II SA/Bd 513/19
WyrokWSA w Bydgoszczy2019-09-24
Skład orzekający: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz, sędzia WSA Renata Owczarzak, asesor WSA Katarzyna Korycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie płatności bezpośrednich w ramach systemów wsparcia rolnictwa, w tym jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie oraz płatności dodatkowej, było zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności w kontekście ustalenia powierzchni kwalifikującej się do płatności i zastosowania przepisów o pomniejszeniu powierzchni?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że przyznane płatności bezpośrednie były zgodne z prawem. Organy prawidłowo ustaliły powierzchnię kwalifikującą się do płatności JPO i zazielenienia, stosując przepisy o różnicy między obszarem zgłoszonym a zatwierdzonym, co nie wpłynęło na wysokość płatności. Płatność dodatkowa została przyznana zgodnie z wymogiem pomniejszenia powierzchni o 3 ha, co również było zgodne z przepisami.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2018, w tym jednolitej płatności obszarowej (JPO), płatności za zazielenienie, płatności redystrybucyjnej, płatności związanej do zwierząt oraz płatności związanej do krów. Organy przyznały płatności, jednakże w wyniku kontroli administracyjnej stwierdzono mniejszą powierzchnię niż zadeklarowana, co miało wpływ na sposób naliczenia płatności. Skarżąca kwestionowała wysokość przyznanych płatności, zarzucając błędne ustalenie powierzchni gospodarstwa i w konsekwencji zaniżenie płatności JPO, za zazielenienie oraz płatności dodatkowej. Po utrzymaniu decyzji przez organ II instancji, skarżąca wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Katarzyna Korycka (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2019 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.
W dniu [...] kwietnia 2018 r., za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w R. wpłynął wniosek skarżącej J. L. o przyznanie płatności na rok 2018. Na podstawie złożonego wniosku skarżąca ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz płatności z tytułu praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska (płatność za zazielenienie) do powierzchni [...] ha, płatności redystrybucyjnej, płatności związanej do zwierząt gatunku bydło domowe (Bos taurus) do [...] sztuk zwierząt i płatności związanej do krów do [...] sztuk zwierząt.
W wyniku rozpatrzenia ww. wniosku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] przyznał skarżącej wnioskowane płatności na rok 2018. Płatność JPO została przyznana do powierzchni zadeklarowanej we wniosku, tj. [...] ha. Do wskazanej powierzchni skarżąca otrzymała również płatność za zazielenienie. Jednocześnie organ wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku powierzchnia stwierdzona dla płatności JPO wyniosła [...] ha, niemniej zgodnie z art. 18 ust. 6 akapit drugi i trzeci rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.181.48 z dnia 2014.06.20, dalej powoływanego jako "rozporządzenie nr 640/2014") nie miało to wpływu na wysokość przyznanej płatności JPO i za zazielenienie. Płatność redystrybucyjna została przyznana do powierzchni stwierdzonej dla płatności JPO tj. [...] ha, pomniejszonej stosownie do art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1312, dalej powoływanej jako "ustawa o płatnościach") o 3 ha, czyli do powierzchni [...] ha. Stronie przyznano także, zgodnie z żądaniem wniosku, płatności związane do krów i do bydła, a także kwotę [...]zł z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej. Wszystkie przyznane płatności zostały pomniejszone z tytułu zastosowania współczynnika korygującego.
Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, domagają się jej uchylenia i przyznania płatności we właściwej wysokości. Skarżąca wskazała, że nie zgadza się z treścią decyzji, gdyż jest ona dla niej krzywdząca.
Po rozpatrzeniu ww. odwołania, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Organ II instancji powtórzył w całości stanowisko i argumentację organu I instancji. Jednocześnie stwierdził, że wszystkie płatności określone w zaskarżonej decyzji zostały przyznane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, których treść przytoczył i odniósł do okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy. Wskazując na brak podstaw do zakwestionowania ustaleń organu I instancji, organ odwoławczy podkreślił, że skarżąca w żaden sposób nie sprecyzowała w jakim aspekcie nie zgadza się z decyzją organu I instancji.
Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, w której zarzucając naruszenie art. 138 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej powoływanej jako "kpa") domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca wskazała, że w sprawie doszło do błędnego ustalenia powierzchni jej gospodarstwa, w następstwie czego otrzymała płatność JPO i płatność z tytułu praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska w zaniżonej wysokości. Powierzchnia jej gospodarstwa wynosi bowiem [...] ha, tymczasem jak zarzuciła do wyliczenia płatności przyjęto działkę nr [...] o powierzchni [...] ha.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W przesłanym do Sądu piśmie z dnia [...] września 2019 r. oraz na rozprawie w dniu [...] września 2019 r. skarżąca wskazała, że kwestionuje płatność redystrybucyjną, gdyż pomimo, że ma gospodarstwo o powierzchni [...] ha, to przyznając jej tą płatność, pomniejszono gospodarstwo strony o [...] ha.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej powoływanej jako "ppsa"), Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie skarżącej przyznano płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na podstawie przepisów ustawy o płatnościach. W myśl art. 7 ust. 1 tej ustawy, płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli:
1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności oraz
2) łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach, jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa i płatności związane do powierzchni upraw, zwane dalej "płatnościami obszarowymi", są przyznawane do powierzchni działki rolnej:
1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami";
2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności;
3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha;
4) nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Ponadto art. 14 ust. 1 ustawy o płatnościach stanowi, że płatność dodatkowa jest przyznawana rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym dla tego rolnika do jednolitej płatności obszarowej jest większa niż 3 ha. Art. 14 ust. 2 tej ustawy stanowi natomiast, że płatność dodatkowa przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej będących w posiadaniu rolnika:
1) nie większej niż 30 ha oraz
2) pomniejszonej o 3 ha.
Biorąc pod uwagę okoliczności sprawy należy również wskazać na regulacje art. 18 ust. 6 rozporządzenia nr 640/2014, zgodnie z którymi:
Bez uszczerbku dla kar administracyjnych zgodnie z art. 19, w przypadku wniosków o przyznanie pomocy lub wniosków o płatność w ramach systemów pomocy obszarowej lub środków wsparcia obszarowego, jeżeli obszar zgłoszony przekracza obszar zatwierdzony dla danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego dla tej grupy upraw.
Nie naruszając przepisów art. 60 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013, jeżeli różnica między całkowitym obszarem zatwierdzonym a całkowitym obszarem zgłoszonym do objęcia płatnością w ramach systemów pomocy bezpośredniej ustanowionych w tytułach III, IV oraz V rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 lub całkowitym obszarem zgłoszonym do objęcia płatnością w ramach środka wsparcia obszarowego jest mniejsza lub równa 0,1 ha, obszar zatwierdzony uznaje się za równy obszarowi zgłoszonemu. Na potrzeby obliczeń uwzględnia się jedynie zawyżenia powierzchni obszarów na poziomie grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1.
Akapitu drugiego nie stosuje się, w przypadku gdy różnica przekracza 20 % całkowitej powierzchni obszaru zgłoszonego do objęcia płatnością.
Oceniając w świetle przytoczonych przepisów prawa rozstrzygnięcia orzekających w sprawie organów co do kwestionowanych przez skarżącą w toku sprawy płatności tj. płatności jpo, płatności za zazielenianie i płatności dodatkowej, stwierdzić należy, że płatności te zostały przyznane skarżącej zgodnie z prawem. Przede wszystkim należy podkreślić, że płatność jpo i płatność za zazielenianie zostały przyznana do powierzchni zadeklarowanej przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności na rok 2018, tj. do powierzchni [...] ha. Skarżąca zadeklarowała bowiem w złożonym wniosku działkę rolną A w granicach działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha, działkę rolną B w granicach działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha, działkę rolną C w granicach działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha oraz działkę rolną D w granicach działek ewidencyjnych nr [...] i [...] o powierzchni odpowiednio [...]. A zatem skarżąca zgłosiła do płatności łącznie działki rolne o powierzchni [...] ha. Wprawdzie w wyniku kontroli administracyjnej wniosku i podziału niespójnej działki rolnej C o powierzchni [...] ha zadeklarowanej na działce ewidencyjnej nr [...] na działkę rolną C o powierzchni [...] ha i działkę rolną E o powierzchni [...] ha, dokonano - w oparciu o system informacji geograficznej i przeprowadzone pomiary na ortofotomapie -wyłączenia z działki rolnej C o powierzchni [...] ha - powierzchni [...] ha stanowiącej drogę dojazdowa do gospodarstwa, która to powierzchnia ujęta została we wniosku przez skarżącej, co odpowiada treści art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy o płatnościach, to jednak wyłączenie to nie miało wpływu na wysokość przyznanych skarżącej płatności. Choć bowiem, w następstwie wskazanego wyłączenia, powierzchnia stwierdzona dla płatności JPO wyniosła [...] ha, to jednak uwzględniając wielkość stwierdzonej różnicy pomiędzy obszarem zgłoszonym i zatwierdzonym (0,05 ha), należało w sprawie zastosować regulacje art. 18 ust. 6 akapit drugi i trzeci rozporządzenia nr 640/2014, zgodnie z którymi, w przypadku gdy różnica pomiędzy całkowitym obszarem zatwierdzonym a całkowitym obszarem zgłoszonym do objęcia płatnością nie przekracza 0,1 ha i nie jest większa niż 20% całkowitego obszaru zgłoszonego do płatności, to wówczas obszar zatwierdzony uznaje się za równy obszarowi zgłoszonemu. Tym samym więc powierzchnia zatwierdzona do płatności JPO wyniosła [...] ha. Zgodnie zaś z art. 23 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014, jeżeli obszar zgłoszony w pojedynczym wniosku o płatność podstawową lub jednolitą płatność obszarową przekracza obszar zatwierdzony, do obliczania płatności z tytułu zazieleniania stosuje się obszar zatwierdzony. Skoro więc powierzchnia zatwierdzona do jpo wyniosła [...] ha, to wobec tego powierzchnia ta stanowiła także podstawę do przyznania skarżącej płatności za zazielenianie. Z powyższego wynika, wbrew twierdzeniom skargi, że zarówno do przyznania płatności jpo, jak i płatności za zazieleniania przyjęto prawidłowo powierzchnię [...] ha, a więc powierzchnię zadeklarowaną przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności na rok 2018, a w ramach tej powierzchni uwzględniono m.in. działkę ewidencyjną nr [...] ha o powierzchni [...] ha, z której to powierzchni w ramach działki rolnej C wyłączono powierzchnię drogi dojazdowej tj. [...] ha, co jednak jak wykazano nie miało żadnego wpływu na wysokość przyznanych płatności i wielkość obszaru zatwierdzonego do płatności.
Wbrew zarzutom skarżącej, w sprawie prawidłowo została też przyznana stronie płatność dodatkowa. Płatność ta jest bowiem przyznawana rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym dla tego rolnika do jednolitej płatności obszarowej jest większa niż 3 ha (art. 14 ust. 1 ustawy o płatnościach). W sprawie łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jpo wynosi [...] ha, a zatem przekracza 3 ha. W związku z tym, iż w art. 14 ust. 2 ustawy o płatnościach ustawodawca określił dwa warunki dotyczące powierzchni gruntów objętych płatnością dodatkową, tj. wymóg przyznania tej płatności do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jpo nie większej niż 30 ha (art. 14 ust. 2 pkt 1) oraz wymóg pomniejszenie tej powierzchni o 3 ha (art. 14 ust. 2 pkt 2), w sprawie zgodnie z wyraźną i jednoznaczną wolą ustawodawcy należało te regulacje zastosować do gospodarstwa skarżącej, i w konsekwencji pomniejszyć powierzchnię gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jpo tj. powierzchnię [...] ha o 3 ha, co też prawidłowo i zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach uczyniły orzekające w sprawie organy. W tych okolicznościach brak jest podstaw do zakwestionowania przyjętej przez organy powierzchni gruntów do wyliczenia płatności dodatkowej.
Mając zatem na uwadze poczynione uwagi stwierdzić należy, że wszystkie zakwestionowane przez skarżącą płatności zostały przyznane skarżącej zgodnie z prawem, z uwzględnieniem prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych oraz właściwie zastosowanych przepisów prawa. W szczególności, jak wykazano, powierzchnia gruntów rolnych przyjęta do ustalenia płatności jpo, płatności za zazielenianie oraz płatności dodatkowej, którą to kontestowała skarżąca, została określona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W sprawie organy prawidłowo również wyjaśniły podstawy pomniejszenia każdej w płatności z tytułu współczynnika korygującego, a także właściwie określiły poszczególne stawki płatności dla wnioskowanych płatności. Sąd nie dostrzegł także żadnych nieprawidłowości w zakresie przyznanych skarżącej - zgodnie z jej wnioskiem i niekwestionowanych przez nią - płatności związanych do bydła i krów, przyjmując w tym zakresie ustalenia organów jako swoje.
Wobec powyższego, uznając decyzje orzekających w sprawie organów za zgodne z prawem, a zarzuty i wnioski skarżącej za niezasadne, Sąd na postawie art. 151 ppsa orzekł o oddaleniu wniesionej w sprawie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło