II SA/Bd 485/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. i J.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2009r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanowił oddalić wniosek W dniu [...] lipca 2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) W. i J.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Konieczność przyznania prawa pomocy strona skarżąca uzasadniła trudną sytuacją finansową i zdrowotną. Skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Na ich utrzymaniu pozostaje bezrobotna córka – lat [...]. Ich miesięczny dochód stanowią świadczenia emerytalno – rentowe i łącznie wynoszą [...] zł. Jako majątek wskazali dom o powierzchni [...] m2 oraz [...] ha nieruchomości rolnej, którą wydzierżawiają. Następnie stwierdzili, że posiadają wydatki związane z leczeniem oraz uiszczaniem opłat za naukę córki w wysokości [...] zł miesięcznie. Dalej podali, iż nie posiadają oszczędności oraz papierów wartościowych. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, że prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący dysponują stałym miesięcznym dochodem zaś uiszczanie przez nich opłat za naukę pełnoletniej córki (lat [...]) nie jest faktem, który przemawiałby za przyznaniem prawa pomocy, gdyż ma to charakter fakultatywny a nie obligatoryjny. Nie wynika bowiem z żadnych przepisów obowiązek łożenia na naukę pełnoletniego dziecka. Nie może być bowiem tak, że jedne wydatki są preferowane kosztem innych. Podkreślenia również wymaga, że skarżący uzyskują wprawdzie niezbyt wysoki miesięczny dochód, jednakże jest on stały i można go łatwo rozdysponować, znając z góry jego kwotę. Tym bardziej, że w przedmiotowej sprawie wnioskodawcy uiścili wpis sądowy w wysokości 500 zł i warto w tym miejscu podkreślić, że jest to jednocześnie jedyna opłata sądowa na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie. Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Tym bardziej, że strona posiada stały dochód zaś ustanowienie pełnomocnika procesowego ma charakter fakultatywny a nie obligatoryjny. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.