II SA/Bd 529/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Jarzembski po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odrzucić wniosek. Wyrokiem z dnia 9 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 4 sierpnia 2014 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sądowych (vide: 29 akt sądowych). Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej od tego wyroku upływał, więc 3 września 2014 r. (środa). Następnie wyznaczony w sprawie pełnomocnik skarżącego złożył w dniu 27 listopada 2014 r. w tut. Sądzie skargę kasacyjną od opisanego wyżej wyroku. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Pismem z dnia 1 grudnia 2014 r. (data wpływu do Sądu 29 grudnia 2014r.) pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Uzasadniając wniosek stwierdził, że żądanie przywrócenia terminu należy zgłosić w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Tymczasem w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 P.p.s.a, dniem w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym adwokat miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie. Podkreślił, że 27 listopada 2014 r., a więc z zachowaniem terminu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniesiona została skarga kasacyjna do której omyłkowo nie został załączony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Przy czym stosownie do art. 87 § 3 P.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Ponadto, stosownie do art. 88 zd. 1 P.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Należy w tym miejscu odnotować, że zastosowanie literalnej wykładni powołanego wyżej przepisu art. 87 § 4 P.p.s.a. oznaczałoby, że termin do dokonania czynności, której uchybiono (w tym również sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej) przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu powinien zawsze zamykać się w ciągu 7 dni od daty, w której ustała przyczyna uchybienia terminu. Przyjęcie takiego założenia w praktyce prowadziłoby do ograniczenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu terminu do sporządzenia skargi kasacyjnej do 7 dni, liczonego od momentu, w którym mógł on zaznajomić się ze sprawą, co w praktyce mogłoby uniemożliwić sporządzenie prawidłowo skonstruowanej skargi kasacyjnej. Ponadto stawiałoby to w uprzywilejowanej sytuacji pełnomocników ustanowionych w drodze wyboru, którzy teoretycznie na sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej dysponują 30 dniami (zgodnie z art. 177 § 1 P.p.s.a.). Tego typu zróżnicowanie sytuacji prawnej pełnomocników jest niczym nieuzasadnione i nie powinno mieć miejsca (por. np. postanowienie NSA z dnia 1 października 2010 r. sygn. akt I OZ 725/10). Obecnie, na gruncie orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2009 r. sygn. akt III CZP 117/08 (LEX nr 478083), wypracowano jednolite stanowisko judykatury i doktryny. Zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia NSA: z dnia 8 czerwca 2005 r., sygn. akt I FZ 198/06; z dnia 15 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 253/05; z dnia 6 stycznia 2010 r., I OZ 1164/09; z dnia 1 października 2010 r. sygn. akt I OZ 725/10, LEX nr 741980; z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 612/12, LEX nr 1225743) jak i w piśmiennictwie (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Warszawa 2011 r., s. 286 – 287) dominuje pogląd, iż przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej ustaje w dniu, w którym radca prawny (adwokat, doradca podatkowy, rzecznik patentowy) miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie. W podobnym duchu wypowiedział się nadto Europejski Trybunał Praw Człowieka (por. uzasadnienie wyroku z dnia 14 września 2010 r. w sprawie Subicka v. Polska nr 29342/06, LEX nr 603448). W rozpatrywanej sprawie adwokat wyznaczony w ramach przyznanego skarżącemu prawa pomocy został poinformowany o wyznaczeniu go pełnomocnikiem pismem z dnia 23 października 2014 r. i od tego czasu pełnomocnik skarżącego miał pełną możliwość działania w momencie uzyskania informacji o ustanowieniu go pełnomocnikiem z urzędu, co miało miejsce przynajmniej 24 października 2014 r. – data wpływu ww. pisma do Sądu (brak wprawdzie dowodu doręczenia pełnomocnikowi pisma Okręgowej Rady Adwokackiej w Bydgoszczy z dnia 23.10.2014 r. - informacji o wyznaczeniu go pełnomocnikiem jednakże we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej sam pełnomocnik przyznał, że pierwsza skarga kasacyjna odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 22 grudnia 2014 r. została wniesiona w terminie, a co miało miejsce 27 listopada 2014r.), tymczasem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wniósł dopiero w dniu 23 grudnia 2014r. Tym samym przyczyna uchybienia terminu ustała najpóźniej w dniu doręczenia pełnomocnikowi informacji o wyznaczeniu go pełnomocnikiem skarżącego, co oznacza, że wniosek złożony dopiero 23 grudnia 2014 r. jest spóźniony, skoro należy go wnieść w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W tym stanie rzeczy, skoro wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie od ustania przyczyny jego uchybienia, na podstawie art. 88 P.P.s.a. orzeczono jak w sentencji.