II SA/Bd 674/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Grażyna Malinowska – Wasik (spr.) Protokolant Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. S. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. II SA/Bd 674/07 Uzasadnienie Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B., po rozpatrzeniu odwołania M. S. od orzeczenia [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. o uznaniu go za zdolnego do czynnej służby wojskowej (grupa I, kategoria zdrowia "A"), utrzymała w mocy orzeczenie tejże komisji. Podstawę orzeczenia komisji lekarskiej I instancji było rozpoznanie u M. S. nadciśnienia tętniczego I stopnia, nadwagi, krótkowzroczności obu oczu, skrzywienia przegrody nosa nie upośledzającego drożności nosa, przerostu migdałków podniebiennych, określonych odpowiednio w § 39 pkt 1, § 1 pkt 7, § 13 pkt 1, § 26 pkt 3 i § 27 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595, ze zm.), które nie upośledzają w sposób istotny sprawności ustroju. Od orzeczenia tego wyżej wymieniony odwołał się podnosząc, iż obecny stan jego zdrowia nie uzasadnia uznania go za zdolnego do służby wojskowej. W motywach orzeczenia z dnia [...] lipca 2007 r. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B wskazała, że jakkolwiek w przedłożonym przez poborowego zaświadczeniu lekarza internisty z dnia [...] lutego 2007 r. jest mowa o kardiomiopatii przerostowej oraz atopii w trakcie diagnostyki, to w dostarczonym także przez niego badaniu echokardiologicznym z października 2006 r. stwierdzono, poza powiększeniem lewego przedsionka oraz przerostem mięśnia lewej komory serca i przegrody międzykomorowej, prawidłową funkcję skurczową lewej komory, bez zaburzeń kurczliwości oraz budowę i funkcję zastawek w normie. Także w trakcie badań specjalistycznych (EKG serca, echo serca, próba wysiłkowa, badanie kardiologiczne) zleconych przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską zdiagnozowano nieznaczne powiększenie lewego przedsionka serca, niewielką niedomykalność zastawki mitralnej i trójdzielnej bez znaczenia hemodynamicznego, zaś badania EKG i dna oka nie wykazały zmian oraz próba wysiłkowa była ujemna, co potwierdziło prawidłowość kwalifikacji orzeczniczej przyjętej przez tę komisję i uznania poborowego ze względu na rodzaj i stopień nasilenia schorzeń za zdolnego do czynnej służby wojskowej. Orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. M. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając, iż uznano go za zdolnego do czynnej służby wojskowej mimo, że dodatkowe badania wykazały u niego cechy kardiomiopatii przerostowej. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B wniosła o jej oddalenie wywodząc, iż decydujące znaczenie dla określenia zdolności do czynnej służby wojskowej miał wynik próby wysiłkowej oraz bardzo dobra, zgodna z przedstawionymi przez skarżącego i komisyjnymi badaniami echa serca frakcja wyrzutowa. Nadto RWKL wskazała, że skarżący dwukrotnie nie wyraził zgody na obserwacją kardiologiczną w terminach zaproponowanych mu po wniesieniu skargi do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone orzeczenie podjęto z naruszeniem przepisów procedury mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania. W myśl § 14 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595, ze zm.) orzeczenia w zakresie zaliczenia do jednej z kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wydają właściwe komisje lekarskie na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby – także obserwacji szpitalnej – według wykazu chorób i ułomności stanowiących załącznik nr 1 do rozporządzenia. Z kolei, jak wynika z § 18 ust. 4 rozporządzenia wojskowa komisja lekarska rozpatrująca odwołanie orzeka w zasadzie na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, lecz w razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne, skierować na obserwację szpitalną, a także –przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. Stąd też sąd administracyjny, sprawując kontrolę zaskarżonych rozstrzygnięć pod względem zgodności z prawem, przy rozpoznawaniu skargi bada prawidłowość postępowania administracyjnego poprzedzającego określenie stanu zdrowia poborowego. Nie będąc uprawniony do merytorycznej oceny rozpoznania dokonanego przez kompetentnych lekarzy oraz zakwalifikowania poborowego do konkretnej jednostki wykazu chorób i ułomności, sąd administracyjny w szczególności bada, czy ustalenia dotyczące stanu jego zdrowia były oparte na wyczerpującym materiale dowodowym i były wynikiem wszechstronnej jego oceny, stosownie do art. 7 i 77 § 1 kpa, która to ocena winna znaleźć wyraz w uzasadnieniu faktycznym i prawnym orzeczenia uwzględniającym wymogi określone w art. 107 § 3 kpa. Podstawą wydania zaskarżonego i poprzedzającego go rozstrzygnięcia zakresie kwestionowanym przez skarżącego (schorzenie serca) były przeprowadzone, w ramach postępowania pierwszoinstancyjnego, w Wojskowym Szpitalu Klinicznym w B. badania specjalistyczne – EKG serca, echo serca i próba wysiłkowa oraz ustalenia dostarczonego przez poborowego badania echokardiologicznego z października 2006 r. Jak jednak wynika z przedłożonego przez wyżej wymienionego zaświadczenia o stanie zdrowia wystawionego w dniu [...] lutego 2007 r. przez lekarza placówki służby zdrowia [...], pod którego kontrolą w latach 2006 -2007 pozostawał, rozpoznano u niego między innymi zmiany w sercu charakterystyczne dla kardiomiopatii przerostowej. Zaświadczenie to zawiera ponadto wskazanie, iż pacjent wymaga dalszej diagnostyki celem wykluczenia lub potwierdzenia epizodów trwałego częstoskurczu komorowego, co stanowi czynnik ryzyka nagłego zgonu sercowego. Rozpoznanie, o którym wyżej mowa oraz podejrzenie częstoskurczu komorowego mogły być stwierdzone tylko w oparciu o wyniki konkretnych badań specjalistycznych znajdujących się w dyspozycji lekarza prowadzącego. Mimo nie przedłożenia ich przez poborowego, Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska nie zwróciła się do [...] o udostępnienie całości dokumentacji będącej podstawą wystawienia powyższego zaświadczenia, celem skonfrontowania jej z własnymi ustaleniami i wykorzystania przy wydawaniu i uzasadnianiu rozstrzygnięcia. Zważyć także w tym miejscu należy, że częstoskurczu komorowego nie może wykluczyć jednorazowe badanie, o czym świadczy stwierdzenie w omawianym zaświadczeniu z [...] lutego 2007 r., iż pacjent wymaga pod tym kątem – "dalszej diagnostyki stanów przedomdleniowych". W ocenie Sądu, celem postawienia ostatecznej nie budzącej wątpliwości diagnozy odnośnie przedmiotowego schorzenia niezbędne jest skorzystanie przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską w B. z przysługujących jej środków dowodowych i skierowanie przez poborowego, w ramach posiadanych uprawnień na stosowną obserwację szpitalną. Przypuszczać należy, że do identycznego wniosku doszła sama komisja wyznaczając poborowemu, już po wniesieniu przez niego na orzeczenie z dnia [...] lipca 2007 r. do Sądu skargi, dwa kolejne terminy obserwacji w Klinice Kardiologii 10 Wojskowego Szpitala Klinicznego w B., co uznać należy za działanie zdecydowanie spóźnione. Wykluczenie lub potwierdzenie u skarżącego kardiomiopatii przerostowej oraz częstoskurczu komorowego ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem rzutować może na przyjęcie dodatkowej kwalifikacji orzeczniczej z § 38 pkt 1-3 załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 czerwca 2004 r., której odpowiadają między innymi kategorie D i E zdolności do czynnej służby wojskowej. Uznając z powyższych względów za przedwczesne ustalenie przez organ odwoławczy, że orzeczenie organu I instancji w zakresie rozstrzygnięcia o zdolności poborowego do czynnej służby wojskowej jest prawidłowe, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji. Ponownie rozpoznając sprawę, przy uwzględnieniu uzupełnionej dokumentacji i wyników przeprowadzonej obserwacji organ jeszcze raz wypowie się, czy w ustalonym stanie faktycznym można uznać skarżącego za zdolnego do służby wojskowej z kategorią zdrowia "A". Nadto rozważenia wymaga, czy stwierdzona w badaniu echkardiologicznym w dniu [...] maja 2007 r. u skarżącego niewielka niedomykalność zastawek mitralnej i trójdzielnej bez znaczenia hemodynamicznego nie uzasadnia przyjęcia również kwalifikacji z § 38 pkt 9 załącznika nr 1 do cytowanego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej.