II SA/Bd 662/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi M. Z. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie, 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. II SA/Bd 662/08 Uzasadnienie W orzeczeniu z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. działając na podstawie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 z późn. zm.) rozpoznała u M. Z: hyperbilirubinemię do diagnostyki, skrzywienie przegrody nosa nieupośledzjącej drożności, zwapniały węzeł chłonny w prawej wnęce oraz niepełny blok prawej odnogi pęczka Hisa. Zdaniem Komisji powyższe schorzenia są schorzeniami określonymi w § 44, § 26 pkt 3 i § 36 pkt 1 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia, skutkują nadaniem kategorii zdrowia N i czynią badanego niezdolnym jako kandydata do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że rozpoznanie ustalono w oparciu o badanie specjalistyczne i dokumentację medyczną badanego, a stopień nasilenia pierwszego schorzenia czyni badanego niezdolnym do zawodowej służby wojskowej. We wniesionym odwołaniu M. Z. wskazał, że po wykonaniu dodatkowych badań, otrzymane wyniki są sprzeczne z wynikami uzyskanymi przez Komisję i wnioskował o przeprowadzenie ponownych badań. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. wydała w dniu [...] lipca 2008 r. orzeczenie nr [...] wskazując jako jego podstawę prawną ww. rozporządzenie oraz art. 5 ust. 6 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2003 r., Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.), § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. Nr 151, poz. 1594 z późn. zm.) oraz art. 138 Kpa. Uchylając zaskarżone orzeczenie w całości RWKL rozpoznała u M. Z: hyperbilirubinemię przewlekłą, skrzywienie przegrody nosa nieupośledzjące drożności, zwapniały węzeł chłonny w wnęce prawego płuca, niepełny blok prawej odnogi pęczka Hisa. Zdaniem organu są to schorzenia określone w § 44 pkt 11, § 26 pkt 3 i § 36 pkt 1 załącznika nr 2 grupa I do ww. rozporządzenia z 10 maja 2004 r. skutkujące nadaniem kategorii zdrowia N i uznanie badanego niezdolnym jako kandydata do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu wskazano, że uwzględniając treść odwołania RWKL przeprowadziła dodatkowe badanie krwi w dniu [...] lipca 2008 r., które wykazało poziom bilirubiny całkowitej 45.29 umol/l, norma 5.00-21.00 umol/l, a poziom bilirubiny bezpośredniej 6.65 umol/l, norma do 3.40 umol/l. Ponieważ badanie krwi wykonane w dniu [...] kwietnia 2008 r. przed wydaniem kwestionowanego orzeczenia wykazało poziom bilirubiny całkowitej 35.39 umol/l, RWKL uchyliła to orzeczenie i rozpoznała przewlekłą hyperbilirubinemię (co uwzględniono w niniejszym orzeczeniu). Schorzenie to kwalifikuje się do § 44 pkt 11 z zał. nr 2 do rozporządzenia MON z dnia 10 maja 2004 r. (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 z późn. zm.) i jednoznacznie powoduje niezdolność badanego jako kandydata do zawodowej służby wojskowej – kat. zdr. "N". Na powyższe orzeczenie M. Z. wniósł skargę motywując ją tym, że wyniki badań przeprowadzonych w miejscu jego zamieszkania są całkowicie inne niż wyniki uzyskane przez RWKL, prosząc o skierowanie go na badania i zweryfikowanie orzeczenia. W odpowiedzi na skargę podtrzymując stanowiska zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Kompetencję sądów administracyjnych określa art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Stanowi on, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zgodnie zaś z § 2 kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że należało zbadać zgodność zaskarżonego orzeczenia przede wszystkim, tj. w pierwszej kolejności z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: Kpa). Natomiast po myśli art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając skargę przywołanie tego przepisu w niniejszej sprawie było również konieczne zważywszy na uchybienia organu odwoławczego. Art. 133 § 1 ww. ustawy z 30 lipca 2002 r. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy wynika natomiast, że skarżący w swoim odwołaniu z dnia [...] maja 2008 r., m.in. wskazał, że jest w posiadaniu dokumentacji medycznej wskazującej, że jego stan zdrowia jest inny (wg skarżącego - lepszy) niż ustalił to organ pierwszej instancji. Z akt sprawy nie wynika żeby skarżący dołączył tą dokumentację do odwołania lub ewentualnie później przedstawił ją organowi odwoławczemu. Potwierdził to (tj. zaniechanie przedłożenia dokumentacji) również na rozprawie sądowej wyjaśniając - w ocenie Sądu przekonywująco - przyczyny swego zaniechania. Dokumentacji tej także nie dołączył i do skargi, na co wskazał organ odwoławczy w swej odpowiedzi z dnia [...] sierpnia 2008 r. na skargę. Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie uwzględnił co prawda zawarty w nim wniosek o ponowne zbadanie skarżącego co - jak wynika z akt sprawy – nastąpiło w dniu [...] lipca 2008 r. i dopiero potem wydał zaskarżone orzeczenie. W ocenie Sądu nie sposób jednak uznać aby tylko takie postępowanie organu pozwoliło na dokonanie oceny prawidłowości postępowania organu. W tym miejscu należy bowiem wskazać na podstawowe zasady postępowania administracyjnego zawarte w początkowych przepisach kpa, przede wszystkim w art. 7, 8, 9, 10 i 11 kpa. Zgodnie z nimi w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 Kpa – zasada praworządności). Organy administracji publicznej obwiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 Kpa – zasada pogłębiania zaufania obywateli). Organy administracji publicznej są obwiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 Kpa- zasada informowania stron). Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 Kpa – zasada uczestnictwa stron w postępowaniu). Organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 art. 10 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną. Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady w § 1 (art. 10 § 2 i 3 Kpa). Organy administracji publicznej powinny wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy (art. 11 Kpa – zasada wyjaśnienia przesłanek załatwienia sprawy). Rozwinięciem powyższych zasad są dalsze przepisy Kpa. W szczególności należy tu zwrócić uwagę na przepisy art. 75 § 1, 77 § 1 i 80 § 1 Kpa dotyczące postępowania dowodowego i będące uzupełnieniem ww. przepisów z art. 7-11 Kpa. Wynika z nich, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 § 1). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1). Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 Kpa). W ocenie Sądu organ uchybił powyższym zasadom i przepisom. Obowiązkiem organu było bowiem zgodnie z powyższymi przepisami, mając od skarżącego zawartą w odwołaniu informację o posiadaniu wskazanej w tymże odwołaniu dokumentacji medycznej, stwierdziwszy iż skarżący jej nie przedłożył, wezwać skarżącego do jej przedłożenia. Od obowiązku tego nie zwalniało poddanie skarżącego kolejnym badaniom w dniu [...] lipca 2008 r., co oczywiście było słuszne i zasadne oraz było realizacją wniosku skarżącego zawartego w tym odwołaniu. Obowiązkiem organu było jednak jeszcze wezwanie skarżącego do przedłożenia tej dokumentacji, a po przedłożeniu skonfrontowanie jej z wynikami badań z [...] lipca 2008 r. jak i z dnia [...] kwietnia 2008 r. Dopiero wtedy mogło nastąpić rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o całokształt materiału dowodowego (art. 80 Kpa). Zgodnie z art.107 § 3 Kpa uzasadniając decyzję organu wskazuje fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Tego nie ma w zaskarżonej decyzji. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ częściowo odniósł się do tej dokumentacji, podważając zresztą jej wiarygodność. W tym stanie rzeczy uznając, że nastąpiło naruszenie wskazanych powyżej przepisów postępowania co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. uchylił zaskarżone orzeczenie (pkt. 1 sentencji wyroku). Prowadząc ponownie postępowanie organ wezwie skarżącego do przedłożenia posiadanej wszelkiej dokumentacji medycznej dotyczącej stanu jego zdrowia w szczególność zaś dokumentacji dotyczącej badań przeprowadzonych między [...] kwietnia 2008 r. a [...] lipca 2008 r. Następnie organ dokonana oceny przedłożonej dokumentacji i skonfrontuje ją z dokumentacją medyczną badań z dnia [...] lipca 2008 r. i [...] kwietnia 2008 r. Rzeczą organu będzie także ponowne poddanie skarżącego odpowiednim badaniom i skonfrontowanie ich wyników z całością posiadanej dokumentacji w tym także pochodzącej od skarżącego. Dopiero takie postępowanie będzie realizacją wskazanych zasad a także zasady z art. 6 Kpa. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku oparto na art. 152 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r.