II SA/Bd 65/14

WyrokWSA w Bydgoszczy2014-03-18

Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Wojciech Jarzembski, Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku pielęgnacyjnego może być ustalone z mocą wsteczną, jeśli wniosek o ustalenie prawa został złożony po upływie trzy miesięcznego terminu od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności?
Ratio decidendi
Prawo do zasiłku pielęgnacyjnego ustala się od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, pod warunkiem, że wniosek ten został złożony w terminie trzech miesięcy od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności. Przekroczenie tego terminu skutkuje brakiem możliwości ustalenia prawa do zasiłku z mocą wsteczną, a organ administracji nie ma uprawnienia do przywrócenia tego terminu.
Stan faktyczny
Skarżąca I. T. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego w dniu 15 października 2013 r., dołączając prawomocne orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności datujące się od 1 września 2012 r. Organ I instancji przyznał zasiłek od 1 października 2013 r., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję, odmawiając przyznania świadczenia z mocą wsteczną od 1 września 2012 r. z powodu przekroczenia trzy miesięcznego terminu na złożenie wniosku od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 marca 2014 r. sprawy ze skargi I. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. II SA/Bd 65/14 Uzasadnienie Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w D. działający z upoważnienia Wójta Gminy D. na podstawie art. 104 Kpa oraz art. 16 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 4, art. 20 ust. 3, art. 24 ust. 1, ust. 2a, ust. 3, ust. 4, art. 25, art. 26, art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r., poz. 3) oraz § 2 pkt 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2012 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 959) decyzją nr [...] z [...] października 2013 r. orzekł o przyznaniu I. T. świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, w kwocie 153,00 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2013 r. do 31 sierpnia 2015 r. Od tej decyzji odwołanie wniosła skarżąca, nie zgadzając się z początkowym terminem przyznania zasiłku, wnosząc o przyznanie go od 1 września 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] grudnia 2013 r. (nr [...]) na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2, art. 17 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) art. 16 ust. 1, ust. 2, ust. 4, art. 24 ust. 1, ust. 2a, ust. 3 i ust. 4 ww. ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. oraz art. 138 § 1 Kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, gdyż organ I instancji w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy oraz powołane przepisy prawidłowo przyznał świadczenie z uwagi na spełnienie przez stronę wszystkich niezbędnych do tego warunków od dnia 1 października 2013r. tj. od miesiąca, w którym złożono wniosek i nie mógł go przyznać od września 2012 r. z uwagi na treści art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych; aby uzyskać od 1 września 2012 r. należałoby złożyć wniosek do 16 września 2013 r., tymczasem wniosek złożono dopiero w dniu 15 października 2013 r. i wówczas organ I instancji nie mógł przyznać wnioskowanego świadczenia rodzinnego od 1 września 2012 r. W skardze I. T. zakwestionowała prawidłowość decyzji Kolegium, ponieważ nie jest jej winą błędne orzeczenie lekarza orzecznika od którego musiała odwołać się do Sądu Rejonowego w B. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do przepisów art. 133 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy natomiast wynika, że skarżąca I. T. w dniu 15 października 2013 r. złożyła w organie I instancji wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, dołączając wyrok Sądu Rejonowego VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] maja 2013 r. sygn. akt [...], którym zmieniono orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w B. w ten sposób, że zaliczono skarżącą do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym: znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od 1 września 2012 r. do 31 sierpnia 2015 r. Natomiast z przepisu z art. 24 ust. 2a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 ze zm.) wynika, iż jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. Tymczasem z akt sprawy wynika, że skarżąca I. T. złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego w dniu 15 października 2013 r. Do wniosku tego dołączyła ww. wyrok z dnia [...] maja 2013 r. sygn. akt [...], którym zmieniono orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w B. w ten sposób, że zaliczono I. T. do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym: ustalając, że znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od 1 września 2012 r. do 31 sierpnia 2015 r. Wyrok ten jest prawomocny z dniem 19 czerwca 2013 r. Jeżeli zatem uprawniona złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia w dniu 15 października 2013 r., a orzeczenie w przedmiocie niepełnosprawności zostało wydane w dniu 29 maja 2013 r. stając się prawomocnym z dniem 19 czerwca 2013 r. tym samym nie zostały spełnione ustawowe warunki pozwalające na ustalenie prawa do zasiłku także za okres poprzedzający złożenie wniosku o ustalenie prawa do tego zasiłku, a więc za okres rozpoczynający się od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności. W związku powyższym należało uwzględnić ten warunek i dlatego decyzja została wydana zgodnie z treścią przepisu art. 24 ust. 2 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Wskazany przepisem art. 24 ust. 2a ww. ustawy termin trzymiesięczny jest terminem materialnoprawnym. Oznacza to, że uchybienie takiego terminu powoduje skutek prawny wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym, zaś organ administracji publicznej nie ma możliwości jego przywrócenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 listopada 2011 r., sygn. II SA/G1 66/11, źródło: orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanym przypadku, z upływem terminu trzymiesięcznego od dnia wydania orzeczenia organy orzekające utraciły możliwość ustalania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności, przez co zastosowanie znajdować mogło wyłącznie rozwiązanie przyjęte we wskazanym wyżej art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Oznacza to, że zaskarżona decyzja podjęta została zgodnie z obowiązującymi ustawowymi oraz wykonawczymi przepisami prawidłowo przywołanymi i zinterpretowanymi przepisami prawa materialnego. Nie można także dopatrzyć się naruszenia przepisów proceduralnych przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze z uwagi na brak przesłanek zawartych w przywołanych powyżej przepisach art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na podstawie art. 151 tej ustawy orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło