II SA/Bd 364/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Krzysztof Gruszecki sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 listopada 2008r. sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie decyzji o pozwoleniu na budowę 1. oddala skargę 2. zasądza od Skarbu Państwu (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz adwokat M. T. – S. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. II SA/Bd 364/08 Uzasadnienie Decyzją Starosty T. z dnia [...] stycznia 2008 r. Nr [...] uchylono ostateczną decyzję Starosty T. z dnia [...] lipca 2007 r., znak: [...], dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielającą H. Z. pozwolenia na budowę budynku inwentarsko-składowego na terenie działki o nr geod. [...] w m. C. B. gm. Z. W. oraz umorzono postępowanie w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] lipca 2007 r., złożonego przez inwestora, dotyczącego budowy budynku inwentarsko-składowego na ww. działce. W dniu [...] sierpnia 2007 r., organ uzyskał informację o dużym zaawansowaniu robót budowlanych opisanej inwestycji. Na dzień kontroli określonego go jako "stan surowy otwarty". Na tej podstawie organ w dniu [...] sierpnia 2007 r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę i wstrzymał wykonanie decyzji z dnia [...] lipca 2007 r. Ponadto w dniu [...] sierpnia 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował organ o wszczęciu postępowania w sprawie wybudowania budynku inwentarsko-składowego. Mając na uwadze treść art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę i fakt, że na dzień wydania decyzji o pozwoleniu na budowę organ nie wiedział o rozpoczęciu robót budowlanych zaszła przesłanka do wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, a w konsekwencji do uchylenia decyzji dotychczasowej. W odwołaniu inwestor podniósł, że zlecił technikowi budowlanemu Z. R. opracowanie i adaptację projektu budowlanego budynku inwentarsko-składowego oraz wszelkie czynności związane z wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. W październiku 2006 r. przyjmujący zlecenie zapewnił skarżącego, że uzyskał wymagane zezwolenia. To skłoniło inwestora do rozpoczęcia budowy. Z. R. wszystkie dokumenty związane z prowadzoną inwestycją dostarczył skarżącemu dopiero w dniu [...] lipca 2007 r. Tego samego dnia dostarczył też decyzję Starosty T. z [...] lipca 2007 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. W tych okolicznościach przyczyną zaistniałej sytuacji była nieuczciwość i brak profesjonalizmu zleceniodawcy, czego organ nie wziął pod uwagę. Ponadto, zdaniem odwołującego się w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania art. 28 Prawa budowlanego, gdyż budowany obiekt związany był z produkcją rolną w celu uzupełnienia zabudowy zagrodowej w ramach istniejącej działki siedliskowej, a zatem na podstawie art. 29 Prawa budowlanego wymagał tylko zgłoszenia a nie uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] utrzymano w mocy decyzję Starosty. Organ odwoławczy podkreślił, że organ I instancji na dzień wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nie wiedział o rozpoczęciu robót budowlanych, w związku, z czym zaszła przesłanka do wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W konsekwencji doprowadziło to do uchylenia przez organ I instancji własnej decyzji o pozwolenie na budowę i umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 2007 r. Odnosząc się do treści odwołania organ stwierdził, iż w analizowanej sprawie nie może mieć zastosowania art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego. Wprawdzie cytowany przepis stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, ale ogranicza się to do parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m ², przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, podczas gdy obiekt budowany przez inwestora jest dużym budynkiem kubaturowym o powierzchni zabudowy [...] m ². Z rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący i w skardze do Sądu zakwestionował ustalenia zawarte w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. Zdaniem skarżącego w postępowaniu znajdują zastosowanie przepisy art. 29 i n. Prawa budowlanego, gdzie postanowiono, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Zgodnie z decyzją Wójta Gminy Z. W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] oraz z dnia [...] marca 2006 r. o warunkach zabudowy inwestycja będzie zlokalizowana na terenie istniejącej zabudowy siedliskowej (gospodarstwo rolne) i będzie stanowić formę jej uzupełnienia. W tych okolicznościach konieczne jest zbadanie przez organ, czy inwestycja jest wymieniona katalogu zawartym w art. 29 Prawa budowlanego, który wymienia budowle, zwolnione z obowiązku uzyskania zezwolenia na budowę. Skarżący uzyskał zarówno wymaganą decyzję o warunkach zabudowy, jak również zebrał i przekazał Z. R. wszelkie dokumenty, dotyczące podjętej inwestycji. Wszystkie wskazane czynności spełniają warunek, o którym mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, tj. obowiązek zgłoszenia budowy właściwemu organowi. Organy jednak nie wzięły powyższych okoliczności pod uwagę i nie odniosły się do nich w swoich orzeczeniach. Zaznaczył też, że nie ponosi winy za zaniedbania przyjmującego zlecenie, który zobowiązał się do załatwienia spraw formalnych związanych z uzyskaniem pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Sąd administracyjny, stosownie do przysługujących mu kompetencji określonych w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może decyzję taką uchylić tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu, mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na podstawie art. 134 § 1 ustawy sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z tym przepisem dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które podnosi strona w skardze. Sąd nie dopatrzył się jednak naruszeń prawa pozwalających na uwzględnienie skargi. Art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) stanowi, że z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepisy art. 29 i 30 Prawa budowlanego nie przewidują zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obiektu, jaki zamierzał wybudować skarżący tj. budynku inwentarsko-składowego o powierzchni powyżej 300 m². Okolicznością bezsporną jest, że w chwili rozpoczęcia robót inwestor nie legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. W dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę ([...] lipca 2007 r.) inwestycję doprowadzono do stanu surowego otwartego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Nową, nieznaną w chwili wydawania decyzji okolicznością było rozpoczęcie robót bez wymaganego pozwolenia na budowę. To stanowiło podstawę do wydania w dniu [...] sierpnia 2007 r. postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, a następnie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 2007 r., decyzją z dnia [...] września 2007 r. Decyzja ta została zaskarżona przez inwestora a organ odwoławczy ją uchylił z powodu naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 kpa przez brak rozstrzygnięcia o istocie sprawy. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Starosta T. wydał decyzję z dnia [...] stycznia 2008 r. o uchyleniu decyzji o pozwoleniu na budowę i umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę, którą organ odwoławczy utrzymał w mocy. W opisanych okolicznościach należy stwierdzić, że organ prawidłowo ustalił, iż zaistniała ustawowa postawa wznowienia postępowania, której konsekwencją było uchylenie pozytywnej dla inwestora decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Z uwagi na powstałe okoliczności budowy spornej inwestycji zasadne było też uznanie, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na obecnym etapie jest bezprzedmiotowe, co uzasadniało umorzenie postępowania. Jeśli inwestor będzie zamierzał kontynuować budowę po wdrożeniu odpowiednich procedur organów nadzoru budowlanego, sprawa zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę stanie się aktualna, wydane na obecnym etapie rozstrzygnięcie o charakterze formalnym nie będzie stało na przeszkodzie wydania orzeczenia, co do meritum. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut inwestora, że na budowę spornego obiektu nie było wymagane pozwolenie na budowę. Zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego – z zastrzeżeniem art. 29 i 30, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepisy art. 29 i 30 Prawa budowlanego nie przewidują zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę takiego obiektu, jaki budował inwestor, tj. budynku inwentarskiego o powierzchni przekraczającej 300 m². Nie znajduje, więc zastosowania wskazany przez skarżącego art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Z przepisu tego wynika, iż pozwolenia na budowę nie wymaga jedynie budowa ściśle określonych obiektów gospodarczych związanych z produkcja rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, tj. parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m², przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m. Przepis ten dotyczy, zatem niedużych budynków gospodarczych, tymczasem – jak wynika z akt sprawy -budowany obiekt obejmował powierzchnię ponad 300 m². Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zasadne było stanowisko organów, że w okolicznościach niniejszej sprawy wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Inwestycja, na której przeprowadzenie konieczne jest posiadanie pozwolenia na budowę, przeprowadzona przez inwestora bez spełnienie tych wymogów, stanowi samowolę budowlaną, spotykającą się z sankcją przewidzianą w art. 48 Prawa budowlanego. Bez wpływu na wynik rozstrzygnięcia ma podnoszone przez skarżącego nieprawdziwe zapewnienie osoby trzeciej, której zlecił wykonanie dokumentacji i załatwienie spraw formalnoprawnych, że skarżący uzyskał wszystkie wymagane dokumenty i może rozpocząć budowę. Przepisy prawa budowlanego nie uzależniają skutków prawnych związanych z rozpoczęciem robót bez uzyskania pozwolenia na budowę od stopnia zawinienia inwestora. W tych okolicznościach nie mogą być brane pod uwagę tego typu zarzuty skargi. W konkluzji należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) podlega oddaleniu.