II SA/Bd 406/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-06-10
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pomyłka w zapamiętaniu daty stawiennictwa w powiatowym urzędzie pracy, spowodowana opieką nad chorą teściową, może być uznana za uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa, skutkującą utratą statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku?Ratio decidendi
Pomyłka w zapamiętaniu daty stawiennictwa w powiatowym urzędzie pracy, nawet jeśli wynika z trudnej sytuacji życiowej związanej z opieką nad chorą osobą, nie stanowi uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Uzasadniona przyczyna musi mieć charakter obiektywny, być niezależna od woli bezrobotnego i stanowić przeszkodę uniemożliwiającą zgłoszenie się w urzędzie.Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta o pozbawieniu W. K. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Powodem było niestawienie się w wyznaczonym terminie w Powiatowym Urzędzie Pracy (PUP) oraz nieuznanie przez organ przyczyny niestawiennictwa. Skarżący tłumaczył swoją nieobecność opieką nad chorą teściową i pomyłką w zapamiętaniu daty wizyty, twierdząc, że zgłosił się do PUP dwa dni po terminie, wyjaśniając sytuację. Sąd oddalił skargę, uznając argumentację organów za prawidłową.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 czerwca 2014r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
Decyzją z dnia 12.` Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2013 r., poz. 674 z późn. zm.), orzekł o pozbawieniu W. K. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 3.12.2013 r., ponieważ jako bezrobotny nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...](dalej PUP) w wyznaczonym na ten dzień terminie i chociaż w ustawowym okresie do 7 dni od tego terminu powiadomił o przyczynie niestawiennictwa, to jednak tej przyczyny nie uznano za uzasadnioną.
W odwołaniu od powyższej decyzji W. K. wniósł o jej uchylenie wskazując, iż w dniu 5.12.2013 r. zgłosił się do Powiatowego Urzędu Pracy w [...] celem potwierdzenia swojej gotowości do podjęcia pracy, co jednak nie zostało odnotowane przez pośrednika pracy w Karcie Informacyjnej. Jednocześnie w dniu 5.12.2013 r. wypełnił otrzymany od pośrednika pracy formularz, podając w nim przyczynę niestawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w wyznaczonym terminie, tj. w dniu 3.12.2013 r. Tym samym w ocenie strony, PUP został powiadomiony o przyczynie niestawiennictwa w okresie 7 dni od terminu wyznaczonego przez urząd pracy, jednak wdając zaskarżoną decyzję, organ nie uznał zasadności przyczyny niestawiennictwa w dniu 3.12.2013 r., pomimo wskazania przez zainteresowanego, iż termin ten zbiegł się z chorobą jego teściowej (osoby samotnej, lat 77), która w terminie od 28.11.2013 r. do 6.12.2013 r. przebyła przedoperacyjną radioterapię w warunkach Ambulatorium Zakładu Teleradioterapii Regionalnego Centrum [...] (dowód: Karta Informacyjna Leczenia Ambulatoryjnego). Wspólnie z żoną opiekował się chorą poza miejscem zamieszkania, co polegało na całodobowej opiece i dowożeniu chorej do szpitala na wyznaczone zabiegi. Sytuacja ta spowodowała, że zainteresowany pomylił wyznaczony termin wizyty w Powiatowym Urzędzie Pracy, ponieważ był przekonany, że musi zgłosić się w PUP w dniu 5.12.2013 r., dlatego w dniu 4.12.2013 r. udał się do swojego miejsca zamieszkania po Kartę Informacyjną - kalendarzyk osoby bezrobotnej. Dopiero wtedy zorientował się, że był w błędzie i powinien zgłosić się do PUP w dniu 3.12.2013 r. Następnego dnia tj. 5.12.2013 r. skarżący udał się do Powiatowego Urzędu Pracy i wypełnił otrzymany od pośrednika pracy formularz podając w nim przyczynę niestawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy w wyznaczonym terminie.
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że bezrobotny W. K. w dniu 4.10.2013 r., podczas swej wizyty w PUP, przyjął do wiadomości informację o terminie kolejnego stawiennictwa, który wyznaczono wówczas na dzień 3.12.2013 r., co poświadczył własnoręcznym podpisem w stosownej rubryce (Lp.2) dokumentu pn. "KARTA REJESTRACYJNA BEZROBOTNEGO (...) CZĘŚĆ D. Stawiennictwo w urzędzie pracy i propozycje przedłożone bezrobotnemu". Przyjąć zatem w ocenie organu należy, że bezrobotny w ten właśnie sposób zobowiązał się do stawienia się w określonym dniu i miejscu wskazanym przez pośrednika pracy. Wskazano również, że poza sporem jest fakt, iż W. K. nie zgłosił się do PUP w dniu 3.12.2013 r., lecz 2 dni później, a zatem w okresie ustawowych 7 dni od wyznaczonej daty stawiennictwa, zgłosił się osobiście do PUP i pisemnie oświadczył, że nie stawił się w PUP w dniu 3.12.2013 r., ponieważ przez pomyłkę zapamiętał datę stawienia się w PUP w dniu 5.12.2013 r.
Takiej przyczyny niestawiennictwa zdaniem Wojewody nie można obiektywnie uznać za poważną i uzasadnioną, ponieważ jest błaha i wynika ze zwykłej niestaranności, roztargnienia lub zaniedbania bezrobotnego. Każda osoba bezrobotna, podpisując w urzędzie pracy dokumenty zawierające informacje o terminie stawiennictwa, powinna zawsze dołożyć tyle staranności, by dokładnie poznać ich treść lub prawidłowo odnotować sobie wskazany termin, a w razie wątpliwości zwrócić się o udzielenie wyjaśnień do obsługującego ją pracownika by np. z powodu nieuwagi nie doszło do utraty uprawnień.
W świetle cyt. wyżej art. 33 ust. 4 pkt 4 nieobecność w wyznaczonym terminie mogą uzasadnić jedynie takie przyczyny, których bezrobotny, bez swojej winy i przy zachowaniu należytej staranności, nie mógł pokonać, dlatego zdaniem organu możliwą jest taka sytuacja, że bezrobotny przeoczy wyznaczony termin lub niewłaściwie odczyta określoną datę zgłoszenia się do powiatowego urzędu pracy, ale są to jednak zbyt błahe przyczyny, by można uznać je za uzasadnione powody niestawiennictwa. Wynika to chociażby z tego względu, że każda osoba na taką okoliczność mogłaby zawsze powoływać się by zachować status bezrobotnego.
W skardze do sądu W. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, przywrócenie statusu osoby bezrobotnej i przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 3.12.2013 r. wskazując, iż ocena przyczyn niestawiennictwa dokonana przez organ II instancji w świetle przedłożonych w odwołaniu wyjaśnień jest dla niego (jak również jego bliskich) głęboko krzywdząca; bardzo niesprawiedliwy jest w tej sytuacji zarzut niestaranności, roztargnienia i zaniedbania oraz sugerowanie nieuczciwości.
Skarżący podniósł, iż ciężka choroba onkologiczna i radykalne leczenie, wymagające całodobowej opieki, trudna sytuacja materialna z powodu braku zatrudnienia od roku, mimo usilnych starań i wielokrotnego udziału w postępowaniach rekrutacyjnych, bez oczekiwanego skutku, jest dla aktywnej i docenianej w pracy osoby w wieku 54 lat, sytuacją niezmiernie depresyjną. W takich sytuacjach zdaniem skarżącego często możliwe jest przeoczenie, pomylenie terminu, co absolutnie nie wynika jak sugeruje organ z niestaranności, roztargnienia i zaniedbania, czy też nieuczciwości, a jedynie uraża nieposzlakowaną opinię i dobre imię osoby zawsze sumiennej, obowiązkowej i odpowiedzialnej.
Zdaniem skarżącego ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ma wspierać bezrobotnych, tymczasem rozstrzygnięcie organu I i II instancji w sprawie jest działaniem "dobijającym" w tej trudnej sytuacji życiowej.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest jedynie sprawdzenie, czy zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy jej podejmowaniu nie zostały naruszone w sposób istotny przepisy postępowania administracyjnego. Natomiast stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną.
Mając powyższe na uwadze, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do postanowień art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. 2013 r., poz. 674 ze zm.) bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Zgodnie natomiast z treścią art. 33 ust. 4 pkt 4 powoływanej ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa, pozbawienie statusu bezrobotnego następuje na okres podany w pkt 3 od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy. Oznacza to, że w sytuacji, gdy bezrobotny wskazuje przyczynę nie stawienia się w PUP każdorazowo organy orzekające powinny zbadać, czy mają do czynienia z uzasadnionym przypadkiem, o jakim mowa w art. art. 33 ust. 4 pkt 4 powoływanej ustawy.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że z uwagi na posłużenie się przez ustawodawcę pojęciem niedookreślonym ostateczną jego treść musi ustalać organ stosujący prawo w oparciu o konkretny stan faktyczny danej sprawy.
W odniesieniu do omawianej przesłanki "uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa" sądy administracyjne konsekwentnie wskazują, że będzie nią uznana tylko taka, która stanowi nieprzewidzianą, niespowodowaną przez bezrobotnego, obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca zgłoszenie się przez zainteresowanego w urzędzie pracy. W rachubę mogą więc wchodzić nagłe przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu, na przykład nagłe zdarzenie typu pożar, powódź itp. (zobacz wyrok NSA z 9 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 422/09 Lex 588788). Należy zatem mieć na uwadze, że uzasadnione przyczyny to okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu.
Z akt sprawy wynika, iż w dniu 4.10.2013 r., skarżący podczas swej wizyty w PUP, przyjął do wiadomości informację o terminie kolejnego stawiennictwa, który wyznaczono wówczas na dzień 03.12.2013 r., co poświadczył własnoręcznym podpisem w stosownej rubryce (Lp.2) dokumentu pn. "KARTA REJESTRACYJNA BEZROBOTNEGO (...) CZĘŚĆ D. Stawiennictwo w urzędzie pracy i propozycje przedłożone bezrobotnemu". Przyjąć zatem należy, że skarżący w ten właśnie sposób zobowiązał się do stawienia się w określonym dniu i miejscu wskazanym przez pośrednika pracy. Poza sporem jest również fakt, że W. K. nie zgłosił się do PUP w dniu 3.12.2013 r., lecz 2 dni później, a w okresie ustawowych 7 dni od wyznaczonej daty stawiennictwa, zgłosił się osobiście do PUP i pisemnie oświadczył, że nie stawił się w PUP w dniu 3.12.2013 r., ponieważ przez pomyłkę zapamiętał datę stawienia się w PUP w dniu 5.12.2013 r.
Zestawienie powyższego stanu faktycznego z przeprowadzoną wykładnią przepisów mających zastosowanie w sprawie pozwala uznać, że stanowisko zajęte przez organy administracji obu instancji zasługuje na aprobatę. Wbrew twierdzeniom skarżącego, okoliczności związane z pomyłką w zapamiętaniu daty stawienia się w PUP nie wyczerpują znamion "uzasadnionej przyczyny" pozwalającej uwzględnić naruszenie podstawowego obowiązku bezrobotnego, który sprowadza się do stawiania się w organie zatrudnienia w wyznaczonych terminach. W tym przypadku nie można także mówić o przeszkodach, które uniemożliwiałyby dotarcie do organu zatrudnienia. Zatem zasadnie organy administracji nie przychyliły się do argumentacji prezentowanej przez skarżącego. Wskazane przez skarżącego okoliczności nie mogą bowiem stanowić uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa w urzędzie pracy celem potwierdzenia w wyznaczonym terminie gotowości do podjęcia zatrudnienia.
Orzecznictwo sądowoadministracyjne nie uznaje za uzasadnione przyczyny, okoliczności związanych z pomyłką, zapomnieniem czy też innymi okolicznościami mającymi swoje źródło w subiektywnej sferze działalności zainteresowanego.
Mając powyższe na uwadze uznać należało, że wskazanie przyczyn niestawiennictwa, które nie mogą być zakwalifikowane jako uzasadnione, obliguje organ do pozbawienia bezrobotnego statusu bezrobotnego na okres 120 dni od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie. Konsekwencją powyższego jest utrata z tym dniem prawa do zasiłku dla bezrobotnych (art. 71 ust. 1). Zważyć bowiem należy, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie nie ma charakteru uznaniowego, jest to decyzja związana, (o czym świadczy sformułowanie "starosta pozbawia statusu bezrobotnego"), której wydanie determinowane jest faktem wystąpienia przesłanki w postaci nieuzasadnionej przyczyny niestawiennictwa w wyznaczonym dniu, w powiatowym urzędzie pracy.
Skoro zaskarżona decyzja nie zawiera uchybień o charakterze procesowym które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy oraz nie narusza przepisów prawa materialnego, to tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia wniesionej skargi.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło