II SA/Bd 395/10

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-07-07

Skład orzekający: Referendarz sądowy Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która posiada dom, nieruchomość rolną i samochód, a także uzyskuje dochód z gospodarstwa rolnego i dorywczej pracy, może zostać uznana za osobę niezdolną do ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego w celu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został oddalony, ponieważ strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Posiadanie nieruchomości, dochodów z gospodarstwa rolnego i pracy dorywczej, a także brak wskazania na ponadprzeciętne wydatki, świadczy o możliwości poniesienia kosztów sądowych, w tym wpisu w kwocie 200 zł.
Stan faktyczny
E. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, uzasadniając go trudną sytuacją finansową. Wnioskodawczyni zamieszkuje z matką, posiada dom, nieruchomość rolną i samochód, a utrzymuje się z gospodarstwa rolnego i dorywczej pracy. Miesięczny dochód wynosi 1.012,14 zł, a renta matki 600 zł. Wniosek został oddalony przez referendarza sądowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2010r., nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanowił: oddalić wniosek W dniu 17 maja 2010r. (uzupełniony 14 czerwca 2010r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy wnioskodawca uzasadnił trudną sytuacją finansową. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z matką. Posiada dom o powierzchni 120 m2, nieruchomość rolną o powierzchni 3,92 ha oraz samochód dostawczy rok produkcji 2000. Podał, że utrzymuje się z gospodarstwa rolnego oraz dorywczej pracy, renta rolnicza matki wynosi 600 zł co łącznie stanowi 1.012,14 zł. Nie podał wysokości dochodu z pracy dorywczej. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W świetle przedstawionej przez zainteresowanego sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazał ona zasadności swojego wniosku. Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki tj. np. związane ze swym leczeniem czy utrzymaniem domu. Podał jedynie, że ponosi wydatki związane z zakupem energii elektrycznej, usług telekomunikacyjnych, zapłatą podatku rolnego, składek do KRUS oraz składki z tytułu OC pojazdów mechanicznych. Nie podał natomiast dochodu uzyskiwanego z tytułu wykonywanych prac dorywczych. Wpis sądowy w przedmiotowej sprawie wynosi zaś zaledwie 200 zł i jest uiszczany jednorazowo. Skarżącego stać na taki jednorazowy wydatek. Ponadto żąda również ustanowienia adwokata. Podkreślenia wymaga, że decydując o przyznaniu prawa pomocy referendarz sądowy kieruje się tylko sytuacją majątkową skarżącego nie zaś skomplikowaniem sprawy. Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie. Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane, chociaż nie zostało przez stronę wprost podane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Kolejną kwestią jest wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. W tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Istotne jest również to, że został uiszczony wpis w kwocie 200 zł. Nadmienić należy, że w chwili obecnej nic nie stoi na przeszkodzie aby sąd rozpoznał sprawę. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło