II SA/Bd 534/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-09-22
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Elżbieta Piechowiak, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie administracyjne z powodu jego bezprzedmiotowości, gdy istnieją podstawy do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania administracyjnego z powodu jego bezprzedmiotowości, jeśli istnieją podstawy do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak elementu stosunku materialnoprawnego, który uniemożliwia załatwienie sprawy co do istoty lub brak podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Brak ustawowej przesłanki uwzględnienia żądania strony nie czyni postępowania bezprzedmiotowym, lecz oznacza jedynie bezzasadność żądania.Stan faktyczny
Prezydent Miasta wydał pozwolenie na korzystanie z części sąsiedniej nieruchomości na cele budowlane. Wojewoda uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając, że przepis Prawa budowlanego dotyczący nieruchomości sąsiednich nie ma zastosowania, a sprawa powinna być rozstrzygnięta w oparciu o Kodeks Cywilny. Spółka, która uzyskała pozwolenie, zaskarżyła decyzję Wojewody, twierdząc, że organ odwoławczy błędnie ustalił stan faktyczny. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Wojewody na rzecz B. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Mariusz Pstruś po rozpoznaniu w dniu 22 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. w T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wejście sąsiedniej nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz B. Sp. z o.o. w T. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na oryginale właściwe podpisy
Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] 2004 r. Nr [...] udzielił firmie "B." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T. pozwolenia na korzystanie z części działki nr [...] położonej przy ul [...] w B., w granicach terenu oznaczonego na planie sytuacyjnym literami [...] (teren szerokości 3,5 m wzdłuż trasy projektowanego przyłącza gazowego do budynku przy ul. [...]) w terminie od dnia [...] 2004 r. do dnia [...] 2004 r. Jako postawę prawną wydania tej decyzji organ I instancji powołał art. 47 ust.2 i art. 80 ust.1 pkt! ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r, Nr 106. poz. 1126 z późno zm.).
W odwołaniu złożonym od tej decyzji Wspólnota Mieszkaniowa "K", z siedzibą przy ul. [...] w B. podniosła, że na trasie projektowanego przyłącza gazowego, równolegle do jego biegu znajdują się instalacje kanalizacji deszczowej i odwodnienia terenu oraz kabel elektroenergetyczny o napięciu 15 kV. Trasy przebiegu tych instalacji względem siebie oraz budynku nie pozwolą na uzyskanie podstawowych odległości projektowanego gazociągu. Istniejąca kanalizacja odwodnieniowa terenu i deszczowa wykonane zostały jako jeden kanał z perforowanych rur PVC i w przypadku nieszczelności projektowanego przyłącza istnieje możliwość przedostania się gazu, przede wszystkim do perforowanego kanału kanalizacyjnego, prowadzącego bezpośrednio do wnętrza wielokondygnacyjnego budynku mieszkalnego zamieszkałego przez 48 rodziny.
Decyzją z dnia [...] 2004r. Nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art.138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 roku Nr 98. poz. 1071 z późno zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołując się na treść art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wskazał, że przepis ten ma zastosowanie jedynie do przypadków konieczności wykorzystania nieruchomości sąsiedniej w stosunku do nieruchomości, na której prowadzone są roboty budowlane. W niniejszej sprawie działka nr [...] jest terenem, na którym realizowana jest inwestycja polegająca na wykonaniu przyłącza gazowego do budynku położonego na działce nr [...] przy ul. [...] w B. Zatem działka [...] nie jest działką sąsiednią, a jest działka do której realizowane jest zamierzenie inwestycyjne. Dla takiego zamierzenia wymagane jest uzyskanie zgody na korzystanie z nieruchomości na cele budowlane, a kwestia ta winna być rozstrzygnięta w oparciu o przepisy Kodeksu Cywilnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżący firma "B." spółka z o.o. w T. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła, że organ odwoławczy błędnie ustalił, iż działka nr [...] jest działką na której realizowane jest zamierzenie inwestycyjne. Przyłącze gazowe wykonywane jest bowiem na budynku położonym na działce nr [...] przy ul. [...] w B.
Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o Jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzuty zawarte w skardze nie określają naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Sąd jednak, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i w oparciu o ten przepis może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, jakie miały miejsce w postępowaniu administracyjnym.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, wszczętego na wniosek firmy "B." spółka z o.o. w T., nie znajduje podstaw w dyspozycji art. 105 kpa.
Zgodnie z treścią przepisu art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późno zm.), powołanego jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych i oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty lub nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2003 r. III SA 2225/01 Biul.Skarb. 2003/6/25).
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego konsekwentnie przyjmuje się, że umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości, w sytuacji, gdy istnieją podstawy do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty, stanowi naruszenie art. 105 § 1 kpa oraz narusza interes strony skarżącej. Należy podkreślić, że brak ustawowej przesłanki uwzględnienia żądania zgłoszonego we wniosku wszczynającym postępowanie administracyjne, nie czyni tego postępowania bezprzedmiotowym w rozumieniu powyższego przepisu, lecz oznacza jedynie bezzasadność żądania strony. Dopiero wynik postępowania administracyjnego pozwala na ocenę zasadności wniosku strony (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 1989r. S.A./Wr 957/88, ONSA 1989 Nr1, poz.22, wyrok NSA z dnia 25 maja 2000 r., IISA/Łd 251/97- niepubl., z dnia 9 października 2000 r. IVSA 707/00 - niepubl., z dnia 17 kwietnia 2002 r. II SA/Od 1266/00 - niepubL).
Podzielając zasadność przedstawionych poglądów Sąd stwierdza, że wbrew stanowisku organu odwoławczego, w sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn uzasadniających umorzenie postępowania. Jego przedmiotem było żądanie strony skarżącej wydania decyzji o zezwoleniu na wejście na teren nieruchomości położonej przy ul. [,,,] w B,, celem wykonania przyłącza gazowego do budynku przy ul. [,,,]. Żądanie to należało rozpoznać i wydać decyzję zawierającą rozstrzygnięcie merytoryczne przez uwzględnienie bądź odmowę uwzględnienia żądania strony, w trybie właściwych przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn.zm), również w przypadku ustalenia braku przesłanek do uwzględnienia żądania zgłoszonego przez stroną skarżącą.
Umorzenie postępowania mogłoby nastąpić, gdyby jego wszczęcie nastąpiło z urzędu, bądź też gdyby strona inicjująca wszczęcie postępowania cofnęła wniosek i nie zachodziłyby przesłanki negatywne umorzenia postępowania, określone wart. 105 § 2 kpa.
Należy jednocześnie wskazać, iż organy administracji publicznej orzekające w sprawie, wskazując jako podstawę swych rozstrzygnięć bezprzedmiotowość postępowania, w zasadzie nie uzasadniły tego stanowiska tzn. nie wskazały na czym, w ich ocenie, polega bezprzedmiotowość wniosku skarżącego.
W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organy pierwszej i drugiej instancji przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd .Administracyjny, na podstawie przepisu 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 wyżej wymienionej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło