II SA/Bd 633/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-11-24
Skład orzekający: Wiesław Czerwiński, Wojciech Jarzembski, Ireneusz Fornalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego, złożony przed nowelizacją Prawa budowlanego z dnia 11 lipca 2003 r., powinien być rozpatrywany według przepisów dotychczasowych, a osoby niebędące inwestorem, ale uczestniczące w postępowaniu przed nowelizacją, zachowują przymiot strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego, złożony przed wejściem w życie nowelizacji Prawa budowlanego z dnia 11 lipca 2003 r., powinien być rozpatrywany według przepisów dotychczasowych. Osoby, które były stronami postępowania przed nowelizacją, zachowują przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., nawet jeśli zgodnie z nowym brzmieniem art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego stroną jest wyłącznie inwestor. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów k.p.a. dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego i rozpatrzenia materiału dowodowego.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające wydania pozwolenia na użytkowanie oczyszczalni ścieków. Organy nadzoru budowlanego odmówiły wydania pozwolenia, powołując się na nowelizację Prawa budowlanego z 2003 r., która stanowi, że stroną postępowania jest tylko inwestor. Skarżący argumentowali, że wniosek o pozwolenie na użytkowanie został złożony w 2001 r., przed nowelizacją, a zatem powinny mieć zastosowanie przepisy dotychczasowe, zgodnie z którymi posiadają przymiot strony.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Jerzego B. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Asesor WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Jerzego B., Zenona M., Reginy R., Wojciecha S., Marka C., Beaty D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie doręczenia decyzji w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta B. dnia [...] 2004 r. nr [...], 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz Jerzego B. kwotę 100 zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] 2004 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. na podstawie art. 219 k.p.a. oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz.1126, ze zmianami) odmówił wydania Jerzemu B., Zenonowi M, Reginie R., Wojciechowi S., Markowi C. i Beacie D. decyzji nr [...] pozwolenia na użytkowanie Oczyszczalni Ścieków [...] w B., podnosząc w uzasadnieniu, że w myśl art. 59 powołanej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane – znowelizowanej w dniu 11 lipca 2003 r. stroną postępowania przy wydawaniu decyzji na użytkowanie jest tylko inwestor.
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli Zenon M., Jerzy B., Regina R., Wojciech S., Marek C. i Beata D. zarzucając naruszenie art. 19 ustawy z dnia 20.06.2001 r. Prawo Ochrony Środowiska, wskazując jednocześnie, iż postępowanie w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie oczyszczalni zostało wszczęte na wniosek Spółki K. z dnia [...] 2001 r., a więc przed nowelizacją prawa budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] 2004 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wskazując, że organy nadzoru budowlanego swoją działalność prowadzą w oparciu o przepisy prawa budowlanego, a nie przepisy prawa ochrony środowiska. Wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie wpłynął od inwestora do organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji w dniu [...] 2003 r., a zatem zasadnym była odmowa wydania przedmiotowej decyzji w oparciu o nowelizację prawa budowlanego, która weszła w życie z dniem [...] 2003 r., zgodnie a art. 59 ust. 7, który to przepis wskazuje, że skarżący nie są stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na użytkowanie i doręczenie im decyzji nie przysługuje.
Skarżący kwestionując zasadność powyższego postanowienia wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się jego uchylenia, gdyż pismo inwestora z wnioskiem o zezwolenie na użytkowanie oczyszczalni z dnia [...] 2001 r., które wpłynęło do Urzędu Miasta B. stanowiło wszczęcie postępowania i zgodnie z art. 7 ust. 1 znowelizowanego prawa budowlanego w ocenie skarżących zastosowanie powinny mieć przepisy dotychczas obowiązujące, a tym samym skarżącym w rozumieniu art. 28 k.p.a. przysługuje przymiot strony.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru B. wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności naruszony został art. 7 k.p.a. wobec niedostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy spowodowanego niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego znajdującego się w sprawie, a wynikającego z dyspozycji przepisów art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 k.p.a. zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością.
W myśl przepisu art. 61 § 1 i § 3 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji. Z brzmienia przytoczonych przepisów prawnych wynika, iż żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego powinno pochodzić od strony. Od tego zależy skuteczność prawna żądania wszczęcia postępowania. Organ więc zobligowany jest do zbadania w pierwszej kolejności, czy żądanie pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony.
Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. Jeśli organ, do którego zgłoszony został wniosek o wszczęcie postępowania, ma wątpliwości co do tego, czego dotyczy wniosek - obowiązkiem tego organu jest podjęcie z urzędu czynności wyjaśnienia treści żądania strony.
Poza sporem pozostaje, iż wnioskiem z dnia [...] 2001 r. Spółka "K." wystąpiła do Urzędu Miasta B. zgodnie z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89, poz. 414 ) o wydanie decyzji na użytkowanie obiektu budowlanego, przy załączeniu dokumentów dotyczących zakończenia budowy Oczyszczalni Ścieków [...] w B. Wniosek ten zatem złożony został przed nowelizacją prawa budowlanego z dnia 11 lipca 2003 r. Uczestnikami tego postępowania byli skarżący.
Zgodnie z art. 59 ust. 7 znowelizowanego prawa budowlanego stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor.
Art. 61 kpa wyznacza granice skargowości, co oznacza, że wszczęcie postępowania na wniosek może nastąpić tylko z inicjatywy osoby, która ma legitymację procesową ustawy w rozumieniu art. 28 k.p.a. i wydawane decyzje w tym zakresie winny być doręczone stronom postępowania.
Mając na uwadze powyższe okoliczności uznać należy, iż do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy ( prawo budowlane ), stosuje się dotychczasowe przepisy ustawy.
Należało więc uznać, że organ odwoławczy uchybiając treści przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. podjął rozstrzygnięcie, bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a zwłaszcza w części dotyczącej daty wszczęcia postępowania w zakresie wydania decyzji na użytkowanie.
Z tych względów należało orzec jak w sentencji, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło