II SA/Bd 582/08

Dnia 14 października 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 14 października 2008 roku sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę. II SA/Bd 582/08 Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] nr [...] działając na podstawie art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz.734 ze zm.), § 1 i § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 grudnia 2001 r. w sprawie sposobu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, wzoru kwestionariusza wywiadu oraz oświadczenia o stanie majątkowym wnioskodawcy i innych członków gospodarstwa domowego, a także wzoru legitymacji pracownika upoważnionego do przeprowadzania wywiadu (Dz. U. Nr 156, poz. 1828) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Grudziądza z dnia 5 lutego 2008 r. Nr DM71433-7445/ odmawiającą przyznania Z. L. dodatku mieszkaniowego. Organ orzekał w następującym stanie faktycznym: W dniu 20 grudnia 2007 r. Z. L. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Do wniosku ww. załączył deklarację wysokości dochodów za okres od 1 września 2007 r. do 30 listopada 2007 r., w której oświadczył, że dochód gospodarstwa domowego jego oraz członków rodziny wyniósł 6168,41 zł, a średni dochód na 1 członka rodziny wyniósł 1542,10 zł, to jest miesięcznie 514,03 zł. Dołączył również zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. dokumentujące wysokość pobieranej renty, zaświadczenie z PUP w Grudziądzu potwierdzające pobieranie przez żonę zasiłku oraz dodatku aktywizacyjnego. Dalej zaświadczenie z PUP w G. stwierdzające zarejestrowanie L. B. jako osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku od dnia 15 grudnia 2006 r., zaświadczenie M. L. o dochodach osiągniętych z tytułu zatrudnienia w okresie od września do listopada. Wnioskodawca załączył również do wniosku orzeczenie o stopniu jego niepełnosprawności. W związku z wnioskiem o przyznanie dodatku mieszkaniowego pracownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. w dniu 2 stycznia 2008 r. przeprowadził rozmowę telefoniczną z E. L. w celu ustalenia terminu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania wnioskodawcy. Na tą okoliczność pracownik sporządził notatkę służbową, w której stwierdził, że zaproponował terminy wywiadu w dniach 3 lub 4 stycznia 2008 r. Ww. nie wyraziła zgody na zaproponowane dni wywiadu oraz nie wskazała żadnego innego terminu przeprowadzenia wywiadu. Również w dniu 2 stycznia 2008 r. organ skierował do wnioskodawcy pismo nawiązujące do rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z E. L. i wyznaczył termin przeprowadzenia wywiadu na dzień 16 stycznia 2008 r. w godzinach od 12 do 15. Powyższe pismo pomimo dwukrotnego awizowania zostało zwrócone do organu z adnotacją nie podjęto w terminie. Pracownik organu prowadzący sprawę w dniu 17 stycznia 2008 r. sporządził kolejną notatkę służbową, z której wynika, że w dniu 16 stycznia 2008 r. stawił się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy i nie zastał nikogo w mieszkaniu. Dalej z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 10 stycznia 2008 r. organ zwrócił się z zapytaniem do Urzędu Miejskiego w G. o informację na temat posiadania przez wnioskodawcę oraz członków jego rodziny samochodu. Następnie pismem z dnia 17 stycznia 2008 r. organ I instancji poinformował wnioskodawcę o przedłużeniu postępowania w trybie art. 36 § 1 Kpa z uwagi na niemożliwość przeprowadzenia wywiadu środowiskowego pomimo wyznaczonego na dzień 16 stycznia 2008 r. terminu wywiadu. Pismo powyższe odebrała E. L. w dniu 22 stycznia 2008 r. W oparciu o powyższy stan faktyczny Prezydent Miasta G. decyzją z dnia [...] odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego Z. L., gdyż uznał, że nieodebranie korespondencji przez wnioskodawcę uniemożliwia przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, co prowadzi w konsekwencji do odmowy złożenia oświadczenia o stanie majątkowym i zgodnie z art. 7 ust. 4 cyt. wyżej ustawy stanowi podstawę do wydania decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Od powyższej decyzji organu I instancji Z. L. złożył odwołanie, w którym zakwestionował potrzebę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego przez organ w miejscu jego zamieszkania. Z treści obszernego odwołania wynika, że wszelkie wymagane dokumenty odzwierciedlające sytuację materialną jego i członków rodziny zostały spełnione. Spełnione zostało wymagane przepisami prawa kryterium dochodowe w przeliczeniu na jednego członka rodziny. Za nieodebranie korespondencji kierowanej do niego przez organ obarczył pocztę. Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania. Utrzymał w mocy decyzją z dnia [...] nr [...] rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. podzieliło stanowisko organu I instancji co do ustalonych faktów oraz zastosowanych przepisów prawa. Potrzebę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego organ odwoławczy umocnił poprzez przytoczenie treści art. 7 ust. 3-4a cytowanej wyżej ustawy oraz art. 44 kpa, w oparciu o który to przepis uznano korespondencję dwukrotnie awizowaną za skutecznie doręczoną. Na powyższą decyzję Z. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Zarzucił organowi wydanie decyzji w oparciu o błędne ustalenia faktyczne co do awizowanej korespondencji z uwagi na władczy charakter przepisu art. 44 Kpa. Zdaniem skarżącego sytuacja materialna jego rodziny uprawnia go przyznania dodatku mieszkaniowego. W jego ocenie organ posiadał pełna wiedzę o stanie majątkowym rodziny w tym o pojazdach samochodowych. W dalszej części uzasadnienia podtrzymał stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wraz argumentacją zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. W ramach prowadzonego postępowania administracyjnego organy administracji publicznej zobowiązane były do dokładnego wyjaśnienia sytuacji majątkowej skarżącego i jego rodziny oraz do przeprowadzenia rzetelnego wywiadu środowiskowego. Wydanie decyzji o przyznanie dodatku mieszkaniowego uzależnione jest od wyników tego wywiadu. Natomiast z akt sprawy wynika, że wywiad środowiskowy, pomimo prób organów administracji publicznej, nie został przeprowadzony z uwagi na brak współdziałania strony skarżącej. W dniu 2 stycznia 2008 r. najpierw telefonicznie, a następnie pisemnie organ I instancji zwrócił się o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Jak wynika z notatki służbowej pracownika socjalnego z dnia 2 stycznia 2008 r., przeprowadzenie wywiadu nie było możliwe z uwagi na odmowę przez żonę skarżącego przeprowadzenia wywiadu w dniach zaproponowanych przez organ. Domownik nie podał również terminu, który w jego ocenie byłby możliwy na przeprowadzenie wywiadu. Z pisma organu z dnia 17 stycznia 2008 r. (odebranego przez żonę w dniu 22 stycznia 2008 r.) wynika, że również organ zamierzał przeprowadzić wywiad w dniu 16 stycznia 2008 r. Z notatki służbowej pracownika sporządzonej w dniu 17 stycznia 2008 r. wynika, że w dniu 16 stycznia 2008 r., nie zastano nikogo z domowników, tym samym niemożliwe było przeprowadzenie wywiadu. Oceniając powyższe oświadczenia, należy stwierdzić, że brak przeprowadzenia wywiadu środowiskowego nie został spowodowany zaniedbaniem, czy też bezczynnością organu I instancji, ale był konsekwencją zachowania skarżącego i jego żony. Natomiast brak przeprowadzenia wywiadu uniemożliwił organowi rozpatrzenie sprawy, rezultatem czego stała się decyzja o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Wyjaśnić bowiem należy, że wywiad środowiskowy przeprowadza, stosownie do treści art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), upoważniony przez organ właściwy w sprawie dodatku pracownik, który może żądać w jego toku od wnioskodawcy i innych członków gospodarstwa domowego złożenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenia o stanie majątkowym, zawierającego w szczególności dane dotyczące posiadanych ruchomości i nieruchomości oraz zasobów pieniężnych. Z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 grudnia 2001 r. w sprawie przeprowadzania wywiadu środowiskowego, wzoru kwestionariusza wywiadu oraz oświadczenia o stanie majątkowym wnioskodawcy i innych członków gospodarstwa domowego, a także wzoru legitymacji pracownika upoważnionego do przeprowadzenia wywiadu (Dz. U. Nr 156, poz. 1828) wynika dodatkowo, iż wywiad przeprowadza się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy. Odmowa zaś złożenia oświadczenia stanowi podstawę do wydania decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego (art. 7 ust. 4 zdanie ostatnie ustawy o dodatkach mieszkaniowych). Rozpatrując sprawę pod tym kątem, Sąd stwierdza, że nie doszło do naruszenia prawa przez organy administracji publicznej obydwu instancji. Zarówno Prezydent Miasta G. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. podjęło działania zmierzające do rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z przepisami prawa. Sąd podziela argumentację organu co do skuteczności doręczenia pisma organu I instancji z dnia 2 stycznia 2008 r. Poprawność postępowania organów administracji w tym zakresie uzasadnia treść art. 44 Kpa. Z pisma organu z dnia 17 stycznia 2008 r. (odebrane przez żonę w dniu 22 stycznia 2008r.), a więc jeszcze przed zakończeniem postępowania przed organem I instancji decyzją z dnia [...] skarżący mógł powziąć wiadomość o konieczności przeprowadzenia wywiadu, do którego nie doszło. Wobec niemożności przeprowadzenia wywiadu środowiskowego organy administracji nie mogły zgromadzić całego materiału dowodowego niezbędnego do wydania pozytywnej dla skarżącej decyzji. Podkreślić należy, iż staranie się o uzyskanie dodatku mieszkaniowego jest wyłącznie uprawnieniem, które wprawdzie wiąże się z koniecznością spełnienia przepisanych prawem warunków, takich jak czynne współdziałanie z organem przy ustalaniu sytuacji majątkowej wnioskodawcy i jego rodziny, jednak nie daje organowi możliwości wyegzekwowania oczekiwanych zachowań wnioskodawcy. Brak dokonania wyjaśnień ze strony wnioskodawcy prowadzi do wydania negatywnej decyzji w sprawie dodatku mieszkaniowego, nie oznacza jednak nienależytej staranności w działaniu czy bezczynności organu. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 cytowanej już wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.