II SA/Bd 451/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie WSA: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Sędzia WSA Anna Klotz Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2007r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na rzecz adwokata J.W. kwotę 292,80 zł. (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2007 r. J. P. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę podnosząc, że nie brała udziału w postępowaniu. Decyzją z [...] lutego 2007 r., Nr [...] Prezydent Miasta T. na podstawie art. art. 145 § 1 art. 148, art. 149 § 3 kpa, art. 82 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. - Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z 2006 r.), w związku z art. 92 ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. nr 91, poz. 578) odmówił wznowienia postępowania i uznania jako stronę w postępowaniu administracyjnym dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz wykonania wewnętrznej instalacji gazowej w budynku na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w T. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, iż w dniu [...] października 2006 r. wydając decyzję znak udzielił R. i G. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz wykonanie wewnętrznej instalacji gazowej w budynku, nie uznając jednocześnie J. P. za stronę postępowania gdyż zgodnie z art. 28 ust. 2 - Ustawy Prawo budowlane – "Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu". Organ podniósł także, że ze względu na fakt, iż wszelkie odległości projektowanych elementów objętych ww. pozwoleniem na budowę są zgodne z przepisami prawa - obszar oddziaływania dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego obejmuje jedynie działkę inwestora nr [...] położoną przy ul. [...]. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem J. P. wniosła odwołanie podnosząc, że usytuowanie drugiego wjazdu na działkę nr [...], w pobliżu granicy z jej działką spowodowało, iż jej dom (obecnie w budowie) położony na działce nr [...] znajdzie się w niekorzystnym oddziaływaniu i cały ruch pojazdów, w tym dowóz materiałów budowlanych na budowę czy ewentualne prowadzenie działalności gospodarczej i usytuowanie miejsc postojowych odbywać będzie się pod jej oknami. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania decyzją z [...] marca 2007 r., [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje stanowisko Wojewoda [...] podzielił ustalenia faktyczne i prawne organu pierwszej instancji wskazując jednocześnie, że w świetle art. 147 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa tj. gdy strona nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym bez własnej winy następuje tylko na żądanie strony. Natomiast zgodnie, z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Mając na uwadze zawartą w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego definicję, obszar oddziaływania obiektu jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ odwoławczy wskazał także, że organ I instancji w treści decyzji z dnia [...] r. o pozwoleniu na budowę ustalił, że strefa oddziaływania przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego zamyka się w granicach działki nr [...], na której ta inwestycja jest usytuowana i takie wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu w opinii organu odwoławczego jest prawidłowe ponieważ, jak wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji o pozwoleniu na budowę teren objęty inwestycją, zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania terenu, zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej T. nr [...] z dnia [...] r., przeznaczony jest pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolno stojącą. Sam budynek natomiast usytuowany został zgodnie z obowiązującymi normami techniczno-budowlanymi. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie pozwala na stwierdzenie, aby nieruchomość, której właścicielem jest odwołująca się J. P. (działka nr [...]) znajdowała się w obszarze oddziaływania przedmiotowego budynku. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, że ewentualny wzmożony ruch pojazdów związany z budową budynku na sąsiedniej nieruchomości nie pozwala na stwierdzenie, że istnieje podstawa do zakwalifikowania tej inwestycji do kategorii obiektów o szczególnym charakterze w świetle przepisów o ochronie środowiska, co uzasadniałoby rozszerzenie obszaru oddziaływania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Wojewody [...] skarżąca wniosła o uznanie jej za stronę postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę gdyż bez własnej winy nie brała w nim udziału. Skarżąca podniosła, iż przez realizację zamierzonej inwestycji doszło w znaczny sposób do ograniczenia jej praw podmiotowych. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi powołując się na tożsame argumenty jak w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skargę należało uznać za zasadną. Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz.1270 ze zm.), zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należało stwierdzić, że nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, zgodnie za art. 134 § 1 wskazanej wyżej ustawy, Sąd zwrócił uwagę na uchybienie, które nie było objęte zarzutami skarżącego, a sprowadzało się do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dla oceny prawidłowości stanowiska reprezentowanego przez organy administracji w przedmiotowej sprawie zasadniczego znaczenia nabierają postanowienia art. 149 § 3 Kpa przewidującego, że odmowa wznowienia postępowania administracyjnego następuje w drodze decyzji administracyjnej. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że rozstrzygnięcie takie może być wydane w przypadku braku przedmiotu postępowania, podmiotu postępowania lub wówczas gdy przekroczony został termin do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania (a brak było podstaw do jego przywrócenia) (B. Adamiak, (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2004 r., str. 660). W rozpatrywanym przypadku organy administracji przyjęły, iż przesłanką uzasadniającą odmowę wznowienia postępowania był brak przymiotów strony u wnioskodawczyni. Generalnie taki tok rozumowania trzeba uznać za prawidłowy. Należy go jednak opatrzyć dwiema uwagami uzupełniającymi, to jest po pierwsze wniosek powinien pochodzić od podmiotu, który nie posiadał przymiotu strony w pierwotnym postępowaniu a oparty jest na innych przesłankach niż brak udziału strony w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). W rozpatrywanej sprawie jednak tak nie jest J. P. nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu ale swój wniosek oparła na przesłance wynikającej z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, to jest braku udziału strony w postępowaniu administracyjnym, wskazując, że źródłem jej interesu prawnego jest położenie należącej do niej nieruchomości w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia inwestycyjnego objętego pozwoleniem na budowę. W związku z tym należy stwierdzić, że w takim przypadku organy administracji nie mają możliwości oceny przymiotów strony wnioskodawczyni przed wszczęciem postępowania. "Składając wniosek o wznowienie postępowania skarżący powołał się na naruszenie jego interesu prawnego w związku z niekorzystnym oddziaływaniem zamierzonej inwestycji na jego nieruchomości. W związku z powyższym rzeczą organów w postępowaniu wznowieniowym było ustalenie, czy taka uciążliwość istnieje i czy może ona negatywnie oddziaływać na nieruchomość skarżącego, gdyż tylko w takim przypadku skarżącemu przysługiwałby przymiot strony w postępowaniu (...) i w konsekwencji dalszej legitymacja do złożenia wniosku o wznowienie postępowania." (szerzej wyrok NSA z 8 stycznia 2003 r., sygn. II SA/Bd 579/00; LEX nr 203447). Dlatego też należy przyjąć, że w tej konkretnej sprawie brak było podmiotowych przesłanek uzasadniających odmowę wznowienia postępowania administracyjnego, a ocena czy J. P. w pierwotnym postępowaniu przysługiwały przymioty strony powinna być dokonana we wznowionym postępowaniu, w którym oceniane byłyby merytorycznie argumenty, na które powołuje się wnioskodawczyni. W rozpatrywanej sprawie ocena ta została dokonana przed wznowieniem postępowania a zatem z naruszeniem przedstawionych wyżej reguł procesowych. W związku z tym z uwagi na przedstawione uchybienia procesowe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji powinny wziąć pod uwagę przedstawione wyżej uwagi i dokonać oceny wniosku w sposób zgodny z przedstawionymi wyżej regułami.