II SA/Bd 653/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Grzęda Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Asesor WSA Mirella Łent Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 12 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Lilianny P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2004 r. [...], 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. Prezydent Miasta B. w związku z wnioskiem skarżącej Lilianny P. o wymeldowanie Krzysztofa P. z mieszkania przy ul. [...] w B. - postanowieniem z dnia [...] 2004 r. nr [...] na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa zawiesił postępowanie. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż Krzysztof P. wystąpił z pozwem przeciwko skarżącej o przywrócenie naruszonego prawa do zamieszkiwania w lokalu przy ulicy [...] w B. Wskazano też, że postępowanie sądowe dowiedzie, czy opuszczenie lokalu nastąpiło zgodnie z prawem, czy w/w został przymuszony do opuszczenia lokalu i że rozstrzygnięcie sądowe w sprawie stanowi zagadnienie wstępne do wydania decyzji na wymeldowanie w/w z pobytu stałego z lokalu przy ulicy [...] w B. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła skarżąca podnosząc, że zameldowanie Krzysztofa P. w lokalu przy ul. [...] jest fikcją, bowiem wymieniony nie zamieszkuje w tym lokalu od dłuższego okresu czasu. Przez fakt zameldowania Krzysztofa P. ponosi skarżąca zwiększone koszty opłat za korzystanie z mieszkania. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] 2004 r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.). W uzasadnieniu wskazano, że obligatoryjne zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa występuje wówczas, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd lub inny organ. Dla zastosowania tego przepisu prawnego istotne i konieczne jest wyjaśnienie zagadnienia wstępnego, jako przesłanki uzasadniającej obligatoryjne zawieszenie postępowania na wyżej wymienionej podstawie prawnej. Skoro Krzysztof P. wystąpił z pozwem do sądu powszechnego przeciwko Liliannie P. o przywrócenie naruszonego prawa do zamieszkiwania w spornym lokalu, a więc podjął działania zmierzające do przezwyciężenia przeszkód w swobodnym korzystaniu z mieszkania, to taka czynność stanowi zagadnienie wstępne do oceny przesłanki opuszczenia, czy opuszczenie miało charakter dobrowolny, czy też strona została do tego przymuszona. Na powyższe postanowienie Lilianna P. złożyła skargę wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarżąca zarzuciła m.in., że organ administracyjny I instancji jak i Wojewoda [...] nie dokonały oceny stanu faktycznego, a jedynie unikając merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy - kierując się formalizmem niejako automatycznie rozstrzygnęły sprawę formalnie. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie oraz obciążenie strony skarżącej kosztami postępowania, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity z 2001 r. Dz. U. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Jedną z przesłanek decyzji, o której mowa w powyższym przepisie jest więc opuszczenie miejsca pobytu stałego. Spełnienie zaś tej przesłanki następuje wówczas, gdy jest ono dobrowolne i wynika z własnej woli osoby, której ma dotyczyć decyzja o wymeldowaniu. O opuszczeniu lokalu w rozumieniu cytowanego przepisu można mówić tylko wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Na takie naruszenie pojęcia opuszczenia lokalu wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzeczeniu z 18.04.2000 r. V SA 1424/99, które Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie w całej rozciągłości podziela. W tej sytuacji, skoro oba organy administracji przyjęły za udowodnione, iż uczestnik postępowania tj. Krzysztof P. skorzystał z przysługującego mu środka prawnego (czyli wystąpił z powództwem o przywrócenie mu naruszonego prawa), to obowiązkiem tych organów było dokonanie odpowiedniej oceny, we własnym zakresie tego faktu w kontekście treści w/w przepisu i jego interpretacji - przytoczonej wyżej - w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Błędem było więc kwalifikowanie tego faktu jako wywołującego zagadnienie wstępne powodujące zawieszenie postępowania administracyjnego po myśli art. 97 § 1 pkt 4 Kpa. I dlatego uznając, że zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji jest sprzeczne z prawem - na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak wyżej. Na podstawie art. 200 w/w ustawy zasądzono od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.