II SA/Bd 529/07

WyrokWSA w Bydgoszczy2007-09-11

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Małgorzata Włodarska, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niestawienie się bezrobotnego do wykonywania prac społecznie użytecznych, w sytuacji gdy nie uzyskał on wyraźnego oświadczenia woli o odmowie ich podjęcia, może stanowić podstawę do pozbawienia go statusu osoby bezrobotnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo niestawienie się bezrobotnego do wykonywania prac społecznie użytecznych nie jest równoznaczne z odmową ich podjęcia, jeśli organ nie uzyskał wyraźnego oświadczenia woli lub nie ustalił jednoznacznie okoliczności faktycznych wskazujących na taką odmowę. Brak wystarczających ustaleń dowodowych dotyczących harmonogramu prac i ewentualnych zamian dni pracy uniemożliwia prawidłową ocenę legalności decyzji o pozbawieniu statusu bezrobotnego.
Stan faktyczny
Decyzją Prezydenta Miasta skarżącej M. C. pozbawiono statusu osoby bezrobotnej z powodu odmowy bez uzasadnionej przyczyny wykonywania prac społecznie użytecznych. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca podniosła, że nieobecność w wyznaczonym dniu wynikała z nieporozumienia co do terminu stawienia się do pracy oraz z choroby. Sąd rozpoznał sprawę ze skargi M. C. na decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Asesor WSA Anna Klotz Protokolant: Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 września 2007 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu bezrobotnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2007 r., Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] maja 2007 r. nr [...] pozbawiono M. C. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] kwietnia 2007 r. W uzasadnieniu stwierdzono, że zainteresowana odmówiła bez uzasadnionej przyczyny wykonywania prac społecznie użytecznych, co zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.) stanowiło podstawę do pozbawienia jej statusu osoby bezrobotnej. Konkretyzując okoliczności sprawy organ wskazał, że w dniach [...],[...],[...] kwietnia 2007 r. i [...] maja 2007 r. zainteresowana nie stawiła się w Domu Pomocy Społecznej "[...]", do którego została skierowana przez Starostę na warunkach określonych w art. 73a cyt. ustawy. W odwołaniu zainteresowana usprawiedliwiała swoją nieobecność informacją, że przebywała na zwolnieniu lekarskim. Zwolnienie przekazała do Urzędu Pracy, nie wiedząc, że powinna przedłożyć je także w miejscu pracy. Decyzją Wojewody [...] z [...] czerwca 2007 r. nr [...] utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. Weryfikując ustalenia faktyczne w związku z przedłożeniem zwolnienia lekarskiego stwierdzono, że niezdolność do pracy miała miejsce w dniach od [...] kwietnia 2007 r. do [...] maja 2007 r., natomiast [...] kwietnia był dniem nieusprawiedliwionej nieobecności. W skardze zainteresowana podniosła, że [...] kwietnia 2007 r. nie był dniem wyznaczonym do wykonywania prac społeczne użytecznych. Zdaniem skarżącej była ona zobowiązana stawić się do pracy dopiero [...] kwietnia 2007 r. W odpowiedzi na skargę organ powołał się na wyjaśnienia dyrektora DPS "[...]" z których wynikało, że bezrobotna wykonywała prace społeczno użyteczne w środy i czwartki, natomiast na jej prośbę zamieniono dni pracy w ten sposób, że za czwartek [...] kwietnia 2007 r. miała odpracować [...] kwietnia 2007 r. Organ zwrócił uwagę, że dopiero w skardze do Sądu strona zakwestionowała dzień [...] kwietnia 2007 r. jako dzień pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zaskarżonych decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd bada, czy przy podejmowaniu decyzji administracyjnych, czy też innych aktów nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego lub procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje w przypadku stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszeniu przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy. Oceniając prawidłowość decyzji w zakresie, w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności, należy stwierdzić, że zawiera ona istotne uchybienia. Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia art. 33 ust. 4, pkt 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 101, ze zm.) przewiduje, że Starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny podjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac o których mowa w art. 73a, prac interwencyjnych lub robót publicznych albo udziału w szkoleniu, stażu lub przygotowaniu zawodowym w miejscu pracy. W art. 73a wymienia się prace społecznie użyteczne do wykonywania których starosta może skierować bezrobotnego bez prawa do zasiłku, korzystającego ze świadczeń pomocy społecznej . Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że skarżąca nie zgłosiła się do wykonania prac społeczne użytecznych w dniu [...] kwietnia 2007 r. w Domu Pomocy Społecznej "[...]" i nie podała uzasadnionej przyczyny nieobecności. Przedłożone przez skarżącą zaświadczenie lekarskie stwierdza niezdolność do pracy od [...] kwietnia 2007 r. do [...] maja 2007 r., zatem nie obejmuje [...] kwietnia 2007 r. Ustalenia organu oparto na piśmie Dyrektora DPS "[...]" z [...] maja 2007 r., które skorygowano w związku ze złożonym przez bezrobotną zaświadczeniem lekarskim wskazującym na niezdolność do pracy w dniach od [...] kwietnia 2007 r. do [...] maja 2007 r. Dopiero w skardze skarżąca oświadczyła, że [...] kwietnia 2007 r. nie była zobowiązana do stawienia się do pracy. W odpowiedzi na skargę wyjaśniono, że na prośbę skarżącej miała ona stawić się [...] kwietnia 2007 r., zamiast [...] kwietnia 2007 r. Organ uznał, że skoro dopiero w skardze strona kwestionuje dzień [...] kwietnia 2007 r. jako dzień pracy nie pozostaje to bez wpływu na ocenę wiarygodności jej twierdzeń. W pierwszej kolejności należy ocenić skuteczność zgłoszenia tego zarzutu dopiero w skardze. Zadaniem sądu jest badanie legalności zaskarżonej decyzji na dzień jej wydania, a więc ocena czy dokonane ustalenia faktyczne są zgodne ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Istotne jest jednak, by ustalenia te nie budziły żadnych wątpliwości i by nie można było zarzucić organowi nieprawidłowości w gromadzeniu materiału dowodowego. W rozpoznawanej sprawie pojawiły się jednak istotne wątpliwości. Skierowanie skarżącej do wykonywania prac społecznie użytecznych znajduje uzasadnienie w treści art. 73a ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.). Na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 73a ust. 6 upoważniono właściwego ministra do spraw pracy do określenia w drodze rozporządzenia, szczegółowego sposobu i trybu organizowania prac społecznie użytecznych. Zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 25 października 2005 r. w sprawie trybu organizowania prac społecznie użytecznych (Dz. U. Nr 210, poz. 1745) gmina lub podmiot, w którym organizowane są prace społecznie użyteczne, niezwłocznie zawiadamia starostę i właściwego kierownika ośrodka pomocy społecznej, gdy bezrobotny bez prawa do zasiłku nie zgłosi się do wykonywania prac społecznie użytecznych, nie podejmie przydzielonej mu pracy, opuści miejsce wykonywania pracy czy naruszy porządek i dyscyplinę w miejscu wykonywania pracy społecznie użytecznej. W rozpoznawanej sprawie dyrektor DPS "[...]" poinformował o niestawiennictwie skarżącej do wykonywania prac społecznie użytecznych. Pozostaje zatem pytanie, czy niestawiennictwo jest równoznaczne z odmową przyjęcia wykonywania prac, o których mowa w art. 73a ustawy. Ustalenie tej okoliczności jest o tyle istotne, że zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego, gdy bezrobotny odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji wykonywania prac określonych w art. 73a ustawy. Brzmienie art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy wskazuje na konieczność uzyskania wyraźnego oświadczenia woli bezrobotnego a przynajmniej takiego ustalenia okoliczności faktycznych, które pozwolą w sposób nie budzący wątpliwości przyjąć, że bezrobotny nie chce wykonywać powierzonych jemu prac. Organ nie uzyskał wyraźnego oświadczenia woli bezrobotnej a zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na uznanie, że organ właściwie zapoznał się z warunkami wykonywania prac społecznie użytecznych. Według § 6 rozporządzenia gmina lub podmiot, w którym organizowane są prace społecznie użyteczne, prowadzą ewidencję tych prac. Możliwe zatem było zapoznanie się z grafikiem prac i zestawienie wyznaczonych dni pracy z dniami usprawiedliwionej nieobecności. W dniu [...] maja 2007 r. Powiatowy Urząd Pracy informował o odmowie podjęcia pracy [...] kwietnia 2007 r., natomiast organ wydał decyzję [...] maja 2007 r. ustalającą, że skarżąca była nieobecna bez uzasadnionej przyczyny dodatkowo [...] i [...] kwietnia 2007 r. i [...] maja 2007 r. Wprawdzie ustalenia te skorygowano w orzeczeniu organu odwoławczego ale bez szczegółowego badania okoliczności wykonywania powierzonych prac. Gdyby organ zbadał kiedy wyznaczono bezrobotnej terminy wykonywania prac, nie byłoby wątpliwości co do prawidłowości przeprowadzonego postępowania dowodowego. Brak tych ustaleń doprowadził do uznania skuteczności zarzutu skarżącej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ ustali w jakie dni skarżąca była zobowiązania do wykonywania prac społecznie użytecznych a w konsekwencji czy dzień [...] kwietnia 2007 r. był dniem pracy czy doszło do zamiany dni i odniesie te ustalenia do okresu usprawiedliwionej nieobecności. Jeśli doszło do zamiany dni pracy jak twierdzi dyrektor DPS, a skarżąca nie wykaże uzasadnionej przyczyny nieobecności, zasadne będzie uznanie, że odmówiła ona wykonywania powierzonych prac. W tych okolicznościach należy uznać, że stwierdzone uchybienia uzasadniają uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło