II SA/Bd 622/10

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-08-05

Skład orzekający: Małgorzata Włodarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie wykazała w sposób należyty niemożności poniesienia kosztów sądowych w pełnym zakresie, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku osoby w zaawansowanym wieku, schorowanej, ponoszącej wysokie koszty leczenia i utrzymania, przy niskim dochodzie, sąd powinien uwzględnić jej wniosek, aby umożliwić skorzystanie z prawa do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca, 89-letnia i schorowana osoba, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. Referendarz sądowy oddalił wniosek z powodu niewykazania przez skarżącą niemożności poniesienia kosztów. Po wniesieniu sprzeciwu i przedstawieniu dodatkowych dowodów, w tym wysokości swojej emerytury, Sąd rozpoznał sprawę.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Włodarska po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 12 lipca 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wpłynął wniosek A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z wniosku tego wynikało, iż wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wraz z 62-letnim synem Z. B., który uzyskuje dochód z tytułu renty w kwocie 606 zł miesięcznie, a ponadto jest posiadaczem 2 ha ziemi VI klasy i ma zgromadzone oszczędności w kwocie około 5.000 zł. Skarżąca podkreśliła, nie wskazując jednocześnie kwoty uzyskiwanego przez siebie dochodu, iż jest osobą schorowaną, mającą 89 lat, w związku z czym potrzebuje stałej kuracji lekowej i opieki ze strony osób trzecich. Postanowieniem z dnia 16 lipca 2010 r. referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy wskazując, że wnioskodawczyni nie wykazała w należyty sposób niemożności poniesienia kosztów sądowych w pełnym zakresie, nie podając w złożonym wniosku wysokości swojego miesięcznego dochodu, a także żadnych konkretnych przesłanek, które wskazywałby na jej trudną sytuację materialna, poza problemami zdrowotnymi i związanymi z nimi kosztami leczenia. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła w dniu 2 sierpnia 2010 r. sprzeciw, do którego załączyła dowód wskazujący na wysokość otrzymywanej emerytury. Dodała ponadto, iż będąca w posiadaniu jej syna dwuhektarowa działka stanowi nieużytki, a zgromadzone przez niego oszczędności stanowią dorobek całego życia i są przeznaczone na tzw. "czarną godzinę". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującego między innymi zwolnienie od kosztów sądowych, następuje wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W opinii Sądu z przedstawionych przez skarżącą okoliczności wynika, że konieczność poniesienia kosztów związanych z postępowaniem sądowym może spowodować trudności w zaspokojeniu jej podstawowych potrzeb życiowych. Przede wszystkim należy zauważyć, iż wnioskodawczyni jest osobą w bardzo zaawansowanym wieku (89 lat) i schorowaną (po udarze mózgu), co powoduje konieczność stosowania leków oraz korzystania z pomocy innych osób przy okazji wykonywania podstawowych czynności życiowych. Nie podlega wątpliwości, iż wiążą się z tym bardzo duże koszty, które zmuszona jest ponosić. Poza tym z racji niepełnosprawności syna ciężar związany z utrzymaniem domu i zapewnieniem podstawowych potrzeb egzystencjalnych spoczywa praktycznie na skarżącej. Tymczasem jak wynika z załączonego do sprzeciwu dowodu wysokości otrzymywanego świadczenia emerytalnego, miesięczny dochód netto wnioskodawczyni wynosi jedynie 1223,43 zł. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, uwzględniając konieczność umożliwienia skarżącej skorzystania z zagwarantowanego w Konstytucji prawa do sądu, iż należy zwolnić ją od obowiązku poniesienia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło