II SA/Bd 528/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 29 września 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] kwietnia 2011r., nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej postanowił: oddalić wniosek W dniu 27 września 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) D. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. Konieczność przyznania prawa pomocy strona skarżąca uzasadniła trudną sytuacją finansową. Obecnie przebywa w zakładzie karnym. Jego dochód stanowi renta, która miesięcznie wynosi [...] zł. Jak podał skarżący jest ona obciążona alimentami w wysokości [...] zł miesięcznie na rzecz pełnoletniej, studiującej córki. Ostatecznie płaci alimenty w wysokości [...] zł miesięcznie. Ponadto uiszcza opłaty za mieszkanie w wysokości około [...] zł miesięcznie. Dalej podał, iż nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący sam dysponuje kwotą dochodu w wysokości [...] zł miesięcznie. Całą tą kwotę wydaje na alimenty na rzecz córki oraz uiszczanie opłat za mieszkanie. W uzasadnieniu wniosku nie przedstawił na to jednakże żadnych dowodów. Podkreślenia wymaga, że skarżący otrzymuje stały miesięczny dochód, który to łatwo można rozdysponować znając z góry jego kwotę. Każdy obywatel musi ponosić konsekwencje swoich decyzji życiowych. W przypadku alimentów nic nie stoi na przeszkodzie aby zwrócił się do sądu z pozwem o ich obniżenie tak aby mógł podołać wszelkim niezbędnym zobowiązaniom finansowym m.in. mógł opłacić koszty sądowe. Z reguły świadczenie alimentacyjne ma funkcję wspomożenia finansowego osoby bliskiej, która to jest albo małoletnia i nie może jeszcze sama zarobkować albo znajduje się w niedostatku czy też jeszcze inne zdarzenie spowodowało, że ma trudności finansowe. Tak więc alimenty wypłacane są cyklicznie przez dłuższy okres czasu i może zdarzyć się, że osoba, która je uiszcza sama ma trudności płatnicze. W tej właśnie sytuacji można złożyć pozew o obniżenie alimentów. Nie może być bowiem tak, że jedne wydatki są preferowane kosztem innych. Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie. Ponadto stwierdzić należy, że strona skarżąca przebywając w zakładzie karnym nie ponosi żadnych wydatków związanych ze swym utrzymaniem takich jak: żywność, ubiór, leczenie czy zakwaterowanie. Już tylko to powoduje, że trudno jest mówić o jakimkolwiek uszczerbku w jego utrzymaniu. Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Tym bardziej, że strona posiada stały dochód zaś złożenie skargi kasacyjnej nie ma charakteru obowiązkowego. Na marginesie należy wreszcie zaznaczyć, że skarżący jest zwolniony od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit f p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.