II SA/Bd 402/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 28 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia czynności techniczno – materialnej wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanowił: oddalić wniosek. W dniu 24 września 2014 r. (uzupełniony 24 października 2014 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął kolejny wniosek (formularz PPF) I. R. o przyznanie prawa pomocy w tym przypadku w zakresie ustanowienia adwokata. Wniosek uzasadniła trudną sytuacją materialną i zdrowotną. Podała, że obecnie jest osobą bezdomną. Utrzymuje się z tytułu świadczenia emerytalnego w wysokości [...] zł miesięcznie. Oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Podała, że około [...] zł przeznacza na leki. Przy piśmie z dnia 22 października 2014 r. skarżąca nadesłała zaświadczenie z dnia 17 października 2014 r. Polskiego Komitetu Pomocy Społecznej Centrum Pomocy dla Bezdomnych Kobiet i Matek z Dziećmi, z którego wynika, że wnioskodawczyni przebywa w owym Centrum oraz regularnie wnosi opłatę wynoszącą 30 % jej dochodu. Następnie podała, że całość dochodu przeznacza na bieżące utrzymanie. Według PIT-40A za 2013 r. skarżąca uzyskała dochód w wysokości [...] zł zaś w 2012 r. [...] zł. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotowy wniosek należy potraktować jako wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżąca postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 28 kwietnia 2014 r. została zwolniona od kosztów sądowych – zwolnienie to zachowuje moc w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym. Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że wnioskodawczyni wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie. Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Zasadność wniosku skarżącego Referendarz sądowy rozpatrywał w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie musi ona ponieść w niniejszym postępowaniu, a z drugiej strony biorąc pod uwagę możliwości finansowe strony wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, które zostały przedstawione powyżej. Z rozważań tych można wysnuć wniosek, że skarżąca dotychczas nie poniosła żadnych wydatków, ponieważ jak to zostało wskazane powyżej była zwolniona od kosztów sądowych. Skarżąca również miała i ma zapewnione prawo do sądu. Uczestniczyła osobiście w rozprawie w dniu 25 czerwca 2014 r. a także otrzymała treść uzasadnienia wyroku zapadłego w dniu 4 lipca 2014 r. Ponadto należy również wskazać, że wnioskodawczyni w żadnym ze swych pism nie wskazała celu dla jakiego miałby zostać ustanowiony pełnomocnik. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.