II SA/Bd 535/13

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2014-08-25

Skład orzekający: Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), jeśli jej miesięczny dochód netto na osobę w gospodarstwie domowym jest wyższy od minimalnego wynagrodzenia za pracę, a nie wykazała ona braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podlega oddaleniu, jeśli strona nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ani ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Posiadanie stałego miesięcznego dochodu, który po podzieleniu na członków gospodarstwa domowego jest wyższy od minimalnego wynagrodzenia, a także brak wykazania wysokości wydatków, świadczy o niespełnieniu przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek R. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca zamieszkuje z mężem, utrzymują się z łącznych świadczeń emerytalnych, posiadają spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, nie posiadają oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Referendarz sądowy uznał, że skarżąca nie wykazała braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. Ł. w przedmiocie wymierzenia Wojewodzie [...] grzywny za niewykonanie wyroku z dnia 30 stycznia 2013 r. w sprawie II SAB/Bd 135/12 postanowił: oddalić wniosek. W dniu 21 sierpnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął kolejny wniosek (formularz PPF) R. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Skarżąca we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje wraz z mężem. Utrzymują się oni ze świadczeń emerytalnych, które miesięcznie łącznie wynoszą [...] zł netto. Posiada własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni [...] m2. Ponadto oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, jak i ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżąca posiada stały miesięczny dochód. Nie podała wysokości żadnych swoich wydatków. Tymczasem dochód netto przypadający na jedną osobę w jej gospodarstwie domowym wynosi [...] zł i jest kwotą brutto a nie netto zaś np. minimalne wynagrodzenie za pracę w 2014r. wynosi 1.680,00 zł miesięcznie (vide: § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 września 2013 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2014 r. (Dz. U. z 2013 r., poz. 1074)) – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie. Co się zaś tyczy kwestii ustanowienia pełnomocnika z urzędu to należy wskazać, że w tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Warto również zauważyć, że koszty sądowe mają charakter należności publicznoprawnych, zatem winny być uiszczane w pierwszej kolejności, nie zaś dopiero wówczas, gdy pozostaną wolne po rozdysponowaniu środki. Opłaty sądowe stanowią rodzaj daniny publicznoprawnej i w związku z tym inne wydatki wnioskodawcy nie mogą być w stosunku tych opłat traktowane priorytetowo (por. postanowienie NSA z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 23/06, niepubl.). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło