II SA/Bd 598/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2024-10-22

Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Renata Owczarzak, Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantce przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, jeśli zamieszkuje w lokalu należącym do jej partnera (konkubenta), z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, nawet jeśli nie są formalnie małżeństwem?
Ratio decidendi
Policjantce nie przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, jeśli ona lub członkowie jej rodziny (w tym konkubent, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe) posiadają lokal mieszkalny w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Zamieszkiwanie w lokalu partnera na zasadzie użyczenia, nawet w ramach nieformalnego związku, stanowi zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych i jest negatywną przesłanką do przyznania świadczenia. W przypadku nienależnego pobrania świadczenia, organ wydaje decyzję o zwrocie.
Stan faktyczny
Skarżąca, funkcjonariuszka Policji, kwestionowała decyzję o zwrocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od listopada 2021 r. do maja 2023 r. Organ uznał, że w tym okresie skarżąca zamieszkiwała z partnerem (obecnie mężem, również policjantem) w jego domu, prowadząc wspólne gospodarstwo domowe, co wykluczało jej prawo do równoważnika, gdyż jej partner pobierał już świadczenie. Skarżąca argumentowała, że nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego i nie ponosiła kosztów utrzymania, a jej partner nie był traktowany jako członek rodziny w rozumieniu ustawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Mariusz Pawełczak Protokolant sekretarz sądowy Dominika Matuszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2024 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] maja 2024 r. [...] w przedmiocie zwrotu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę. Komendant Wojewódzki Policji w B. decyzją z dnia [...] maja 2024 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej powoływana jako kpa), art. 97 ust. 5 i art. 92 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 145), § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 649, dalej powoływane jako rozporządzenie z 28.06.2022 r.), po rozpatrzeniu odwołania S. K. (dalej określana jako Skarżąca) od decyzji nr [...] z [...] marca 2024 r. Komendanta Miejskiego Policji w B. o zwrocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od 17.11.2021 r. do 31.05.2023 r. w kwocie brutto [...] zł - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Stan sprawy przedstawiał się następująco: Na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z [...] maja 2019 r. Komendanta Miejskiego Policji w B. Skarżąca - funkcjonariuszka Komisariatu Policji w K. z dniem [...] czerwca 2019 r. została mianowana policjantem w służbie stałej. W dniu [...] czerwca 2019 r. Skarżąca złożyła oświadczenie mieszkaniowe do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w którym podała, że jest spadkobiercą części domu położonego w K. o powierzchni mieszkalnej [...] m2, w którym zamieszkuje. W związku z powyższym Komendant Miejski Policji w B. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r. przyznał Skarżącej od [...] czerwca 2019 r. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca w dniu [...] czerwca 2023 r. zawarła związek małżeński. W związku z powyższym Komendant Miejski Policji wszczął postępowanie w przedmiocie ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od [...] czerwca 2023 r. W oświadczeniu mieszkaniowym z lipca 2023 r. Skarżąca podała, że zamieszkuje razem z córką w miejscowości U. (nie pobliskiej miejsca pełnienia służby) w domu stanowiącym własność małżonka - policjanta Komisariatu Policji w K. Na podstawie decyzji nr [...] z [...] kwietnia 2016 r. Komendanta Miejskiego Policji w B. od [...] kwietnia 2016 r. otrzymywał on równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w wysokości jak dla policjanta samotnego. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. Komendant Miejski Policji w B. zmienił własną decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. w części, dotyczącej wysokości świadczenia i z dniem [...] maja 2022 r. przyznał mężowi Skarżącej w związku z narodzinami córki równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w wysokości przysługującej funkcjonariuszowi posiadającemu członków rodziny. Skarżąca w miejscowości U. zamieszkała w dniu [...] listopada 2021 r., o czym nie poinformowała organu poprzez złożenie oświadczenia mieszkaniowego. Podczas prowadzonego postępowania Skarżąca oświadczyła, że od [...] listopada 2021 r. pozostawała w związku partnerskim z aktualnym mężem, ale nie prowadziła z nim wspólnego gospodarstwa domowego. Jednocześnie nie ponosiła kosztów związanych z utrzymaniem domu i gospodarstwa. W związku z powyższym, decyzją nr [...] z dnia [...] września 2023 r. Komendant Miejski Policji w B. uchylił własną decyzję nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r. o przyznaniu Skarżącej od [...] czerwca 2019 r. równoważnika pieniężnego za brak lokalu w wysokości przysługującej policjantowi samotnemu oraz cofnął uprawnienia do przedmiotowego świadczenia z dniem [...] listopada 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przysługuje funkcjonariuszowi, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. W opinii organu I instancji konkubent jest członkiem rodziny policjanta i należy go traktować na równi z małżonkiem. Przyznanie świadczenia jednemu z policjantów pozostających w związku konkubenckim wyklucza przyznanie takiego uprawnienia drugiemu z funkcjonariuszy, pomimo że nie pozostają oni w formalnym związku małżeńskim, ale tworzą rodzinę (prowadzą wspólne gospodarstwo domowe). Od ww. decyzji nr [...] z dnia [...] września 2023 r. Skarżąca złożyła odwołanie. Na podstawie art. 134 kpa Komendant Wojewódzki Policji w B. postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania. Ww. postanowienie nie zostało zaskarżone. W związku z powyższym Komendant Miejski Policji w B. decyzją nr [...] z [...] marca 2024 r. zobowiązał Skarżącą do zwrotu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od [...] listopada 2021 r. do [...] maja 2023 r. w wysokości [...] zł brutto. Od decyzji tej skarżąca wniosła odwołanie, kwestionując konieczność zwrotu równoważnika za okres wskazany w decyzji. Organ II instancji zaskarżoną, powołaną na wstępie, decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Na podstawie art. 89 ww. ustawy, członkami rodziny policjanta, których uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego, są pozostający z policjantem we wspólnym gospodarstwie domowym: małżonek, dzieci (...) pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat życia (...). W świetle § 6 rozporządzenia z 28.06.2022 r., decyzję o cofnięciu uprawnień do dotychczas przyznanego równoważnika wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki o których mowa w § 1 ust. 1 lub zmienił się jego stan rodziny. Zgodnie z § 4 ww. rozporządzenia, w razie zbiegu uprawnień policjanta i jego małżonka do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przysługuje jeden korzystniejszy równoważnik. Organ podał, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przysługuje funkcjonariuszowi, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. W ocenie organu, konkubenta należy traktować na równi z małżonkiem. W konsekwencji, przyznanie świadczenia jednemu z policjantów pozostających w związku konkubenckim wyklucza przyznanie takiego uprawnienia drugiemu z funkcjonariuszy, pomimo że nie pozostają oni w formalnym związku. Organ ustalił, że skarżąca w okresie od [...] listopada 2021 r. do [...] maja 2023 r. pozostawała w związku partnerskim z aktualnym małżonkiem (również funkcjonariuszem Policji), z którym wspólnie zamieszkiwała w miejscowości U. (w miejscowości nie pobliskiej miejsca pełnienia służby), w domu stanowiącym jego własność. Tym samym należy go traktować na równi z osobą pozostającą w formalnym związku małżeńskim. Jednocześnie, jak wynika z akt sprawy, Skarżąca nie ponosiła kosztów związanych z utrzymaniem domu i gospodarstwa. Małżonek Skarżącej w okresie od [...] listopada 2021 r. do [...] maja 2023 r. początkowo otrzymywał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w wysokości jak dla policjanta samotnego, a po urodzeniu córki w dniu [...] maja 2022 r., jak dla funkcjonariusza posiadającego członków rodziny. W związku z powyższym Skarżąca od [...] listopada 2021 r. utraciła prawo do świadczenia z uwagi na fakt pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przez partnera - policjanta. Komendant Miejski Policji w B. decyzją z [...] września 2023 r. uchylił własną decyzję nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r. o przyznaniu Skarżącej od [...] czerwca 2019 r. równoważnika pieniężnego za brak lokalu w wysokości przysługującej policjantowi samotnemu oraz cofnął uprawnienia do przedmiotowego świadczenia z dniem [...] listopada 2021 r. Ww. decyzja stała się ostateczna. Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji przyznającej przedmiotowe świadczenie spowodowało konieczność zwrotu nienależnie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Zgodnie z § 7 pkt 1 rozporządzenia z 28.06.2022 r., decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku nienależnego pobrania w skutek niepoinformowania o wystąpieniu zmian lub podania nieprawdziwych danych w oświadczeniu, o którym mowa w § 3, mających wpływ na istnienie uprawnienia do tego równoważnika lub jego wysokość. Organ podkreślił, że Skarżąca dopiero w złożonym [...] lipca 2023 r. oświadczeniu mieszkaniowym poinformowała, że zamieszkuje w miejscowości U. w domu, do którego tytuł prawny posiada mąż, a wcześniej jej partner. Tym samym nie dopełniła obowiązku nałożonego decyzją nr [...] z [...] lipca 2019 r., a wynikającego z § 5 rozporządzenia z 28.06.2022 r., który stanowi, że policjant jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić, składając nowe oświadczenie mieszkaniowe, o każdej zmianie mającej wpływ na uprawnienia do otrzymania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego albo na jego wysokość. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. złożyła Skarżąca, wnosząc o jej uchylenie z uwagi na naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżąca zarzuciła, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 92 ustawy o Policji oraz § 7 pkt 1 rozporządzenia z 28.06.2022 r. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że pomimo zameldowania na pobyt stały w domu należącym do jej ówczesnego partnera (a później męża) w dniu [...] listopada 2021 r. de facto nie oznaczało to faktycznego zamieszkania w tym lokalu na pobyt stały. Jak wskazała w toku postępowania, nie prowadziła z partnerem wspólnego gospodarstwa domowego, nie ponosiła też żadnych kosztów związanych z utrzymaniem domu i gospodarstwa. W ramach partnerstwa nie było wspólnego budżetu domowego. Było to związane z faktem, że był to de facto początek ich związku i wskutek "burzliwego" jego funkcjonowania rzadko przebywała w domu partnera. Znacznie więcej czasu spędzała w domu z matką w K. Skarżąca nie zgodziła się z argumentacją i interpretacją przepisów ustawy o Policji zawartą w uzasadnieniu decyzji organu, jakoby partner życiowy (konkubent) powinien być traktowany jak członek rodziny. Taka interpretacja stoi w sprzeczności z brzmieniem art. 89 ustawy o Policji. Skoro zaś wskazany przepis określa, kto jest członkiem rodziny policjanta, to interpretacja, jakoby był nim konkubent, w okresie wskazanym w decyzji nie może być uznana za zasadną. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Zgodnie z art. 95 ust. 1 ustawy o Policji lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji nie przydziela się m.in. policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy (pkt 2), albo którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2 (pkt 3). Prawo do przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, ani pomoc finansowa udzielona na cel wymieniony w art. 94 ust. 1 tej ustawy nie przysługują policjantowi mającemu zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, w sposób określony w art. 95 ust. 1 ustawy. W konsekwencji taki policjant nie spełnia niezbędnej przesłanki przyznania pomocy finansowej (określonej w art. 94 ust. 1 ustawy), tj. niezrealizowania prawa do lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy. Innymi słowy, tylko w razie braku odpowiedniego lokalu policjantowi przysługuje wymienione w art. 92 ust. 1 ustawy o Policji prawo do równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu. Jest on dalszą formą realizacji prawa do lokalu mieszkalnego przewidzianego w art. 88 tej ustawy. Równoważnik pieniężny z tytułu braku lokalu jest świadczeniem zastępczym i pochodną świadczenia podstawowego (zob. np. wyrok NSA w sprawie I OSK 1375/19). Równoważnik ten ma charakter ekwiwalentu z tytułu niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych. Regulacje odnoszące się do pomocy finansowej nie mają na celu wzbogacania funkcjonariusza, czy też przyznania mu dodatkowych świadczeń, lecz służą umożliwieniu mu zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych (por. wyrok Sądu Najwyższego w sprawie III PK 36/16, LEX nr 2261776). Dlatego też, jeżeli policjant zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe we własnym zakresie oraz jeżeli lokal taki odpowiada normie powierzchniowej przysługującej policjantowi i położony jest w miejscowości pełnienia służby lub pobliskiej, to potrzeby mieszkaniowe policjanta są zaspokojone. W takich warunkach nie spełnia on niezbędnej przesłanki do uzyskania prawa do lokalu (art. 88 ustawy o Policji) i w następstwie tego – również do zastępczych form pomocy, a w tym i prawa do przedmiotowego równoważnika. Stanowisko takie jest prezentowane nie tylko w orzecznictwie sądowym (por: uchwała NSA w sprawie OPS 1/99, ONSA 1999/3/77 oraz wyroki NSA w sprawach I OSK 2320/19 i I OSK 1741/16), ale wyrażone zostało również przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 14 maja 2001 r. sygn. akt TK 1/00 (OTK 2001/4/84). Trybunał podkreślił w tym wyroku, że pomoc finansowa dla policjantów nie stanowi ich przywileju z racji bycia policjantem, lecz ma służyć im do uzyskania mieszkania w miejscu pełnienia służby. Uruchomienie takiej pomocy nie jest potrzebne w razie posiadania przez policjanta odpowiedniego lokalu, bez względu na rodzaj tytułu prawnego do niego. Powyższe rozważania, oparte na brzmieniu przepisów ustawy o Policji i stanowisku organów władzy sądowniczej, rzutują również na wykładnię przepisów wykonawczych. Stąd też przepisy rozporządzenia z 28.06.2002 r. powinny być interpretowane zgodnie z wyżej przywołanymi dyrektywami ustawowymi. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela przedstawione rozważania. Zgodnie z ustaleniami organu Skarżąca w okresie od [...] listopada 2021 r. do [...] maja 2023 r. pozostawała w związku partnerskim z funkcjonariuszem Policji, z którym wspólnie zamieszkiwała w miejscowości U. (nie pobliskiej miejsca pełnienia służby), w domu stanowiącym jego własność. Tym samym pozostawał on członkiem rodziny Skarżącej i należy go traktować na równi z osobą pozostającą w formalnym związku małżeńskim ze Skarżącą. Podkreślić należy że Skarżąca nie ponosiła kosztów związanych z utrzymaniem domu i gospodarstwa. Przy czym jej partner w okresie od [...] listopada 2021 r. do [...] maja 2023 r. początkowo otrzymywał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w wysokości jak dla policjanta samotnego, a po urodzeniu córki w dniu [...] maja 2022 r., jak dla funkcjonariusza posiadającego członków rodziny. W konsekwencji, przyznanie świadczenia jednemu z policjantów pozostających w związku konkubenckim wyklucza przyznanie takiego uprawnienia drugiemu z funkcjonariuszy, pomimo że we wskazanym okresie nie pozostawali oni w formalnym związku. Sąd podziela stanowisko zgodnie z którym, zajmowanie domu lub lokalu mieszkalnego na podstawie użyczenia w ramach pozostawania w nieformalnym związku partnerskim (konkubinacie) jest posiadaniem lokalu w rozumieniu art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, które stanowi przeszkodę (negatywną przesłankę) do przydzielenia policjantowi lokalu mieszkalnego. Wobec tego ustawowa definicja rodziny policjanta (art. 89 cyt. ustawy) nie ma w tym kontekście istotnego znaczenia (tak słusznie wyrok WSA w Poznaniu w sprawie II SA/Po 1006/21). W świetle ugruntowanego stanowiska orzecznictwa (por. m.in. wyroki NSA w sprawach I OSK 2320/19 i I OSK 2042/12) nie ulega wątpliwości to, że tego rodzaju długotrwałe i swobodne korzystanie z lokalu mieszkalnego należy kwalifikować jako umowę użyczenia, do zawarcia której dochodzi zazwyczaj w sposób dorozumiany, przy czym nie wymaga ona dla swej ważności nawet formy pisemnej. Posiadanie to należy zaś rozumieć zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego, który stanowi, że posiadaczem rzeczy jest zarówno ten kto nią faktycznie włada, jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Zajmowanie lokalu na podstawie użyczenia jest więc posiadaniem w rozumieniu art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji. W świetle ugruntowanego stanowiska doktryny i orzecznictwa nie ulega wątpliwości to, że tego rodzaju długotrwałe i swobodne korzystanie z domu mieszkalnego, z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie, należy kwalifikować jako umowę użyczenia, do zawarcia której dochodzi zazwyczaj w sposób dorozumiany, przy czym nie wymaga ona dla swej ważności nawet formy pisemnej. Wobec powyższego należało uznać, że zrealizowany został podstawowy cel wskazanych regulacji – posiadanie przez funkcjonariuszkę lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej. Skoro policjant zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe we własnym zakresie, a lokal taki odpowiada normie powierzchniowej przysługującej policjantowi i położony jest w miejscowości pełnienia służby lub pobliskiej, to potrzeby mieszkaniowe policjanta są zaspokojone, a w konsekwencji nie spełnia on niezbędnej przesłanki do uzyskania prawa do lokalu (art. 88 ustawy o Policji), a w następstwie tego - również do zastępczych form pomocy, w tym i prawa do przedmiotowego równoważnika. Stanowisko takie jest prezentowane nie tylko w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. uchwała NSA w sprawie OPS 1/99, ONSA 1999/3/77), ale zajęte zostało również przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 14 maja 2001 r. sygn. akt TK 1/00 (OTK z 2001 r. Nr 4, poz. 84). Taka sytuacja stanowi negatywną przesłankę do przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, o której mowa w § 1 ust. 2 pkt 1 w zw. z § 1 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia z 28.06.2022 r., jak i przesłankę do wydania decyzji m.in. o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego, czy jego zwrotu. Tym samym nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 92 ust. 1 ustawy o Policji. W ocenie Sądu, zasadnie organ wywiódł, że Skarżąca od [...] listopada 2021 r. utraciła prawo do świadczenia z uwagi na fakt pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przez partnera - policjanta. Kwestie zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego reguluje § 7 rozporządzenia z 28.06.2022 r. Przepisy ww. rozporządzenia w zakresie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia są przepisami bezwzględnie obowiązującymi. Decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego organ wydaje w sytuacji, gdy zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w tym przepisie. Decyzja wydana w tym trybie ma charakter deklaratoryjny, bowiem nie tworzy, ani nie zmienia istniejącego stosunku administracyjnoprawnego, a jedynie stwierdza, że skutek taki nastąpił z mocy prawa, w wyniku zrealizowania się prawem przewidzianego stanu faktycznego. Zatem decyzja wydana w tym trybie może wywoływać skutki wstecz (ex tunc). Zgodnie z § 7 pkt 1 cyt. rozporządzenia, decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku nienależnego pobrania w skutek niepoinformowania o wystąpieniu zmian lub podania nieprawdziwych danych w oświadczeniu, o którym mowa w § 3, mających wpływ na istnienie uprawnienia do tego równoważnika lub jego wysokość. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Skarżąca w oświadczeniu mieszkaniowym złożonym w dniu [...] lipca 2023 r. poinformowała, że zamieszkuje w miejscowości U. w domu, do którego tytuł prawny posiada mąż, a wcześniej partner. Tym samym nie dopełniła obowiązku nałożonego decyzją nr [...] z [...] lipca 2019 r., a wynikającego z § 5 rozporządzenia, który stanowi, że policjant jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić, składając nowe oświadczenie mieszkaniowe, o każdej zmianie mającej wpływ na uprawnienia do otrzymania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego albo na jego wysokość. W ocenie Sądu przedstawiona przez organ ocena zebranego materiału dowodowego jest prawidłowa, oparta na zasadach logicznego rozumowania i zgodna z doświadczeniem życiowym. Z zebranych dowodów wynika niewątpliwie, że Skarżąca we wskazanym okresie pozostawała w nieformalnym związku partnerskim i razem zamieszkiwali w domu stanowiącym własność partnera i prowadzili wspólne gospodarstwo domowe. Ze zgromadzonych w sprawie dowodów prawidłowo organ II instancji wywiódł zatem, że policjantce nie przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, tym samym zasadnie orzekł o konieczności zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego we wskazanym okresie. Podniesione w skardze twierdzenia Skarżącej o tym, że z uwagi na burzliwe początki jej związku z aktualnym mężem de facto niewiele z nim zamieszkiwała, nie zasługiwały na danie im wiary. W przedstawionym stanie rzeczy stwierdzić zatem należało, że podniesione w skardze zarzuty były niezasadne. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu i została wydana po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu. Skarga zatem podlegała oddaleniu zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935). Cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query. R. Owczarzak J. Wichrowski M. Pawełczak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło