II SA/Bd 645/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 9 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi I. S. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] maja 2011 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania podania według właściwości postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 31 maja 2011 r. I. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] maja 2011 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania podania według właściwości. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów oraz przyznanie pełnomocnika. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącą formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, prowadzi ona jednoosobowe gospodarstwo domowe, osiągając comiesięczny dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości 2300 zł, jako posiadany majątek skarżąca zadeklarowała budynek wielolokalowy. Jako konieczne wydatki, skarżąca wskazała niezbędne koszty związane z utrzymaniem swoim oraz posiadanej nieruchomości. Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2011 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym od powyższego postanowienia sprzeciwie skarżąca wniosła o zwolnienie jej od kosztów w połowie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Zatem w świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie, są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. To wnioskodawca zatem obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z zawartych w przedłożonym przez skarżącą formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, przy czym na dochód jej składają się środki finansowe z wynagrodzenia za pracę w wysokości 2.300 zł.. Dla porównania wskazać należy, iż powyższa kwota wyższa jest od kwoty minimalnego wynagrodzenia, które od dnia 1 styczna 2011 r. wynosi 1.386 zł, co wynika z § 1 rozporządzenia rady Ministrów z dnia 5 października 2010 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2011 r. (Dz. U. Nr 194, poz. 1288), wydanego na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679 ze zm.). Oznacza to, że strona skarżąca, uzyskując stały dochód w wysokości większej niż kwota minimalnego wynagrodzenia, nawet przy stałych koniecznych wydatkach jest w stanie wygenerować środki na prowadzenie postępowania sądowoadministracyjnego na obecnym jego etapie. Zwrócić bowiem należy uwagę, że jedynym kosztem, który skarżąca winna ponieść dla wszczęcia postępowania sądowego jest koszt wpisu, który w niniejszej sprawie wynosi 100 zł i jest to koszt jednorazowy. Dodatkowo podkreślić należy, że celem instytucji prawa pomocy jest wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Prawo pomocy w pierwszej kolejności winno być przyznawane osobom bezrobotnym, samotnym, bez stałego źródła dochodu i bez majątku. W omawianej sprawie taka sytuacja nie występuje. Wydatki przedstawione przez skarżącą stanowią comiesięczne konieczne wydatki, ponoszone w każdym gospodarstwie domowym, zwrócić uwagę należy przy tym, iż skarżąca nie ma na swoim utrzymaniu innych osób, nie jest ponadto obciążona żadnymi wierzytelnościami wymagającymi spłaty. Zważywszy zatem na fakt, iż skarżąca dysponuje comiesięcznym dochodem w wysokości 2.300 zł, nie można przyjąć, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, zwłaszcza, że kwota, którą skarżąca winna uiścić na obecnym etapie postępowania, to kwota 100 zł tytułem wpisu sądowego od skargi. Z uwagi na powyższe uznać należy, iż brak jest również podstaw do obniżenia o połowę kwoty wpisu zgodnie z zawartym w sprzeciwie wnioskiem skarżącej. Reasumując, przyznanie prawa pomocy jako forma dofinansowania z budżetu państwa, jest instytucją przyznawaną wyjątkowo i w szczególnych okolicznościach. Jak już wskazano na wstępie, okoliczności te muszą zostać przedstawione i udokumentowane przez stronę domagającą się przyznania prawa pomocy, skarżąca natomiast, zdaniem Sądu, składając wniosek o przyznanie jej prawa pomocy nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.