach. Natomiast brak jest ogrodzenia na granicy działek 1680/20 i 1681/21. Zgodnie z przepisami ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane: art. 30 ust. 1 pkt 3 budowa ogrodzeń pomiędzy sąsiednimi działkami o wysokości do 2,20 m zwolniona jest z obowiązku zgłoszenia. Tym samym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa skarżący uznał, że może, bez konieczności występowania o pozwolenie na budowę, czy też zgłaszania Staroście [...], wykonać ogrodzenie o wysokości do 2,2m pomiędzy swoją działką numer 1680/21 i działką sąsiada o numerze ewidencyjnym 1680/20. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy w ramach prowadzonego postępowania drugoinstancyjnego, nie powinien pominąć charakteru prawnego zgłoszenia, w tym przede wszystkim regulacji zawartej w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, wprowadzającej ograniczoną materialnoprawnym terminem kompetencję do wniesienia sprzeciwu, która po upływie 30-dniowego terminu definitywnie wygasa, niezależnie od tego, czy w sprawie wniesione zostało odwołanie, czy też nie. Innymi słowy, możliwości decyzyjne organu II instancji, tak jak i organu I instancji, uwarunkowane są materialnoprawnym terminem z art. 30 ust. 5 prawa budowlanego. W związku z tym organ odwoławczy rozpatrując zaskarżoną decyzję o sprzeciwie powinien dokonać oceny, czy termin do jej wydania już nie upłynął. W powyższym przypadku z uwagi na upływ terminu do wniesienia sprzeciwu i jednocześnie brak możliwości pozostawienia w obrocie prawnym decyzji, zdaniem skarżącego organ winien orzec o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania w sprawie, jako że dalsze procedowanie w tej sprawie nie jest już możliwe. W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja (postanowienie) może być uchylona tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę, gdyż stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy i co w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) stanowi podstawę do jej uchylenia. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 30 ust. 7 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej w drodze decyzji, o której mowa w art. 30 ust. 5, uprawniony jest do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obiektu, wykonania określonych robót budowlanych, objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Zgodnie z treścią art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, zgłoszenia właściwemu organowi wymaga m.in. budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Jednak zdaniem orzekającego w sprawie organu, wymagało ustalenia, czy inwestycja skarżącego w postaci budowy ogrodzenia wypełni dyspozycję przepisu art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, tj. wprowadzi ograniczenia, czy wręcz uciążliwości dla terenów sąsiednich, w tym dla działki nr 1680/20. Co do zasady postępowanie w zakresie zamiaru wykonania spornej inwestycji podlega uproszczonej procedurze - zgłoszenia zamiaru wykonania robót. Postępowanie w sprawie zgłoszenia jest postępowaniem uproszczonym, które kończy się wydaniem decyzji tylko wówczas, gdy zachodzi konieczność wydania rozstrzygnięcia negatywnego dla strony postępowania (wnioskodawcy). Samo zgłoszenie zamiaru wykonania robót nie powoduje wszczęcia postępowania administracyjnego, nie stanowi bowiem wniosku zainteresowanego podmiotu, który w myśl Kodeksu postępowania administracyjnego wymaga załatwienia sprawy administracyjnej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej w drodze decyzji administracyjnej. Do wydania decyzji o sprzeciwie w sprawie zgłoszenia mają natomiast zastosowanie reguły określone w ustawie Prawo budowlane. Przepisy k.p.a. mają zastosowanie dopiero od wydania decyzji o sprzeciwie. Decyzję tę organ wydaje w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu, gdy oceniając zamierzenie inwestycyjne ustali zaistnienie ustawowych przesłanek do wniesienia sprzeciwu. Zatem na organie administracji ciąży obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.) oraz wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.). Dodatkowo zauważyć należy, że zastosowany przez organ przepis art. 30 ust. 7 ustawy wprowadza wyjątek od reguły stosowania trybu uproszczonego przy pewnej kategorii robót budowlanych. Okoliczność, iż w sprawie zaistniały - zdaniem organu - przesłanki dające podstawę do zastosowania art. 30 ust. 7 ustawy, nakłada obowiązek dokładnego i szczegółowego wyjaśnienia oraz wyczerpującego uzasadnienia przyczyn zgłoszenia sprzeciwu. Wykazanie, że zamierzenie, zgodnie ze stanowiskiem organów, będzie powodowało ograniczenia i uciążliwości dla sąsiedniej działki, aczkolwiek pozostaje w sferze ocen organów administracji architektoniczno-budowlanej, nie może mieć jednakże charakteru dowolnego. Organ musi bowiem wykazać, w jaki sposób może dojść do wprowadzenia, utrwalenia bądź zwiększenia ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Organ powinien w sposób nie budzący wątpliwości uzasadnić odstąpienie od uproszczonego trybu zgłoszenia, bowiem przepis art. 30 ust. 7 ustawy - Prawo budowlane w żadnym razie nie powinien być stosowany jako zasada. Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14.04.2010 r., II OSK 665/09, LEX nr 597763, nałożenie obowiązku uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę zgodnie z art. 30 ust. 7 ustawy - Prawo budowlane następuje na zasadzie uznania administracyjnego. Uznanie oznacza przyznanie organowi administracji pewnego stopnia swobody przy podejmowaniu decyzji, pozwalającej na wybór spośród kilku prawnie dopuszczalnych wariantów rozstrzygnięć tego, który organ uważa za najbardziej właściwy. Cechą specyficzną instytucji uznania jest to, że decyzja wydana w tym trybie nie podlega kontroli sądowej z punktu widzenia celowości. Nie oznacza to jednak wyłączenia decyzji uznaniowych całkowicie spod kontroli sądowej. W orzecznictwie podkreśla się, że kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego dotyczy prawidłowości postępowania organu administracji, poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z regułami postępowania zawartymi w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organy administracji publicznej są na podstawie przytoczonych przepisów zobowiązane do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas mogą ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Można stwierdzić, że przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym na organach spoczywa obowiązek szczególnie dokładnego i wnikliwego uzasadnienia swego rozstrzygnięcia. Organ w uzasadnieniu decyzji nie podołał ww. obowiązkom i nie wyjaśnił w należyty sposób swojego rozstrzygnięcia. Organ przyjął bowiem, że budowa bramy wjazdowej z drogi publicznej na działki o numerach ewidencyjnych 1680/21 i 1680/35 (stanowiące własność skarżącego) może wprowadzić ograniczenia, czy wręcz uciążliwości dla terenów sąsiednich w tym działki numer 1680/20. Wojewoda uznał to za najistotniejszą podstawę do wniesienia przez Starostę [...] sprzeciwu do zamiaru budowy ogrodzenia działek skarżącego. Co istotne dla sprawy, działki o numerach ewidencyjnych 1680/21 i 1680/35 nie stanowią dróg publicznych, ani wewnętrznych, ponieważ są gruntami rolnymi uprawianymi przez rolnika indywidualnego, a właściciel działki numer 1680/20 ma potencjalny dostęp do drogi publicznej poprzez swoją działkę o numerze 1680/15. Organ powinien wyjaśnić dlaczego uznaje, że inwestycja skarżącego spowoduje ograniczenie lub uciążliwości dla terenów sąsiednich skoro sąsiad inwestora tak zagospodarował i użytkuje swoje nieruchomości, że nie korzysta z możliwości wykonania dojazdu na własnym terenie. Jakie są podstawy do obciążania właściciela działek sąsiednich korzystaniem z jego dojazdu. Właściciel działek numer 1680/15 i 1680/20 może wjeżdżać na swoje działki, po uprzednim zamontowaniu bramy od strony drogi publicznej - działki numer 1672/4. Organ nie wyjaśnił zatem, z jakiego powodu planowana inwestycja ma powodować ograniczenia lub uciążliwości dla sąsiedniej nieruchomości. Z istoty planowanej inwestycji nie wynikają w żaden sposób takie okoliczności, a organ nie określił w żaden sposób ich charakteru. W decyzji brak jest zatem faktycznie umotywowanego wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ podtrzymując zasadność sprzeciwu. Zdaniem Sądu ocena stanu faktycznego sprawy dokonana przez organ II instancji była oceną dowolną, pozbawioną umotywowanego uzasadnienia i sprowadzała się jedynie do niepopartego żadnymi argumentami stanowiska. Organ odwoławczy, który stosownie do zasady dwuinstancyjności wynikającej z art. 15 k.p.a. zobligowany był do ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych zgłoszonych przez skarżącego. Tymczasem granice postępowania rozpoznawczego prowadzonego w drugiej instancji wyznaczają - analogicznie jak w postępowaniu w I instancji - generalne zasady postępowania administracyjnego (jurysdykcyjnego), a przede wszystkim zasada prawdy obiektywnej, zasada praworządności i zasada dwuinstancyjności. Zasada prawdy obiektywnej, której normatywnym wyrazem jest przepis art. 7 (a także art. 77 k.p.a.), nakłada na organ odwoławczy obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Wynik tej oceny może między innymi stanowić podstawę przeprowadzenia przez organ II instancji uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w trybie art. 136 k.p.a. W przypadku bowiem, gdy organ uzna, iż w postępowaniu przed organem stopnia podstawowego nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności sprawy, lub istnieją uzasadnione wątpliwości, co do określonych okoliczności sprawy, zobligowany jest, na wniosek lub z urzędu, przeprowadzić uzupełniające postępowanie wyjaśniające (vide: wyrok NSA z dnia 4 maja 1982 r. sygn. akt I SA 95/82 ONSA 1982, z. 1, poz. 41). Ponadto należy wskazać, że jeśli w sprawach pozostawionych przez przepisy uznaniu administracyjnemu interes społeczny nie stoi temu na przeszkodzie i leży to w możliwości organu administracji, organ ma obowiązek załatwić sprawę w sposób pozytywny dla strony. Tworzy się w ten sposób domniemanie pozytywnego rozstrzygnięcia, chyba że brak jest realnych możliwości; pozytywne rozstrzygnięcie bowiem niemożliwe jest z przyczyn faktycznych albo gdy pozytywnemu rozstrzygnięciu stoi na przeszkodzie nie budzący wątpliwości interes ogólny (vide wyrok NSA z dnia 20.03.2003 r., V SA 2036/01, LEX nr 82004). Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności i zakazu działania na niekorzyść strony, gdyż na okoliczności stanowiące podstawę rozstrzygnięcia organu odwoławczego powoływał się już organ I instancji. Pomimo zakwestionowania przez organ odwoławczy innych podstaw wniesienia sprzeciwu przez organ I instancji, nie doszło do uchylenia decyzji organu I instancji z uwagi na specyfikę postępowania prowadzonego w następstwie zgłoszenia sprzeciwu. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego w przedmiocie terminu do wniesienia sprzeciwu w sytuacji uprzedniego zobowiązania do uzupełnienia zgłoszenia. Mając na uwadze wcześniej podane okoliczności Sąd stwierdził, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję naruszył dyspozycję przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., a także art. 6, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. z uwagi na niewykazanie zasadności zgłoszenia sprzeciwu. Wskazane naruszenie miało istotny wpływ na wynik postępowania. Organ naruszył również przepisy prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 7 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię. Omówione powyżej okoliczności w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. stanowiły podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji. Ponowne rozpoznanie sprawy winno nastąpić z uwzględnieniem poczynionych przez Sąd uwag. Na podstawie art. 152 cyt. ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło