II SA/Bd 658/09

WyrokWSA w Bydgoszczy2009-11-24

Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Elżbieta Piechowiak, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przesunięcie tymczasowej stacji bazowej telefonii komórkowej o 8 metrów w obrębie tej samej działki ewidencyjnej, w sytuacji gdy obiekt nadal pełni tę samą funkcję i nie jest ograniczony czasowo do 120 dni, stanowi budowę tymczasowego obiektu budowlanego podlegającą zgłoszeniu, czy też wymaga pozwolenia na budowę ze względu na potencjalne znaczące oddziaływanie na środowisko?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przesunięcie tymczasowej stacji bazowej o 8 metrów w obrębie tej samej działki, przy braku ograniczenia czasowego użytkowania do 120 dni, nie spełnia definicji tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu Prawa budowlanego. W związku z tym, taka inwestycja wymaga pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia. Dodatkowo, sąd wskazał, że instalacja radiokomunikacyjna o mocy anten przekraczającej 2000 W może stanowić przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, co również wymaga pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Spółka zgłosiła zamiar budowy tymczasowej, ruchomej stacji bazowej telefonii komórkowej, która miała być posadowiona na działce nr [...] przy ul. R. w T. i przewidziana do przeniesienia po 120 dniach. Prezydent Miasta wniósł sprzeciw, uznając, że zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu w miejscu, gdzie taki obiekt już istnieje, co utrwala jego lokalizację. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że przesunięcie obiektu o 8 metrów w obrębie tej samej działki nie zmienia jego charakteru tymczasowego. Spółka wniosła skargę, zarzucając błędną interpretację przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska- Wasik Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Rafał Opioła po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 listopada 2009r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowej stacji bazowej telefonii komórkowej oddala skargę. Pismem z dnia [...] marca 2009 r. skarżąca spółka [...] Sp. z o.o. zgłosiła Prezydentowi Miasta T. zamiar rozpoczęcia robót budowlanych polegających na postawieniu na działce nr [...] przy ul. R. w T. tymczasowej ruchomej stacji bazowej, nie połączonej trwale z gruntem i przewidzianej do przeniesienia w inne miejsce po upływie 120 dni od dnia rozpoczęcia robót budowlanych. Po rozpatrzeniu ww. zgłoszenia Prezydent Miasta T. decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowej stacji bazowej telefonii komórkowej przy ul. R. w T. W uzasadnieniu Prezydent wskazał, że zgłoszenie z dnia [...] marca 2009 r. dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Wynika to z porównania obecnego zgłoszenia z treścią poprzedniego zgłoszenia z dnia [...] listopada 2008 r. – identyczny adres lokalizacji, ten sam obiekt, identyczne numery identyfikacyjne urządzenia wskazane w projekcie budowlanym, te same współrzędne geograficzne obiektu. Przyjęcie zgłoszenia skutkowałoby utrwaleniem lokalizacji stacji bazowej powodując utratę jej tymczasowego charakteru. Wobec tego zdaniem Prezydenta należało zgłosić sprzeciw stosownie do art. 30 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118; z późn. zm.). Odwołując się Spółka podniosła, że przyjęcie poprzedniego zgłoszenia z dnia [...] listopada 2008 r. zostało potwierdzone w dniu [...] grudnia 2008 r. W związku z wydłużeniem terminu uzyskania uzgodnień przy składaniu wniosku o pozwolenie na budowę docelowej stacji bazowej Spółka wystąpiła z kolejnym zgłoszeniem (z dnia [...] marca 2009 r.) zmieniając lokalizację ruchomej stacji bazowej, nastąpiło bowiem jej przesunięcie o 8 metrów. Zmianę miejsca lokalizacji potwierdza załączona do wniosku mapa. Adres pozostał identyczny, jak w zgłoszeniu z dnia [...] listopada 2008 r., ponieważ przesunięcie nastąpiło w obrębie tej samej działki i tego samego Zakładu, nie zmieniają się numery identyfikacyjne urządzenia (ruchomej stacji bazowej) ani nadwozia, ponieważ stacja nie podlega wymianie, a jedynie przestawieniu, poprzez demontaż i montaż w innym miejscu. Współrzędne geograficzne miejsca posadowienia stacji w opracowaniach środowiskowych nie zostały zmienione, ponieważ przesunięcie stacji nie jest na tyle duże, żeby zmienić parametry lokalizacji określone w stopniach długości i szerokości geograficznej. Odwołująca Spółka zwróciła uwagę, że przepisy Prawa budowlanego nie definiują minimalnych odległości przesunięcia dla ruchomej stacji bazowej. Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewoda na podstawie projektu budowlanego ustalił, że planowana w zgłoszeniu z dnia [...] marca 2009 r. inwestycja ma być przesunięta w stosunku do tymczasowego obiektu budowlanego o 8 metrów. Organ wskazał, że stosownie do art. 30 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego tymczasowe obiekty budowlane podlegają zgłoszeniu, pod warunkiem, że zostaną rozebrane lub przeniesione w inne miejsce przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy. Wojewoda przyznał, że Prawo budowlane nie definiuje pojęcia "inne miejsce", jednakże posługuje się numerami działek. Ze zgłoszenia dokonanego przez inwestora w dniu [...] marca 2009 r. wynika, że planowana inwestycja ma być zlokalizowana na działce o tym samym numerze ewidencyjnym, co inwestycja już istniejąca. Zgodnie natomiast z art. 30 ust. 6 pkt 3 Prawa budowlanego organ administracji wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Wojewoda podkreślił, że intencją ustawodawcy wyłączającą tymczasowe obiekty budowlane spod rygoru uzyskania pozwolenia na budowę było zachowanie charakteru tymczasowości tych obiektów, polegającego na krótkotrwałości określonej na 120 dni. Zlokalizowanie tego samego obiektu na działce o tym samym numerze ewidencyjnym, przesuniętego o 8 metrów względem dotychczasowej lokalizacji prowadzi do utrwalenia lokalizacji obiektu tymczasowego i służy jedynie pominięciu przepisu art. 30 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego. Wojewoda podniósł przy tym, że zgodnie z ogólną zasadą prawa wyrażona w art. 5 Kodeksu cywilnego nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno – gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. W skardze do sądu administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie decyzji obu instancji. Zdaniem skarżącej Wojewoda błędnie zinterpretował przepis art. 30 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego przyjmując, że "inne miejsce" ma oznaczać działkę budowlaną o innym numerze. We wskazanym przepisie ustawodawca posłużył się pojęciem "inne miejsce" a nie "działka budowlana o innym numerze". Gdyby ustawodawca miał intencję przypisywaną mu przez organ, to posłużyłby się pojęciem "działka budowlana o innym numerze" lub też "inna działka budowlana". Nie zrobił tego zdaniem skarżącej celowo, gdyż w przeciwnym razie uniemożliwione byłoby np. przestawianie namiotów lub kontenerów narzędziowych, socjalnych lub mieszkalnych podczas budowy domów mieszkalnych, budowanych sukcesywnie na jednej działce budowlanej o powierzchni np. dwóch hektarów. Tym samym wykładnię organu należy uznać za contra legem. Skarżąca zarzuciła także, że organ w sposób niedopuszczalny w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał się na przepis art. 5 k.c., przez co pomieszał reżimy prawa cywilnego i administracyjnego. Zdaniem skarżącej organ naruszył także art. 107 § 1 i 3 k.p.a. W podstawie prawnej decyzji organ nie podał bowiem w ogóle, na jakich przepisach prawa materialnego oparł się przy wydaniu decyzji; podał jedynie art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego, który ma raczej charakter formalny, rozstrzygając o właściwości organu powołanego do wydania przedmiotowej decyzji. Podstawą prawnej decyzji nie mogą stanowić przepisy prawa cywilnego. Ponadto organ I instancji dopuścił się naruszenia art. 77 k.p.a. oraz art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, gdyż nie przeprowadzono oględzin miejsca usytuowania przedmiotowej ruchomej stacji bazowej, a jedynie oparto się na podanej przez skarżącą okoliczności zdemontowania i przesunięcia stacji o około 8 metrów. Przesunięcia tego skarżąca Spółka nie dokonała po to, aby ominąć prawo, ale w celu uzyskania prawidłowego działania przedmiotowej ruchomej stacji telefonii komórkowej. Tym samym przedmiotowe zgłoszenie dotyczy zupełnie nowej sytuacji i nie jest prostym powtórzeniem poprzedniego zgłoszenia dokonaniem przesunięcia stacji, jako nowym elementem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Istotą sprawy jest rozstrzygnięcie, czy zgłoszenie przez skarżącą Spółkę zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych polegających na postawieniu na działce nr [...] przy ul. R. w T. tymczasowej ruchomej stacji bazowej było zgłoszeniem tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego. Uznanie bowiem, że wskazana ruchoma stacja bazowa nie ma charakteru tymczasowego obiektu budowlanego skutkuje brakiem możliwości wzniesienia go jedynie po wcześniejszym zgłoszeniu, bez potrzeby uzyskania pozwolenia na budowę. Stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 12 pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Z kolei stosownie do art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego ilekroć w ustawie jest mowa o tymczasowym obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Zasadnie skarżąca podnosi, że przez "inne miejsce", o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, nie można rozumieć "innej działki budowlanej" czy działki o innym numerze ewidencyjnym. Ustawodawca, wbrew twierdzeniom Wojewody, w przepisach Prawa budowlanego nie utożsamia pojęcia "miejsca" z pojęciem "działki". Wręcz przeciwnie – pojęcie "działki" kilkakrotnie używa na równi z pojęciem "terenu" (art. 9 ust. 3 pkt 1, art. 30 ust. 3, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 3 pkt 1), a więc z określeniem powierzchni nie związanym z wydzieleniem geodezyjnym. Słusznie także skarżąca zarzuca, iż Wojewoda bezzasadnie jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji art. 5 Kodeksu cywilnego. Przepis ten dotyczy relacji równorzędnych podmiotów, a nie mamy do czynienia z taką sytuacją wówczas, kiedy to organ administracji, dysponujący przypisaną mu przez ustawodawcę władzą, jednostronnie kształtuje sytuację prawną podmiotu ubiegającego się o możliwość prowadzenia robót budowlanych. Żaden przepis Prawa budowlanego nie zezwala także na możliwość oceny intencji inwestora w świetle tego przepisu prawa cywilnego. Jednakże pomimo tych uchybień, zdaniem Sądu rozstrzygnięcie organu jest zgodne z prawem, a wskazane uchybienia nie miały wpływu na wynik sprawy. Jak na wstępie wskazano – istotne jest w sprawie, czy przedmiotowa stacja bazowa ma charakter tymczasowy. Z cytowanej definicji obiektu tymczasowego wynika, że istotnymi cechami takiego obiektu są: ograniczona w czasie możliwość użytkowania, przy czym miernikiem tego ograniczenia jest trwałość obiektu (obiekt ma być użytkowany w okresie krótszym, niż jego techniczne możliwości na to pozwalają; w każdym razie nie dłużej niż 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy) oraz brak związku z określonym miejscem (obiekt jest z góry przewidziany do przesunięcia w inne miejsce lub do rozebrania). Cechy te ustawodawca wymienia łącznie, a nie rozdzielnie. Obiekt ma zatem charakter tymczasowy nie tylko dlatego, że zmienia się miejsce, w którym został wzniesiony, ale też dlatego, że w tym konkretnym miejscu możliwość korzystania z jego funkcji użytkowych będzie krótsza niż jego trwałość techniczna, a w każdym przypadku – nie dłuższa niż 120 dni od czasu jego wzniesienia). Wskazana przez inwestora ruchomo stacja telefonii komórkowej łącznie takich cech nie posiada. W istocie nie jest sporne (co czyni bezzasadnym zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a.), że stacja ta, umieszczona na podwoziu pozwalającym na dużą swobodę przemieszczania, zmieni fizycznie swoje miejsce, aczkolwiek nieznacznie, bo tylko o 8 metrów. "Nieznacznie" w tym przypadku oznacza, że po przesunięciu w nowe miejsce ruchoma stacja telefonii komórkowej nadal dla inwestora będzie tak samo użyteczna, jak była użyteczna w związku z dotychczasowym miejscem, tj. będzie pełniła rolę przekaźnika w całej sieci telefonii komórkowej. W istocie zatem użyteczność stacji nie będzie ograniczona do 120 dni. Tym samym zasadnie Wojewoda zasadnie przyjął, że nie jest możliwa "budowa" tej stacji w nowym miejscu na działce nr [...] przy ul. R. wyłącznie w oparciu o zgłoszenie na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego. W takim przypadku koniecznym było zgłoszenie sprzeciwu stosownie do art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Wprawdzie rzeczywiście Wojewoda w sentencji swojej decyzji nie wskazał właściwego przepisu prawa materialnego, tym niemniej to naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak podania właściwej podstawy prawnej nie miało wpływu na wynik sprawy, skoro rzeczywiście w przepisach prawa istnieje podstawa do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Należy ponadto zauważyć, że jak wynika z dołączonej do zgłoszenia "Analizy środowiskowej" (str. 4) łączna moc (tj. obejmująca systemy GSM900, GSM1800 i UMTS, które mają być obsługiwane) każdej z trzech anten sektorowych wynosi 4346 W. Tymczasem zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 7 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573; rozporządzenie to jest nadal obowiązujące – zgodnie z art. 173 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227)) jednym z rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wymagane jest sporządzenie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, jest instalacja radiokomunikacyjna emitująca pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowania izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 2.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny. Przesłanka ta nie była badana, a tymczasem z dołączonej do "Analizy..." mapki geodezyjnej wynika, że możliwe jest, iż w odległości 100 m od środka elektrycznego znajdują się miejsca dostępne dla ludności (na mapie wrysowane są kontury obiektów mieszkalnych). Okoliczność, że we wskazanej odległości nie będzie przekroczona dopuszczalna gęstość mocy pola elektrostatycznego, co ma wykazywać "Analiza..." – nie jest przesłanką rozstrzygania czy dane przedsięwzięcie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego potrzebne jest sporządzenie raportu. Zgodnie natomiast z art. 29 ust. 3 Prawa budowlanego - przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko wymagają pozwolenia na budowę. Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.), Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło