II SA/Bd 457/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-11-08
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Renata Owczarzak, Małgorzata Włodarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Osiedla jako jednostka pomocnicza samorządu terytorialnego ma status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz prawo do składania odwołania od decyzji w tym postępowaniu?Ratio decidendi
Rada Osiedla, będąca jednostką pomocniczą samorządu terytorialnego i organem uchwałodawczym, nie posiada statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, gdyż nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym gruntów objętych decyzją, a jej interesy faktyczne nie uzasadniają prawa do odwołania. W konsekwencji organ prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze złożone przez Radę Osiedla.Stan faktyczny
Rada Osiedla B. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta B. dotyczącej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod inwestycję pawilonu handlowego wraz z infrastrukturą na działce przy ul. [...] w B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że Rada Osiedla nie ma statusu strony w tym postępowaniu, gdyż nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym sąsiednich gruntów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Rady Osiedla B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. o umorzeniu postępowania odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Rady Osiedla B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę
II SA/Bd 457/05
UZASADNIENIE
Decyzją z [...] 2005r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. umorzyło postępowanie odwoławcze w sprawie odwołania od decyzji Prezydenta Miasta B. z [...] 2005r. nr [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowego o powierzchni sprzedaży poniżej 2000 m2 wraz z parkingiem dla samochodów osobowych, elementami reklamowymi, infrastrukturą techniczną, przyłączeniami oraz wjazdami i wyjazdami na działce nr [...] przy ul. [...] w B.
Organ uznał, że ani Rada Osiedla B. w B. wspólnota samorządowa, jaką tworzą mieszkańcy osiedla nie mają statusu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Rada też nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym gruntów sąsiadujących z terenem którego dotyczy przedmiot sprawy o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Wprawdzie planowana inwestycja jest lokalizowana w sąsiedztwie istniejącej zabudowy mieszkaniowej i usługowej, to jednak brak jest normy prawa materialnego, która tworzyłaby związek rozstrzygnięcia zawartego w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z sytuacją prawną jednostki pomocniczej samorządu terytorialnego. Rada osiedla jako organ uchwałodawczy osiedla jak też wspólnota samorządowa jaką tworzą mieszkańcy osiedla nie mają statusu osoby trzeciej w rozumieniu art. 42 ust. 1 ust. 1 ustawy.
W skardze na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego Przewodniczący Rady Osiedla B. wskazał, że zgodnie z załącznikiem do Uchwały nr [...] Rady Miasta B. z [...] 2001r., Statut Osiedla – jednostki pomocniczej, określa, że rada konsultuje i opiniuje przekazane przez organy Miasta istotne dla osiedla decyzje, zamierzenia i działania, współdziała z administracją i właścicielami budynków i innych nieruchomości na terenie osiedla, reprezentuje interesy społeczności mieszkańców wobec samorządowej i państwowej administracji oraz innych podmiotów. Do właściwości Rady osiedla należy: opiniowanie zezwoleń na szczególne rodzaje działalności gospodarczej w obszarze osiedla zwłaszcza w zakresie ładu przestrzennego, ochrony środowiska i współżycia społecznego, a także decyzji i działań z zakresu podstawowej infrastruktury osiedla: - punktów handlowych stałych i sezonowych, które mogą powodować uciążliwość dla mieszkańców. Za taką inwestycję uważa się planowaną inwestycję, która już wywołała szeroki protest społeczny mieszkańców, w szczególności mieszkańców bloków sąsiadujących z działką na której planowana jest inwestycja. Przy tego rodzaju obiektach należy brać pod uwagę czynnik ludzki czyli bezpośredni wpływ inwestycji na warunki zamieszkiwania i życia, a te ulegną poważnemu pogorszeniu. Obawy budzi hałas, wzmożony ruch samochodów oraz wzrost przestępczości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Osiedle jest samorządową jednostką pomocniczą w rozumieniu przepisów ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 1996r. Nr 13, poz. 74 ze zm. ( zwanej dalej u.s.g.).
Organizację, zadania i zakres działania osiedla jako jednostki pomocniczej określa właściwa rada gminy w statucie ( art. 35 u.s.g.)
Zgodnie z § 5 statutu celem istnienia i działania samorządu jest dbałość o zaspokojenie potrzeb wspólnoty i jego mieszkańców oraz współpraca w tym zakresie z samorządem Miasta. Do zakresu działania osiedla należy w szczególności wspieranie i inicjowanie działań służących osiedlowej społeczności i jej integracji - § 1 pkt 9 oraz reprezentowanie interesów społeczności mieszkańców wobec samorządowej i państwowej administracji oraz innych podmiotów.
W rozpoznanej sprawie skargę złożyła rada osiedla. Stosownie do art. 37 ust. 1 u.s.g. rada osiedla jest organem uchwałodawczym. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że niedopuszczalne jest przenoszenie innych kompetencji na ten organ. Wynikające z art. 35 ust. 3 pkt 3 i 4 u.s.g. uprawnienia rady gminy do określenia w statucie organizacji i zadań organów jednostki pomocniczej i zakresu zadań przekazywanych jednostce przez gminę oraz sposobu ich realizacji odbywać się ma tylko w granicach jasno określonych kompetencji rady jako organu uchwałodawczego. W tych granicach nie mieści się samodzielne reprezentowanie osiedla jako samorządowej jednostki pomocniczej na zewnątrz. Gdyby nawet uznać, że w ramach unormowania wynikającego z art. 35 przekazano radzie prawo do reprezentowania osiedla jako samorządowej jednostki pomocniczej co i tak nie jest jednoznaczne w świetle brzmienia § 17 statutu, który nawiązuje do "spraw pozostających w zakresie działalności osiedla" to należy podkreślić, że odwołanie złożyła rada a nie samorządowa jednostka reprezentowana przez radę.
Dla rozstrzygnięcia sprawy zasadnicze znaczenie ma jednak ustalenie kto może złożyć odwołanie od orzeczenia wydanego w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Podmiotem tym może być podmiot, którego sprawa o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu była prowadzona w oparciu o poprzednio obowiązujące przepisy – ustawa z 7 lipca 1994r. ( Dz. U. Nr 15 z 1999r., poz. 139 ze zm.) o zagospodarowaniu przestrzennym. Na tle brzmienia tych przepisów istniały wątpliwości dotyczące tego komu przysługuje przymiot strony m.in. czy takim podmiotem jest właściciel sąsiedniej nieruchomości. Ostatecznie w orzecznictwie przesądzono tę kwestię, uznając, że decyzja o warunkach zabudowy wkracza w sferę praw i obowiązków właściciela nieruchomości, a w każdym razie może wkraczać w rozumieniu art. 28 kpa co odnosi się też do właściciela sąsiedniej działki.
Rada nie jest właścicielem sąsiednich nieruchomości. Nie ma więc interesu prawnego, który uzasadniałby przyznanie jej prawa do działania w tym postępowaniu na prawach strony.
Wskazywane w skardze okoliczności dotyczą ewentualnego naruszenia interesów faktycznych mieszkańców a to jest niewystarczające dla uznania, że rada miałaby prawo złożyć odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania.
Należy zatem uznać, że organ prawidłowo umorzył postępowanie w przedmiocie złożonego odwołania.
Z tego względu Sąd na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło