II SA/Bd 415/05

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-09-01

Skład orzekający: Wiesław Czerwiński, Grażyna Malinowska - Wasik, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza celnego ze służby na podstawie wniesienia aktu oskarżenia o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego może zostać wydana przed faktycznym wniesieniem aktu oskarżenia do sądu, jeśli akt ten został nadany na poczcie przed wydaniem decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza celnego ze służby na podstawie wniesienia aktu oskarżenia o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego może zostać wydana, jeśli akt oskarżenia został nadany na poczcie przed wydaniem decyzji. Data nadania przesyłki zawierającej akt oskarżenia w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego jest datą jego wniesienia do sądu. Sąd stwierdził również, że naruszenia proceduralne dotyczące braku możliwości zapoznania się z aktami sprawy przez stronę nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ kluczowe dla rozstrzygnięcia było samo stwierdzenie wniesienia aktu oskarżenia, czego strona nie kwestionowała.
Stan faktyczny
Skarżący, J. M., został zwolniony ze służby celnej decyzją Dyrektora Izby Celnej z powodu wniesienia przeciwko niemu aktu oskarżenia o umyślne przestępstwo. Skarżący kwestionował datę wniesienia aktu oskarżenia, twierdząc, że nastąpiło to po wydaniu decyzji o zwolnieniu. Podnosił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym prawa do zapoznania się z aktami sprawy oraz wykonalności decyzji. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że akt oskarżenia został nadany przed wydaniem decyzji o zwolnieniu, a odmowa wykonania decyzji o przeniesieniu nie miała znaczenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik Asesor WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w dniu 1 września 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę II SA/Bd 415/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] 2004 r. Dyrektor Izby Celnej w T. zwolnił ze służby J. M. z powodu zaistnienia obligatoryjnej przesłanki zwolnienia wskazanej w art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 158, poz. 1641; z późn. zm.) tj. wniesienia przeciwko niemu przez Prokuraturę Okręgową w G. aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego. W dniu 17 stycznia (data stempla pocztowego) J. M. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując na sprzeczność treści decyzji ze stanem faktycznym poprzez stwierdzenie w niej, że zwolnienie nastąpiło z dniem doręczenia tj. z dniem 3 stycznia, gdy tymczasem skarżący w tym dniu wykonywał obowiązki służbowe, w trakcie których, przed doręczeniem decyzji, odmówił wykonania decyzji o przeniesieniu go z Oddziału Celnego we W. do Urzędu Celnego w T. Zaistniałą sprzeczność, powodująca, konieczność uchylenia decyzji o zwolnieniu, w opinii wnioskodawcy potwierdza wystawione świadectwo służby, w którym zawarto fałszywą informację o pełnieniu służby do dnia 2 stycznia 2005 r. Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] 2005 r. nr [...] utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z [...] 2004 r. W uzasadnieniu stwierdził, że wobec doręczenia decyzji o zwolnieniu ze służby w związku z wniesieniem aktu oskarżenia okoliczność odmowy wykonania decyzji o przeniesieniu nie ma znaczenia. Zwrócił też uwagę, iż data zwolnienia ze służby tj. 3 stycznia 2005 r. została właściwie określona w świadectwie służby wydanym w trybie art. 30 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej (tj. w wyniku sprostowania). W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego J. M. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] 2005 r. zarzucając jej naruszenie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej. Zdaniem skarżącego Dyrektor wydał kwestionowaną decyzję na podstawie nieistniejącej w dniu jej doręczenia przesłanki zwolnienia, gdyż akt oskarżenia do Sądu Rejonowego we W. został wniesiony dopiero w dniu 4 stycznia 2005 r. Bezpośrednim motywem bezprawnego działania Dyrektora było oświadczenie skarżącego z dnia 3 stycznia o odmowie wykonania decyzji o przeniesieniu, którego konsekwencją było zaistnienie przesłanki obligatoryjnego zwolnienia ze służby na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej. Dyrektor, aby uchylić się od wydania decyzji w tym trybie, zwolnił skarżącego ze służby w trybie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy, dokonując tego jednakże przed wniesieniem aktu oskarżenia do sądu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie. Dyrektor podniósł, iż w celu potwierdzenia działań podjętych przeciwko skarżącemu przez Prokuraturę w G. skierował do niej w dniu 21 stycznia 2005 r., pismo w odpowiedzi na które Prokuratura poinformowała, że akt oskarżenia przeciwko J. M. został przesłany do Sądu Rejonowego we W. w dniu [...] 2004 r. na dowód czego zostały przedstawione kserokopie dowodów nadania potwierdzające wysłanie akt sprawy [...] wraz z aktem oskarżenia. Organ stwierdził także, że odmowę wykonania decyzji o przeniesieniu skarżący mógł złożyć już w dacie otrzymanie tej decyzji tj. w maju 2004 r. Od dnia 24 maja 2004 r. skarżący nie wykonywał obowiązków służbowych będąc m.in. na zwolnieniu lekarskim. Funkcjonariusz zaskarżył wówczas omawianą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy (sygn. akt II SA/Bd 812/04). W dniu 2 stycznia 2005 r. upłynął termin kolejnego zwolnienia lekarskiego, a w dniu 3 stycznia, już po skierowaniu aktu oskarżenia do sądu, skarżący złożył oświadczenie o odmowie wykonania decyzji o przeniesieniu, oceniając prawdopodobnie, że łatwiej będzie mu kwestionować podstawę wypowiedzenia wskazaną w art. 25 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej. Wobec wydania w dniu 31 grudnia 2004 r. decyzji o zwolnieniu ze służby decyzja o przeniesieniu skarżącego do pełnienia służby w Urzędzie Celnym jest bezprzedmiotowa. Nieuzasadniony jest w związku z tym zarzut bezprawnego działania Dyrektora, gdyż przed zaistnieniem przesłanki zwolnienia ze służby na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej zaistniała przesłanka z art. 25 ust. 1 pkt 8b wspomnianej ustawy, mając na uwadze, że skierowanie aktu oskarżenia do sądu jest jednoznaczne z jego wniesieniem. W piśmie procesowym z dnia 19 sierpnia skarżący zarzucił dodatkowo, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 130 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071; z późn. zm. – zwanej dalej kpa). Skarżący z treści art. 81 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Celnej wywiódł, że przepisy tej ustawy inaczej niż Kodeks postępowania administracyjnego regulują tylko drugą fazę wykonalności decyzji – tj. po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W związku z tym według skarżącego w sprawie ma w pełni zastosowanie przepis art. 130 § 1 kpa, zgodnie z którym przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu. Z analizy treści decyzji wynika natomiast, że zwolnienie nastąpiło z dniem jej doręczenia, to znaczy przed terminem do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ponadto w piśmie procesowym z dnia 20 sierpnia 2005 r. skarżący podniósł zarzut naruszenia art. 73 § 1 kpa i art. 74 § 2 kpa w związku z art. 10 § 1 kpa, dołączając kopię skargi z dnia 10 lutego 2005 r. na odmowę udostępnienia akt sprawy dotyczącej zwolnienia ze służby i na odmowę udostępnienia akt osobowych oraz odpowiedź Dyrektora Izby w tej sprawie z dnia 21 lutego 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona, gdyż skarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 8a) ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o służbie celnej funkcjonariusza celnego zwalnia się ze służby w wypadku wniesienia aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa, ściganego z oskarżenia publicznego. Bezsporne jest, iż we wniesionym do Sądu Rejonowego we W. akcie oskarżenia zarzuca się skarżącemu popełnienie umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, sporną jest natomiast kwestia w jakiej dacie ów akt oskarżenia został wniesiony. Akt oskarżenia jest pismem procesowym, podlega więc tak jak inne pisma w postępowaniu karnym doręczeniu przez m.in. przez pocztę (art. 131 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego; Dz. U. Nr 89, poz. 555 z późn. zm.; zwana dalej kpk), przy czym jego wniesienie do sądu podlega ograniczeniu 14 - dniowym terminem, o którym mowa w art. 331 § 1 kpk. Do oznaczenia daty wniesienia aktu oskarżenia stosuje się zatem art. 124 kpk, zgodnie z którym termin jest zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. W przedmiotowej sprawie oznacza to, że za datę wniesienia aktu oskarżenia przeciwko skarżącemu należy uznać datę nadania przesyłki zawierającej ten akt na poczcie, a więc jak wynika to ze stempla pocztowego uwidocznionego na znajdujących się w aktach administracyjnych dowodach nadania - dzień 31 grudnia 2004 r. Słusznie zatem Dyrektor Izby Celnej przyjął ten dzień jako datę w jakiej spełniła się przesłanka zwolnienia skarżącego ze służby określona w art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej. Odnosząc się do zarzutu skarżącego naruszenia art. art. 73 § 1 kpa i art. 74 § 2 kpa w związku z art. 10 § 1 kpa Sąd stwierdza, że w aktach sprawy administracyjnej brak jest dokumentów potwierdzających, że stosownie do art. 10 kpa strona miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. Jak wskazał jednak Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 25 kwietnia 2005r. (sygn. akt FPS 6/04, opublikowana w "Orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych" z 2005 r. Nr 4 poz. 66 oraz w elektronicznym Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 150133) zapadłym na tle analogicznego do ww. przepisu artykułu 200 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60) nie każde naruszenie tego prawa strony skutkuje uchyleniem decyzji, ale zależy od oceny, czy wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie Sąd dostrzegając, iż Dyrektor Izby Celnej dopuścił się zarzucanych przez stronę uchybień proceduralnych ocenił, że nie mogły mieć one wpływu na wynik sprawy. Postępowanie dowodowe w sprawie przed Dyrektorem Izby Celnej ograniczało się bowiem wyłącznie do stwierdzenia, że przeciwko funkcjonariuszowi celnemu został wniesiony akt oskarżenia o popełnienie przestępstwa ściganego z urzędu, czego skarżący w postępowaniu administracyjnym nie kwestionował. Należy też zwrócić uwagę, że prawo zawiadomienia o fakcie wniesienia aktu oskarżenia strona postępowania administracyjnego – oskarżony w procesie karnym ma zapewnione na mocy art. 334 § 2 kpk, natomiast możliwość zapoznania się z samym aktem oskarżenia gwarantuje skarżącemu przepis art. 338 § 1 kpk. Bezpodstawny jest natomiast zarzut skarżącego odnośnie naruszenia art. 130 § 1 kpa w związku z art. 81 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Celnej. Wprawdzie art. 81 ust. 2 nakazuje do postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby funkcjonariusza celnego stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże ust. 1a tegoż artykułu zawiera zastrzeżenie, iż złożenie w takim postępowaniu wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy nie wstrzymuje wykonania decyzji. Z literalnego brzmienia tego przepisu wynika zatem tylko to, że fakt złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie jest przeszkodą w wykonaniu decyzji o zwolnieniu, z czego w konsekwencji należy wywodzić, że sama decyzja o zwolnieniu od momentu jej wydania podlega wykonaniu. Gdyby przyjąć twierdzenia skarżącego, iż dopiero fakt złożenia wniosku wywołuje skutki w postaci pojawienia się możliwości wykonalności decyzji, to należałoby uznać, że postępowanie międzyinstancyjne, jeżeli chodzi o wykonanie decyzji o zwolnieniu ze służby, jest podzielone na dwie fazy: przed wniesieniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – kiedy decyzja jest niewykonalna; i po wniesieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – kiedy decyzja staje się wykonalna. Doszłoby zatem do sytuacji kiedy strona podejmując działanie na rzecz korzystniejszego dla siebie rozstrzygnięcia (poprzez wniesienie wniosku) powoduje ubocznie skutek dla siebie niekorzystny tj. powoduje że dotychczas niewykonalna decyzja podlega wykonaniu. Ani wykładnia literalna, ani też logiczna czy celowościowa nie pozwalają przyjąć takiej interpretacji wskazanych przez skarżącego przepisów. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.), Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło