II SA/Bd 538/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rozprawie w dniu 19 lipca 2006r. sprawy ze skargi Andrzeja W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2006r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia 9 [...] 2006r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z [...] 2006 r., Nr [...] Prezydent Miasta T. na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 do 4, art. 5 ust. 4, art. 6 ust. 1 do 10, art. 7 ust. 1, 1a, i 5 i art. 8 ust. 1 i 2 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734) i Rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.) oraz art. 104 § 1 KPA po rozpatrzeniu wniosku Andrzeja W. przyznał wnioskodawcy dodatek mieszkaniowy w kwocie 17,72 zł miesięcznie w okresie od 1.03.2006 r. do 31.08.2006 r. Odwołując się od powyższego rozstrzygnięcia A. W, nie zgodził się z wysokością przyznanego dodatku mieszkaniowego podnosząc, że miesięczne dochody przypadające na jednego członka rodziny wynoszą 479,14 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z [...] 2006 r., Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ uzasadniając swoje stanowisko podzielił ustalenia faktyczne i prawne organu pierwszej instancji. Wskazał także, iż przyznanie dodatku mieszkaniowego uzależnione jest od spełnienia przez osobę ubiegającą się szeregu warunków określonych w tej ustawie jak chociażby posiadanie tytułu prawnego do lokalu, spełnienie kryterium dochodowego a także zajmowania mieszkania o powierzchni nie przekraczającej powierzchni normatywnej przypadającej na jednego członka gospodarstwa domowego. Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że wnioskodawca posiada tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej 48,20 m2. W lokalu zamieszkują 3 osoby. Kwota wydatków za mieszkanie za ostatni miesiąc, wykazana we wniosku z 9 lutego 2006 r. o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wyniosła 226, 38 zł. Miesięczny dochód rodziny wyniósł od m-ca XI/2005 r. do m-ca I/2006 r. 1437,44 zł, tj. 479,15 zł na osobę. Dodał także, że dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1 wskazanej ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym lub 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, a także jeżeli powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza powierzchni normatywnej o więcej niż 30% albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Ponieważ normatywna powierzchnia użytkowa lokalu na 3 osoby nie może przekraczać 45 m2, organ przeliczył wydatki ponoszone za lokal, na powierzchnię normatywną. Tak ustalone wydatki wynoszą 211,35 zł. 90% wydatków na normatywną powierzchnię lokalu, stanowiących podstawę obliczenia dodatku, wynosi 190,21 zł. Z kolei kwota stanowiąca 12% dochodów gospodarstwa domowego wynosi 172,49 zł. Tak więc, wysokość dodatku mieszkaniowego ustalona została zgodnie z art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wynosi 17,72 zł. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy A. W. wniósł o uchylenie wskazanej wyżej decyzji polemizując z ustaleniami organu odwoławczego oraz powołując się na tożsame argumenty jak w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta T. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi powołując się na tożsame argumenty jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za zasadną, choć nie z przyczyn w niej podanych. Z przepisu art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że przy rozpoznawaniu przez Sąd skargi na decyzję lub postanowienie, w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zaskarżone orzeczenie podlega uchyleniu. Tymczasem w myśl art. 134 § 1 wskazanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, należało uznać, że narusza ona przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim trzeba zauważyć, że podstawą materialno-prawną rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej do sądu decyzji są przepisy ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643), przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne - czy art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. dodatkach mieszkaniowych jest zgodny z art. 92 ust 1 Konstytucji w zakresie, w jakim upoważnia Radę Ministrów do określenia wysokości wydatków za zajmowany lokal mieszkalny, stanowiących podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego, oraz czy § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych jest zgodny z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji. W następstwie powołanego pytania, Trybunał Konstytucyjny w dniu 9 maja 2006 r. wydał wyrok (sygn. akt P 4/05) stwierdzający, że art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. Nr 156, poz. 1817) jest niezgodny z art. 6 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności wspomnianego art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych oznacza dla rozpoznawanej sprawy, iż przepis ten nie może być uznany za prawidłową podstawę prawną wydanych decyzji administracyjnych. Powstaje, zatem zagadnienie - jakie skutki prawne dla rozpoznawanej sprawy wywołał wspomniany wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Otóż podkreślić trzeba przede wszystkim, iż zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie, którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w innych przepisach właściwych dla danego postępowania. W świetle powołanej normy konstytucyjnej nasuwa się wniosek, że skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną ostatecznej decyzji jest, co do zasady powinność uchylenia takiej decyzji. Wskazać trzeba także, iż przepisem art. 82 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643) wprowadzono do Kodeksu postępowania administracyjnego artykuł 145 a) stanowiący, iż można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie, którego została wydana decyzja (§ 1) oraz że skargę w takiej sytuacji wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (§ 2). Tak, więc podnoszona okoliczność orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny o niekonstytucyjności danego aktu prawnego (podstawy decyzji administracyjnej) jest z woli ustawodawcy samodzielną podstawą wznowieniową. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W świetle powyższego należy przyjąć, iż jest zasadą, że Wojewódzki Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego. Skoro, zatem - jak wykazano - powoływana okoliczność stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą na podstawie, którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego (przesłanką wznowieniową), to taka regulacja prawna uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji (oraz decyzji organu pierwszej instancji) przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy administracji powinny uwzględnić stan prawny obowiązujący w dacie orzekania. W tej sytuacji orzeczono jak w sentencji na podstawie powoływanego art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)