II SA/Bd 603/07
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2008-01-18
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, pozostawiony przez referendarza sądowego bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków, powinien zostać rozpoznany przez sąd po wniesieniu sprzeciwu, jeśli strona wykaże niemożność poniesienia kosztów postępowania?Ratio decidendi
Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego skutkuje utratą mocy tego zarządzenia, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd. Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeśli wnioskodawca wykaże niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje osoby pozbawione majątku i dochodów lub mające wyjątkowo niskie dochody, nawet jeśli posiadają stałe źródło dochodu, ale wydatki pochłaniają znaczną jego część.Stan faktyczny
Referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy z powodu nieuzupełnienia braków. Strona wniosła sprzeciw, dołączając formularz wskazujący na posiadanie dwojga dzieci na utrzymaniu, dochody z rent chorobowych i dzierżawy gospodarstwa rolnego, a także majątek w postaci domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, ciągnika, narzędzi rolniczych i samochodu.Rozstrzygnięcie
Przyznano B.P. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu B.P. na zarządzenie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 14 listopada 2007 r. w sprawie ze skargi A.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia : przyznać B.P. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata
Zarządzeniem Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 14 listopada 2007 r. pozostawiono bez rozpoznania wniosek B.P. o przyznanie prawa pomocy, wobec nie uzupełnienia w wyznaczonym terminie jego braków, stosownie do unormowania zawartego w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej - p.p.s.a.).
Wnosząc sprzeciw na powyższe zarządzenie B.P. załączyła urzędowy formularz wniosku przyznanie prawa pomocy (PPF), z którego wynika, że wraz z mężem A.P. posiadają na utrzymaniu dwoje dzieci, przy łącznym dochodzie z tytułu rent chorobowych oraz dzierżawy gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł. Wykazany przez stronę majątek składa się z domu mieszkalnego o pow. [...] m², mieszkania o pow. [...] m² oraz nieruchomości rolnej o pow. [...] ha. Ponadto strona wnioskująca wskazała na fakt posiadania ciągnika rolniczego i narzędzi rolniczych oraz samochodu osobowego marki [...] (rok prod. 1994).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na wstępie zaznaczyć należy, że wniesienie sprzeciwu od orzeczenia referendarza sądowego skutkuje utratą mocy tego orzeczenia a sprawa – w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy, podlega rozpoznaniu przez sąd.
Instytucja przyznania prawa pomocy jest wyjątkiem od wskazanej w art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasady ponoszenia pełnych kosztów postępowania przez stronę i jako taka musi być interpretowana ściśle. W przepisie art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy mowa jest o przyznaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym wówczas, kiedy wnioskodawca wykaże niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
W świetle powyższego należy uznać, że możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje osoby pozbawione jakiegokolwiek majątku oraz dochodów lub mające wyjątkowo niskie dochody. Jakkolwiek skarżąca posiada źródło stałych dochodów w postaci otrzymywanej renty inwalidzkiej, jednak rzeczywiste wydatki pochłaniają znaczną część wygenerowanych w ten sposób środków.
Analiza sytuacji majątkowej B.P., skłania do uznania, że zachodzi konieczność przyznania wnioskowanego prawa pomocy. Jak wynika bowiem z treści złożonego oświadczenia, wysokość ponoszonych comiesięcznych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem siebie oraz rodziny, nie pozwala na poczynienie odpowiednich oszczędności związanych z koniecznością ponoszenia opłat w postępowaniu sądowym, pomimo otrzymywanego, stałego dochodu w postaci renty inwalidzkiej.
Okoliczność nie wykazania wydatków dodatkowymi dokumentami, a ponoszonymi w związku z koniecznym utrzymaniem własnym oraz rodziny nie może przesądzać, że tych wydatków nie ma, a hipotetyczne przyjęcie nawet ich najniższej wysokości, nie nastręcza zbytnich trudności w obiektywnej ocenie realnych możliwości finansowych wnioskodawcy.
Z tych powodów, na podstawie 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późń. zm.), postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło