II SA/Bd 498/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-09-21
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Renata Owczarzak, Wojciech Jarzembski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ drugiej instancji prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji umarzającą postępowanie w sprawie zgłoszenia robót rozbiórkowych, nie badając uprzednio, czy osoba wnosząca odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji (a tym samym strona postępowania przed organem drugiej instancji) mieści się w kręgu podmiotów wskazanych w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ drugiej instancji, uchylając decyzję umarzającą postępowanie w sprawie zgłoszenia robót rozbiórkowych, powinien był najpierw zbadać, czy osoba wnosząca odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji (Teresa K.) posiada status strony w postępowaniu, zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Brak takiego zbadania skutkuje koniecznością uchylenia decyzji organu drugiej instancji.Stan faktyczny
Skarżący dokonali zgłoszenia rozbiórki garażu i stajenek. W trakcie postępowania administracyjnego Teresa K. wniosła o powstrzymanie czynności. Starosta odmówił zawieszenia postępowania, a następnie umorzył postępowanie w sprawie sprzeciwu Teresy K. do zgłoszenia robót rozbiórkowych. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na toczące się postępowanie cywilne dotyczące nieważności umowy sprzedaży nieruchomości oraz na kwestię decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego. Skarżący zaskarżyli decyzję Wojewody, zarzucając przewlekłość postępowania i niezasadność kwestii związanych z prawem pierwszeństwa nabycia nieruchomości przez Teresę K.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz zasądzenie od Wojewody na rzecz skarżących kwoty 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 21 września 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Arkadiusza O. i Macieja O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego zgłoszenia rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących kwotę 500 zł. (pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Bd 498/05
UZASADNIENIE
Skarżący Arkadiusz i Maciej O. w dniu [...] 2003r. dokonali zgłoszenia rozbiórki garażu i stajenek na posesji będącej ich własnością a znajdującej się w A. przy ul. [...].
W trakcie postępowania administracyjnego Teresa K. wystąpiła do Starostwa Powiatowego w A. o powstrzymanie się od jakichkolwiek czynności formalno - prawnych w związku z zamierzonymi pracami rozbiórkowymi na nieruchomości przy ul. [...] w A.
Postanowieniem z [...] 2003r.- znak [...] na podstawie art. 97 § 1 i art. 101 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zmianami). Starosta A. odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie przyjęcia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych ( w tym także rozbiórkowych) przy ul. [...] (działka nr [...]) w A. przez inwestorów: Arkadiusza i Macieja O.
Organ II instancji Wojewoda [...] po rozpatrzeniu zażalenia Teresy K. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Rozpoznając ponownie sprawę Starosta A. wydał w dniu [...] 2004r. decyzję (znak [...]), którą na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zmianami) w związku z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016 z późn. zmianami) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie sprzeciwu Teresy K. do zgłoszenia robót budowlanych ( w tym także rozbiórkowych) przy ul. [...] ( działka nr [...]) w A. przez inwestorów: Arkadiusza i Macieja O.
Teresa K. złożyła odwołanie od tej decyzji zarzucając
- wydanie przedmiotowej decyzji w warunkach toczącego się postępowania sądowego o unieważnienie sprzedaży całej nieruchomości
- podawanie błędnych informacji przez Burmistrza m. A. co do statusu zajmowania przez odwołującą się lokalu i w konsekwencji wydania skarżonej decyzji przez Starostę.
Wojewoda [...] rozpoznawszy odwołanie decyzją z [...] 2005r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadniając tą decyzję w jej uzasadnieniu wskazano, że w dacie wydawania skarżonej decyzji administracyjnej toczyło się postępowanie przed Sądem Cywilnym w A. w przedmiocie uznania umowy sprzedaży całej nieruchomości za nieważną /sygn. akt [...]/. Ostatecznie Sąd postanowieniem z dnia [...] 2005r. odrzucił apelację Teresy K. z przyczyn formalnych nie rozstrzygając merytorycznie sprawy. Sąd Okręgowy we W. wyrokiem z dnia [...] 2003r. sygn. akt [...], potwierdził powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, że prawo pierwszeństwa jest normą o charakterze bezwzględnie obowiązującym, co oznacza zakaz sprzedaży nieruchomości, jeżeli pozbawia ona najemcę lokalu mieszkalnego przysługującego mu pierwszeństwa. Umowa zbycia nieruchomości zawarta z naruszeniem art. 34 ustawy z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004r. nr 261 poz. 2603 ze zm.), w żaden sposób nie wyklucza stosowania sankcji określonej dyspozycją art. 58 § 1 kc, czyli bezwzględnej nieważności takiej umowy
Rozstrzygnięcie tych kwestii przez Sąd będzie miało wpływ na ustalenie praw strony dla odwołującej się, tym bardziej, że postanowienie w sprawie [...] nie jest jeszcze prawomocne a odwołująca się w dniu [...] 2005r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odpisu apelacji.
Kolejnym zagadnieniem, na które należy zwrócić uwagę jest kwestia funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji bezprzedmiotowej o przydziale lokalu mieszkalnego z dnia [...] 1988r. Decyzja administracyjna wiąże tak długo, jak długo mamy do czynienia z elementami decydującymi o istnieniu danego, skonkretyzowanego w decyzji stosunku prawnego. Powstanie po wydaniu decyzji układu stosunków, które powodują zaprzestanie istnienia przedmiotu rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, czyli przedmiotu stosunku prawnego, w którym zawsze są uprawnienia i obowiązki dwu przedmiotów stosunku prawnego powoduje jej bezprzedmiotowość. Zatem stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji jest niezbędne.
Na powyższą decyzję skargę złożyli Arkadiusz i Maciej O. zarzucając, że:
- całe postępowanie prowadzi do przewlekłych procedur,
- odpowiedzialność za sytuację prawną T. K. spoczywa na Urzędzie Miasta w Al.,
- kwestie związane z pierwszeństwem nabycia nieruchomości są niezasadne, nie zostało bowiem wykazane, że T. K. posiada tytuł prawny do zajmowanego lokalu na czas nieokreślony, a tym samym nie posiada prawa do skorzystanie z pierwszeństwa w nabyciu przedmiotowej nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie wskazując, że nadal w obrocie prawnym pozostaje decyzja z dnia [...] 1998r. o przydziale lokalu mieszkalnego, która nie została wygaszona w trybie art. 162 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i należało ją uwzględnić.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z 7.07.1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm) roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub za zgłoszeniem, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia organ administracji architektoniczno- budowlanej nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji.
Z kolei art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane ogranicza krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w sprawie pozwolenia na budowę lub zgłoszenia robót budowlanych, wyłącznie do następujących osób: inwestora, właścicieli, użytkowników wieczystych i zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgłoszenie rozbiórki uprawnia do rozpoczęcia określonego w nim zamierzenia jedynie wówczas, gdy w ciągu 30 dni od daty doręczenia zgłoszenia, właściwy organ nie wniesie - w drodze decyzji administracyjnej - sprzeciwu o czym mowa w art. 30 ust. 2 lub nie nałoży w drodze decyzji obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych. Wnioskodawca po dokonaniu zgłoszenia oczekuje na milczące przyzwolenie ze strony organu.
Rzeczą organu drugiej instancji rozpoznającego odwołanie Teresy K. od decyzji Starosty A. z dnia [...] 2004r. nr [...] umarzającej z urzędu postępowanie administracyjne dotyczące zgłoszenia robót budowlano - rozbiórkowych na dz. Nr [...] przy ul. [...] w A. było zbadanie czy odwołująca się od tej decyzji mieści się w kategorii osób precyzyjnie wskazanych treścią art. 28 ust. 2 ustawy z 7.07.1994r. Prawo budowlane. Dopiero po zbadaniu tej kwestii, czemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie poświęcono uwagi możliwe było prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Nie wskazano też jakie znaczenie do rozstrzygnięcia tej kwestii ma wskazana w zaskarżonej decyzji - decyzja z [...] 1988r.
W tym stanie rzeczy na podstawie ust. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) nakazał uchylić zaskarżoną decyzję.
Orzekając jak wyżej na podstawie art. 200 ww. ustawy z 30.08.2002r. zasądzono od Wojewody [...] na rzecz skarżących kwotę 500 zł (pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wskazany przepis nie zezwalał sądowi na uwzględnienie w całości żądania zawartego we wniosku skarżących z 1.08.2005r. Skarżący nie wykazali aby tytułem kosztów postępowania sądowego wydali kwotę wskazano w tym wniosku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło