II SA/Bd 453/12
WyrokWSA w Bydgoszczy2012-06-27
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Renata Owczarzak, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję organu pierwszej instancji przyznającą dodatek mieszkaniowy w wyższej kwocie i przyznając go w niższej kwocie, naruszyło zakaz reformationis in peius (orzekania na niekorzyść strony odwołującej się)?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zakaz reformationis in peius, orzekając na niekorzyść strony odwołującej się poprzez przyznanie niższego dodatku mieszkaniowego. Uchybienia organu pierwszej instancji w ustaleniu kwoty wydatków nie stanowiły rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby odstąpienie od tego zakazu. W związku z tym, zaskarżona decyzja jako naruszająca prawo musiała zostać uchylona.Stan faktyczny
E. C. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji przyznającą jej dodatek mieszkaniowy w wyższej kwocie i przyznała go w niższej kwocie. Skarżąca podnosiła, że jej dochody są niskie, a przyznany dodatek jest w rażącej dysproporcji do ponoszonych opłat mieszkaniowych. Organ pierwszej instancji przyznał dodatek w kwocie [...], a Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i przyznało dodatek w kwocie [...].Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi E. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją z dnia [...].2012 r., nr [...] Kierownik Sekcji Dodatków Mieszkaniowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie [...], działając z upoważnienia Prezydenta [...], przyznało E. C. (dalej jako: skarżąca) dodatek mieszkaniowy na okres od [...] 2012 r.
do [...] 2012 r. w wysokości [...] zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca zakwestionowała kwotę przyznanego jej dodatku. Podniosła, iż tworzy wspólnie z mężem dwuosobowe gospodarstwo domowe. Mąż jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Jedynym ich dochodem, jest uzyskiwane przez skarżącą wynagrodzenie za pracę w wysokości najniższej krajowej. Skarżąca wskazała, że od wielu lat otrzymuje tej samej wysokości dodatek mieszkaniowy. Kwota przyznanego jej dodatku, zdaniem skarżącej, jest
w rażącej dysproporcji w stosunku do ponoszonych przez nią opłat mieszkaniowych.
Decyzją z dnia [...]2012 r., sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] uchyliło zaskarżona decyzję w całości i przyznało skarżącej dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł na okres [...]2012 r. – [...]2012 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że na dochód gospodarstwa domowego skarżącej w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku ([...] 2011 r.) składały się: wynagrodzenie skarżącej za pracę w wysokości [...] zł, składka na ubezpieczenie zdrowotne za [...] 2011 r.
z Urzędu Pracy męża skarżącej w wysokości [...] zł, dochód z prac dorywczych męża w wysokości [...] zł i ekwiwalent za talony w miesiącu [...] 2011 r.
w wysokości [...] zł. Łączny dochód dwuosobowego gospodarstwa domowego skarżącej wynosił [...] zł, a miesięczny dochód na jednego członka rodziny [...] zł i nie przekraczał kryterium dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734; ze zm.). Kolegium wskazało, że skarżąca ma uprawnienie do własnościowego lokalu spółdzielczego o powierzchni [...] m² przy czym norma powierzchni dla 2-osobowego gospodarstwa domowego stanowi 40 m². Wydatki stanowiące podstawę do ustalenia dodatku mieszkaniowego wynoszą [...] zł i wchodzi w ich skład: opłata za użytkowanie lokalu w kwocie [...] zł, opłata za energię cieplną w kwocie [...] zł, opłata za wodę [...] zł i opłata za wywóz nieczystości stałych [...] zł. Kolegium wyjaśniło przy tym, iz ustalona kwota wydatków różni się od kwoty ustalonej przez organ I instancji z uwagi na naliczenie wydatków za wodę w kwocie [...] zł, a nie, jak to zrobił organ I instancji, kwoty [...] zł oraz nie doliczenie do wydatków opłaty za domofon i odczyt za wodę ([...] zł), które to opłaty nie mieszczą się w katalogu wydatków stanowiących podstawę ustalania dodatku mieszkaniowego. Z ustaleń dokonanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wynika, że skarżącej przysługuje dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł.
Kolegium uznało, że wadliwe ustalenie przez organ I instancji kwoty wydatków stanowiących podstawę ustalenia uprawnienia do dodatku mieszkaniowego nosi znamiona rażącego naruszenia prawa, w związku z czym uzasadnione było uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie skarżącej niższego dodatku mieszkaniowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na powyższą decyzję skarżąca podtrzymała argumentację zawartą w odwołaniu. Podniosła, że jej rodzina uzyskuje łączny dochód w wysokości [...] zł, a więc niższy od przyjętego przez organy, na który składały się pieniądze otrzymane na święta i za ubezpieczenie męża.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r.- Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności
z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania.
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należało stwierdzić, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja reformatoryjna, uchylająca decyzję organ I instancji o przyznaniu skarżącej dodatku mieszkaniowego
w kwocie [...] zł miesięcznie i przyznająca skarżącej dodatek mieszkaniowy w kwocie [...] zł.
W ocenie Sądu taka decyzja organu II instancji narusza wyrażony
w przepisie art. 139 k.p.a. zakaz orzekania na niekorzyść strony odwołującej się (zakaz reformationis in peius). Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Odstępując zatem od zakazu orzekania na niekorzyść strony odwołującej się, organ zobowiązany jest w uzasadnieniu szczegółowo wykazać wystąpienie w decyzji organu I instancji rażącego naruszenia prawa lub rażącego naruszenia interesu społecznego.
W niniejszej sprawie powodem uchylenia przez Kolegium decyzji organu
I instancji i wydania rozstrzygnięcia na niekorzyść strony skarżącej, było błędne ustalenie kwoty wydatków ponoszonych przez skarżącą i jej męża, a co za tym idzie błędne ustalenie kwoty przysługującego stronie dodatku mieszkaniowego. Do wydatków nie powinny być bowiem wliczone opłaty za domofon i odczyt za wodę. Opłata za wodę wynosiła zaś [...] zł, a nie [...] zł jak wyliczył to organ I instancji.
W ocenie Sądu wyżej wskazana uchybienia organu I instancji, sprowadzające się do odmiennych ustaleń faktycznych, nie noszą, wbrew twierdzeniom Kolegium, znamion rażącego naruszenia prawa, uzasadniającego odstąpienie od zakazu reformationis in peius. Jak bowiem wskazuje się w orzecznictwie z rażącym naruszeniem prawa będziemy mieli do czynienia w sytuacji, gdy treść decyzji pozostawać będzie w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa, i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz
art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło