II SA/Bd 429/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-09-07
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej może zostać uchylone z powodu braku w aktach sprawy dowodu doręczenia orzeczenia organu pierwszej instancji skarżącemu, co uniemożliwia ustalenie, czy odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Skarga została uznana za zasadną, ponieważ brak w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru przez skarżącego orzeczenia organu pierwszej instancji uniemożliwił sądowi ustalenie, czy odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie. Zaniechanie przez organ odwoławczy obowiązku sprawdzenia terminowości odwołania, w sytuacji gdy mogło ono zostać wniesione po terminie, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonego orzeczenia.Stan faktyczny
Skarżący D.O. kwestionował orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia 6 stycznia 2005 r., które utrzymało w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. z dnia 19 listopada 2004 r. stwierdzające czasową niezdolność do czynnej służby wojskowej z powodu osobowości nieprawidłowej i reakcji adaptacyjnej. Skarżący zarzucił nienależyte przeprowadzenie badań lekarskich, podkreślając swoje marzenie o karierze wojskowej. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone orzeczenie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędzia WSA Renata Owczarzak Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 7 września 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi D. O. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2005r., nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie, 2. stwierdza, że orzeczenie nie podlega wykonaniu.
Orzeczeniem z dnia [...] 2004 r. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w S. stwierdziła, że D. O. jest czasowo niezdolny do czynnej służby wojskowej na okres dwunastu miesięcy, ustalając dla niego kategorię "B" zdolności do czynnej służby wojskowej.
Odwołując się od tego orzeczenia w piśmie z dnia 11 grudnia 2004 r. strona wniosła o zmianę orzeczenia. Prośbę umotywowała tym, iż z wojskiem wiąże swoją karierę zawodową, a orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. dyskwalifikuje jego plany na zawodowego żołnierza w Wojsku Polskim.
Orzeczeniem z dnia 6 stycznia 2005 r. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. utrzymała w mocy orzeczenie Komisji Terenowej. W uzasadnieniu Komisja Rejonowa wskazała, że przed wydaniem kwestionowanego orzeczenia organu I instancji przeprowadzono specjalistyczne badania lekarskie, w tym badanie psychologiczne i badanie psychiatryczne, w wyniku których specjalista w zakresie psychiatrii rozpoznał osobowość nieprawidłową i reakcję adaptacyjną. Zgodnie z zastosowaną kwalifikacją orzeczniczą - § 67 pkt 2 z załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. (Dz. U. Nr 151 poz. 1595) - stwierdzona reakcja adaptacyjna kwalifikuje D. O. do kategorii zdrowia "B" i powoduje jego czasową niezdolność do czynnej służby wojskowej na okres dwunastu miesięcy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżący zarzucił, że wojskowe komisje lekarskie nienależycie przeprowadziły badania lekarskie. Nie zgodził się z orzeczeniami zarówno Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S., jak i Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. wnosząc o ich uchylenie. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, iż służba wojskowa jest realizacją jego marzeń od dzieciństwa. Jako młody człowiek sprawiał trudności wychowawcze, zaś obecnie pragnie wiązać swoje życie z wojskiem.
W odpowiedzi na skargę Komisja Rejonowa wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w skarżonym orzeczeniu. Komisja wskazała przy tym, iż TWKL wydała swoje orzeczenie zgodnie z wynikami badań psychologicznego i psychiatrycznego oraz potwierdzającej wyniki tych badań dokumentacją służbową (opinią służbową i lekarską z jednostki wojskowej). RWKL rozpatrując odwołanie od orzeczenia TWKL nie widziała przesłanek do zmiany tego orzeczenia. Natomiast opinia psychologiczna przedłożona przez D. O. zawierała jedynie opis jego funkcji intelektualnych, a w orzeczeniu TWKL nie rozpoznawano aby był on upośledzony umysłowo. RWKL nie widział potrzeby przeprowadzania dodatkowych badań stomatologicznych gdyż z przedłożonego zaświadczenia wynikało rozpoznanie braków uzębienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za zasadną.
Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz.1270), zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należało stwierdzić, że nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, zgodnie za art. 134 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270), Sąd zwrócił uwagę na uchybienie, które nie było objęte zarzutami skarżącego, a sprowadzało się do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 133 §1 wskazanej wyżej ustawy, Sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego i przedstawionych mu akt sprawy. W niniejszej sprawie organ przedstawił sądowi akta niekompletne, ponieważ brak w nich zwrotnego poświadczenia odbioru przez skarżącego orzeczenia organu pierwszej instancji. Z akt administracyjnych wynika tylko, że orzeczenie zostało wydane przez Komisję Terenową w dniu 19 listopada 2004 r., natomiast odwołanie wpłynęło do tejże komisji w dniu 16 grudnia 2004 r. (brak dowodów, czy zostało nadesłane pocztą, czy też złożone osobiście). W tym stanie rzeczy Sąd, nie dysponując zwrotnym poświadczeniem odbioru przez skarżącego decyzji organu I instancji, nie miał możliwości ustalenia, czy strona zachowała czternastodniowy termin do złożenia odwołania, skoro pomiędzy datą wydania przez organ I instancji orzeczenia, a wpłynięciem środka odwoławczego do tego organu, upłynął okres przekraczający czternaście dni.
W świetle powyższego, zaniechanie dokonania ciążącego na organie odwoławczym obowiązku ustalenia, czy odwołanie zostało wniesione w terminie, który wynika z przepisu art. 134 kpa., miało istotne znaczenie dla ustalenia legalności zaskarżonego orzeczenia. Uchybienie przez stronę terminowi do wniesienia odwołania skutkuje tym, że decyzja organu I instancji staje się ostateczna. W takiej sytuacji organ odwoławczy rozstrzygałby sprawę zakończoną decyzją ostateczną organu pierwszej instancji. Zgodnie z przepisem art. 156 §1 pkt 2 kpa skutkowałoby to nieważnością decyzji organu II instancji. Brak w aktach administracyjnych dowodu doręczenia skarżącemu orzeczenia organu I instancji uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie przez sąd, czy organ odwoławczy rozważył dopuszczalność odwołania, czy też pominął tę okoliczność, co w przypadku naruszenia przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonego orzeczenia.
W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 pkt 1lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło