II SA/Bd 550/04

WyrokWSA w Bydgoszczy2004-12-15

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Wojciech Jarzembski, Ireneusz Fornalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru orzeczenia organu pierwszej instancji przez stronę, uniemożliwiający sądowi weryfikację terminowości wniesienia odwołania, stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Brak w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru orzeczenia organu pierwszej instancji uniemożliwia sądowi weryfikację terminowości wniesienia odwołania, co może prowadzić do stwierdzenia nieważności orzeczenia organu odwoławczego na podstawie art. 156 §1 pkt 2 kpa. Uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Maciej S. został orzeczony trwale niezdolnym do zawodowej służby wojskowej przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską, która uznała, że schorzenia nie pozostają w związku ze służbą wojskową. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała w mocy to orzeczenie. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując związek przyczynowy między służbą a chorobami oraz wskazując na szkodliwe warunki służby.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone orzeczenie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Asesor WSA Ireneusz Fornalik Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Macieja S. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie niezdolności do zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie,, 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. Na oryginale właściwe podpisy II SA/Bd 550/04 UZASADNIENIE Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. orzeczeniem z dnia [...] 2003 r. nr [...], po rozpoznaniu u Macieja S. osobowości zaburzonej w fazie dekompensacji subdepresyjnej (§69 pkt 3 i §68 pkt 2 Załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, Dz. U. nr 57 poz. 278 ze zm.) i zespołu zależności alkoholowej (§73 pkt 2 rozporządzenia MON), a także innych, współistniejących chorób w tym: zaburzeń neurastenicznych (§67 pkt 2), nadciśnienia tętniczego II - (§39 pkt 2), początkowych zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym (§34 pkt 5) i przebytego wykręcenia stawu skokowego prawego z następowym, dyskretnym deficytem zgięcia grzbietowego stopy prawej (§78 pkt 3), uznała go za trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej- kategoria zdrowia "N" oraz trwale niezdolnego do służby wojskowej w czasie pokoju oraz w czasie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny- kategoria zdrowia "E" W uzasadnieniu Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska wskazała, że do powstania zaburzeń neurastenicznych, nadciśnienia tętniczego oraz choroby niedokrwiennej serca przyczyniła się długotrwała służba w warunkach znacznego obciążenia stresem, wymagająca dużej odpowiedzialności i w pomieszczeniach zagłębionych. Mierne przewężenie szpary międzykręgowej było następstwem wypadku z dnia [...] 1998r., zaś na powstanie pozostałych schorzeń nie miała wpływu służba wojskowa, ponieważ ujawniły się niezależnie od warunków i charakteru służby wojskowej. Zdaniem organu osobowość zaburzona i zespół zależności alkoholowej czyniły orzekanego trwale niezdolnym do zawodowej służby wojskowej, ale zdolnym do pracy. Schorzenia te nie pozostawały w związku przyczynowym ze służbą wojskowa i związku z tym kwalifikowały skarżącego do trzeciej grupy inwalidzkiej z ogólnego stanu zdrowia i do żadnej grupy inwalidzkiej w związku ze służba wojskową. Maciej S. złożył odwołanie od tego orzeczenia wskazując, że nie zgadza się z orzeczeniem Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej, iż choroby nie powstały w związku ze służbą wojskową. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. decyzją z dnia [...] 2004 r. nr [...] utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zaburzenia wynikały z osobniczych cech skarżącego i związanych z osobowością zachowań doprowadzających do rozwoju zespołu zależności alkoholowej. Zdaniem tejże komisji warunki służby wojskowej nie mogły być odpowiedzialne za wystąpienie takich zaburzeń, co nie dało podstaw do uznania istnienia ich związku ze służbą wojskową. Ponadto, zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do §38 pkt 3, do którego kwalifikowała się rozpoznana u skarżącego choroba niedokrwienna serca, nawet żołnierzy zawodowych z przebytym zawałem, ale bez objawów klinicznych i sprawnych fizycznie, można kwalifikować jako zdolnych do służby zawodowej. Organ odwoławczy uznał również, że warunki służby wojskowej nie uzasadniają do uznania istnienia związku zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa ze służbą wojskową. Maciej S. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniósł, że jedynym czynnikiem mającym wpływ na wydanie tak niekorzystnego orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. był fakt dwukrotnego uczestnictwa w podstawowym programie psychoterapeutycznym dla osób uzależnionych od alkoholu w Szpitalu Specjalistycznym MSWiA w O. Skarżący wskazał również, że służbę przez cały czas pełnił w warunkach szkodliwych dla zdrowia ze względu na rodzaj wojsk - radiotechniczne oraz pomieszczenia, w których przebywał. Początkowo były to pomieszczenia półzagłębione, potem całkowicie zagłębione. Ponadto praca odbywała się przy wskaźnikach panoramiczno-syntetycznych, a następnie przy monitorach komputerowych o dużej radiacji. Jego zdaniem warunki pełnionej służby miały większy wpływ na stan jego zdrowia niż dwa lata problemów z alkoholem. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, zgodnie za art. 134 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) Sąd zwrócił uwagę na uchybienie, które nie było objęte zarzutami skarżącego, związane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisem art. 133 §1 wskazanej wyżej ustawy sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego i przedstawionych mu akt sprawy. W niniejszej sprawie organ przedstawił sądowi akta niekompletne, ponieważ brak w nich zwrotnego poświadczenia odbioru przez skarżącego orzeczenia organu pierwszej instancji. Ma to istotne znaczenie dla ustalenia legalności zaskarżonego orzeczenia, gdyż w myśl przepisu art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego organ odwoławczy ma obowiązek ustalenia, czy odwołanie zostało wniesione w terminie. Uchybienie przez stronę terminowi do wniesienia odwołania skutkuje tym, że decyzja organu I instancji staje się ostateczna. W takiej sytuacji organ odwoławczy rozstrzygałby sprawę zakończoną decyzją ostateczną organu pierwszej instancji. Zgodnie z przepisem art. 156 §1 pkt 2 kpa skutkowałoby to nieważnością decyzji organu II instancji. Brak w aktach administracyjnych dowodu doręczenia skarżącemu orzeczenia organu I instancji uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie przez sąd, czy organ odwoławczy rozważył dopuszczalność odwołania, czy też pominął tę okoliczność, co w przypadku naruszenia przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonego orzeczenia. W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 pkt 1lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło