II SA/Bd 685/08

WyrokWSA w Bydgoszczy2008-11-26

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Wojciech Jarzembski, Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantowi, który odziedziczył udział w lokalu mieszkalnym, który wraz z udziałem żony przekracza dwie normy zaludnienia, przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, jeśli miejscowość, w której znajduje się odziedziczony lokal, jest miejscowością pobliską w stosunku do miejsca pełnienia służby?
Ratio decidendi
Policjantowi, który odziedziczył udział w lokalu mieszkalnym, a jego udział wraz z udziałem żony przekracza dwie normy zaludnienia, nie przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, jeśli odziedziczony lokal znajduje się w miejscowości pobliskiej w stosunku do miejsca pełnienia służby. Uzyskanie lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem spadku, którego udział odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia, stanowi podstawę do cofnięcia uprawnienia do równoważnika pieniężnego, nawet przed formalnym działem spadku.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji J. Z. pobierał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. Po śmierci teściowej, jego żona odziedziczyła udział w lokalu mieszkalnym, który przekraczał dwie normy zaludnienia. Organ uznał, że odziedziczony lokal znajduje się w miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby, co skutkowało uchyleniem decyzji o przyznaniu równoważnika i nakazem zwrotu nienależnie pobranej kwoty. Funkcjonariusz złożył skargę, kwestionując interpretację pojęcia "czas dojazdu" oraz podstawy prawne do cofnięcia uprawnienia z datą wsteczną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 listopada 2008r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu oddala skargę. II SA/Bd 685/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] Komendant Miejski Policji w B. uchylił swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] lipca 2004 r. o przyznaniu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego i zobowiązał funkcjonariusza J. Z. do zwrotu wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w kwocie [...] zł brutto wypłaconego od [...] maja 2006 r. do [...] sierpnia 2006 r. Organ ustalił, że funkcjonariusz Komisariatu Policji w K. w złożonym w dniu [...] lutego 2006 r. oświadczeniu mieszkaniowym stwierdził, że zamieszkuje w mieszkaniu przy ul. [...] w B. Mieszkanie to było własnością teściowej B. P. Dnia [...] maja 2006 r. teściowa zmarła, a mieszkanie przy ul. [...] odziedziczyły dwie córki zmarłej, w tym żona funkcjonariusza Z. Żonie przysługuje spadek w ½ części, tj. w wysokości [...] m² powierzchni mieszkalnej mieszkania, która to przekracza dwie normy zaludnienia. Tym samym zgodnie z §6 pkt 4 rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 ze zm.) nie zachodziły przesłanki do dalszej jego wypłaty. Na podstawie w/wym. rozporządzenia Komendant nakazał również zwrot wypłaconego równoważnika jako nienależnie pobranego, ponieważ funkcjonariusz Z. nie poinformował o wystąpieniu zmian, mających wpływ na istnienie uprawnienia do tego równoważnika lub jego wysokość. Od decyzji funkcjonariusz J. Z. odwołał się do Komendanta Wojewódzkiego Policji. Zdaniem odwołującego się, lokal uzyskany w drodze spadku nie znajduje się w miejscowości pobliskiej w odniesieniu do miejsca pełnienia służby. Ponadto, nie zaistniały przesłanki określone w § 7 rozporządzenia z 28 czerwca 2002 r., gdyż nie było podstaw do uchylenia decyzji o przyznaniu równoważnika z datą wsteczną. Od [...] września 2006 r. odwołujący się nie pobiera równoważnika, a dopiero [...] maja 2008 r. wydano decyzję o uchyleniu decyzji o przyznaniu równoważnika. Decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. nr [...] z [...] lipca 2008 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 97 ust. 5 i art. 92 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r., Nr 43, poz. 277 z późn. zm.) oraz § 6 pkt 4 i § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.),utrzymano w mocy decyzję z [...] maja 2008 r. uchylającą z dniem [...] maja 2006 r. własną decyzję Komendanta Miejskiej Policji o przyznaniu zainteresowanemu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od [...] maja 2006 r. do [...] sierpnia 2006 r. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. W oparciu o delegację zawartą w art. 92 ust. 2 wym. ustawy zostało wydane rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.). W świetle § 6 pkt 4 tego rozporządzenia decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1 lub zmienił się jego stan rodzinny, albo w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej uzyskał lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będący przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater, norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m² powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym (Dz. U. Nr 105, poz. 884 z późn. zm.). Natomiast art. 88 ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r., Nr 43, poz. 277 z późn. zm.) stanowi, iż miejscowością pobliską jest miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe. W wyniku sprawdzenia połączeń komunikacyjnych PKS między miejscem zamieszkania a miejscem pełnienie służby organ ustalił, że czas dojazdu z B. – miejsca w którym żona policjanta posiada część spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego do K., tj. miejscowości w której funkcjonariusz pełni służbę nie przekracza w obie strony dwóch godzin, gdyż wynosi 82 minuty. W tych okolicznościach zdaniem organu zaistniały przesłanki do cofnięcia uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, określone w § 6 pkt 4 rozporządzenia z 28 czerwca 2002 r. Odnosząc się do zasadności zwrotu nienależnie wypłaconego równoważnika za okres od [...] maja 2006 r. do [...] sierpnia 2006 r. organ stwierdził, że w świetle § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r., w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.) decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku nienależnego jego pobrania na skutek niepoinformowania o wystąpieniu zmian lub podania nieprawdziwych danych w oświadczeniu, o którym mowa w § 3, mających wpływ na istnienie uprawnienia do tego równoważnika lub na jego wysokość. Zgodnie z § 5 policjant jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić organ, składając nowe oświadczenie mieszkaniowe, o każdej zmianie mającej wpływ na uprawnienia do otrzymania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego albo na jego wysokość. Wydając decyzję nr [...] w sprawie przyznania omawianego równoważnika Komendant Miejski Policji w B. pouczył zainteresowanego o obowiązku wymienionym w § 5 oraz o konsekwencjach jego niewykonania (§ 7). Zainteresowany o wystąpieniu zmian powiadomił organ telefonicznie w dniu [...] września 2006 r. Taka forma powiadomienia była niezgodna z § 5 ww. rozporządzenia, zatem organ nie miał wówczas podstaw do wydania decyzji w sprawie wygaśnięcia uprawnień, jak również w sprawie zwrotu równoważnika. Organ zaznaczył, iż w chwili telefonicznego powiadomienia organu o zmianie sytuacji mieszkaniowej przedmiotowy równoważnik był już nadpłacony w kwocie brutto [...] zł. Żona funkcjonariusza posiada prawo do 1/2 części spółdzielczego własnościowego lokalu mieszkalnego, będącego przedmiotem spadku po matce. Przysługująca I. Z. powierzchnia mieszkalna lokalu wynosi [...] m², co odpowiada, dwóm normom zaludnienia W konsekwencji organ stwierdził, że z uwagi na fakt, że żona funkcjonariusza jest współwłaścicielem nieruchomości znajdującej się w miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby tj. w B. przy ul. [...], zasadne było cofnięcie uprawnienia do przyznanego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. równoważnika i jednocześnie wobec nie powiadomienia organu, zobowiązanie do jego zwrotu w kwocie [...] zł za okres od [...] maja 2006 r. do [...] sierpnia 2006 r. W skardze do Sądu skarżący prezentował stanowisko, że pojęcie "czas dojazdu", użyte w definicji legalnej "miejscowości pobliskiej" określonej w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji uwzględniać powinno najdogodniejsze dla funkcjonariusza połączenia w powiązaniu z godzinami jego służby, tak aby czas pozostawania poza miejscem zamieszkania był jak najkrótszy. Zdaniem skarżącego należy brać pod uwagę nie tylko czas dojazdu, jaki faktycznie funkcjonariusz poświęca na dojazd do pracy, ale również czas który funkcjonariusz poświęca przed i po służbie na czekanie na najbliższe połączenie z miejscowością w której posiada lokal mieszkalny. Interpretacja pojęcia "czas dojazdu" nie może być dokonywana w oderwaniu od czasu pełnienia służby przez policjanta. Nie bez znaczenia jest fakt, że godziny pracy policjanta ustalane są zgodnie z aktualnymi potrzebami, a policjant nie może opuścić posterunku do czasu przejęcia służby przez zmiennika, co często znacznie wydłuża czas jego pracy i uniemożliwia korzystanie przez niego z konkretnego środka lokomocji. Skarżący zwrócił też uwagę na to, że jego rodzina jest trzyosobowa, natomiast organ uznał, że dwie normy zaludnienia są wystarczające, zdaniem skarżącego wadliwe. Skarżący zarzucił, że organ nie miał podstaw prawnych do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia z datą wsteczną. Już we wrześniu 2006 r. skarżący powiadomił organ o nabyciu spadku przez żonę, zatem nie było przeszkód do cofnięcia uprawnienia wcześniej, zwłaszcza, że i tak organ zaprzestał od tego momentu wypłaty świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 88 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz. 58 ze zm.) policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem 1) liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Definicję miejscowości pobliskiej zawiera ust. 4 tego artykułu stanowiąc, że jest nią miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jady, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin licząc od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe. Jeżeli policjant lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny. Takie uprawnienie wynika z art. 92 ust. 1 ustawy. Wysokość i szczegółowe zasady przyznawania, odmowy przyznania, cofania oraz zwracania równoważnika pieniężnego opisane zostały w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz. U. Nr 100, poz. 918 z późno zm.) wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej wart. 92 ust. 2 ustawy. Zacytowane przepisy o nabyciu prawa do lokalu mieszkalnego a także równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego operują pojęciem miejscowości pobliskiej. Pojęcie to występuje też w §1 i 6 przez odesłanie do § 1 rozporządzenia z 28 czerwca 2002 r., w którym doprecyzowano przesłanki nabycia uprawnienia do równoważnika poprzez wskazanie charakteru lokalu, którego brak uzasadnia nabycie prawa do równoważnika. Skarżący prezentował pogląd, że do czasu dojazdu należy doliczyć czas oczekiwania na przyjazd środka transportu i po dotarciu na miejsce przeznaczenia czas oczekiwania na rozpoczęcie pracy. W ocenie Sądu prezentowane stanowisko jest nieuprawnione. Pojęcie "miejscowości pobliskiej" określa kryteria, którymi należy się kierować, aby wypełniać dyspozycję zawartą w art. 88 ust. 4 ustawy. Definiowane jest ono przez pryzmat czasu dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem nie budzi wątpliwości. Czasokres dojazdu należy liczyć od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe. Nie wlicza się czasu oczekiwania na środek transportu ani czasu oczekiwania na moment rozpoczęcia służby po przybyciu na miejsce pełnienia służby. Jedynie czas przesiadek uwzględnia się w ogólnym czasie dojazdu. W tych okolicznościach poprzestanie na wykładni językowej cytowanego pojęcia jest wystarczające i nie uzasadnia poszukiwania innych rozwiązań interpretacyjnych. W rozporządzeniu z 28 czerwca 2002 r. doprecyzowano warunki nabycia prawa do równoważnika. W § 1 wymienia się typy lokalu, domu lub kwatery, których brak uzasadnia przyznanie prawa do równoważnika. Równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się, jeżeli policjant w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu, o którym mowa w § 1. W ustępie 2 § 1 wskazuje się okoliczności, które uniemożliwiają przyznanie równoważnika za brak lokalu. Jeden z nich stanowi, że nie przyznaje się równoważnika, gdy w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej policjant zajmuje lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia. Normę zaludnienia definiuje § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2005 r., Nr 105, poz. 884). Norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi 7-10 m kw. powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym. Jeśli policjant przestał spełniać warunki do nabycia prawa do równoważnika za brak lokalu, o których mowa w § 1 ust. 1 rozporządzenia z 28 czerwca 2002 r. lub zmienił się jego stan rodzinny albo w miejscy pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej uzyskał lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będący przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia, na podstawie § 6 rozporządzenia wydaje się decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego. Cytowane przepisy w specyficzny sposób regulują problematykę uzyskania lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem spadku. Odwołanie się do norm zaludnienia, którymi jest konkretna powierzchnia mieszkalna na etapie otwarcia spadku może budzić wątpliwości, gdyż w chwili otwarcia spadku niemożliwe jest wyodrębnienie określonej powierzchni mieszkalnej, a jednocześnie utrata uprawnienia nie jest uzależniona od przeprowadzenia działu spadku. Z cywilistycznego punktu widzenia spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku czyli śmierci spadkodawcy. Definitywne nabycie spadku następuje gdy spadkobierca złoży oświadczenie o przyjęciu spadku (art. 1015 kc). W następstwie definitywnego nabycia spadku a jeszcze przed stwierdzeniem nabycia spadkobierca może już podejmować określone czynności dotyczące spadku – może objąć go w posiadanie, zarządzać nim i rozporządzać. Stwierdzenie nabycia spadku ma charakter deklaratoryjny gdyż nie czyni danej osoby spadkobiercą tylko dokumentuje fakt że jest ona spadkobiercą. Dzięki postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku spadkobierca uzyskuje dowód nabycia spadku. Ostatecznie stwierdzenie nabycia spadku stwarza podstawę do domniemania, że wskazana w stwierdzeniu osoba jest spadkobiercą. Nie nastręcza problemów sytuacja, gdy spadek dziedziczy jedna osoba. Komplikacje następują gdy spadek dziedziczy kilku spadkobierców. Wtedy z chwilą otwarcia spadku każdy z nich nabywa ipso iure określony ułamkowo udział spadkowy, odpowiednio do udziału spadkowego, co oznacza stosowny udział w każdym przedmiocie należącym do spadku, a nie nabycie poszczególnych, wyodrębnionych przedmiotów objętych spadkiem. Z chwilą otwarcia spadku przez wielu spadkobierców powstaje wspólność majątku spadkowego. Wyjściem z tego stanu jest dokonanie działu spadku, pozwalającego na uzyskanie konkretnej części spadku w naturze, a więc w tym przypadku konkretnego lokalu o określonej powierzchni mieszkalnej, tj. spełniającego kryteria normy zaludnienia jako wyodrębnionej faktycznie części powierzchni lokalu mieszkalnego. W tych okolicznościach pojawia się pytanie, czy to oznacza, że dopiero z chwilą działu spadku istniałyby podstawy do cofnięcia uprawnienia do dotychczas otrzymywanego równoważnika pieniężnego. Na gruncie analizowanych przepisów administracyjnych regulujących zagadnienia związane prawem do równoważnika pieniężnego nie można wyciągnąć takiego wniosku. Nie przewiduje się, by spadkobierca musiał legitymować się dowodem na przeprowadzony dział spadku, czy nawet posiadać stwierdzenie nabycia spadku. Ustawodawca nie wymaga też, by osoba której cofa się uprawnienie do równoważnika stała się właścicielem określonego lokalu. Wystarczające jest posiadanie lokalu na dowolnej podstawie prawnej nawet w ramach posiadania zależnego, co wynika z analizy § 1 rozporządzenia. Zawarte w § 6 pkt 4 stwierdzenie "uzyskał" również nie precyzuje charakteru prawa do lokalu, co sugeruje, że wystarczające jest prawo do zajmowania lokalu, który wszedł w skład majątku spadkowego. Taka regulacja wydaje się racjonalna, gdyż zapobiega sytuacjom, w których dany podmiot miałby zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, faktycznie zajmował określony lokal, a jednocześnie korzystał z równoważnika pieniężnego, celowo nie doprowadzając do działu spadku. Należy bowiem mieć na uwadze, że przepisy Kodeksu cywilnego nie zakreślają terminu do ubiegania się nawet o stwierdzenie nabycia spadku. Oczywiście może dojść do sytuacji, gdy wchodzące w skład majątku spadkowego mieszkanie jest tak duże, że powierzchnia mieszkalna odpowiadałaby wymaganiom norm zaludnienia, ale mieszkanie nie nadawałoby się do podziału i przypadło drugiemu ze spadkobierców z obowiązkiem spłaty pierwszego. Wtedy należałoby przyjąć że drugi spadkobierca nie uzyskał lokalu i posiadając uprzednio przyznane uprawnienie do równoważnika nadal by je zachował. W rozpoznawanej sprawie żona skarżącego nabyła mieszkanie w wyniku dziedziczenia. Rodzina mieszka w tym lokalu i nie wystąpiły żadne okoliczności uzasadniające kontynuację uprawnienia. Także udział w spadku odpowiada wymaganym normom zaludnienia. W tych okolicznościach skoro nastąpiło zdarzenie określone w § 6 pkt 4 rozporządzenia – uzyskano lokal mieszkalny będący przedmiotem spadku, należało wydać decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego. Skarżący zarzucał, że organ wadliwie przyjął za wystarczające dwie normy zaludnienia, podczas gdy jego rodzina składa się z trzech osób i należało wziąć pod uwagę trzy normy zaludnienia. Zdaniem Sądu prezentowane stanowisko nie zasługuje na uwzględnienie. Przyjęcie norm zaludnienia stosownie do liczby członków rodziny występuje w przypadku ubiegania się o przydział lokalu, natomiast w sytuacji uzyskania lokalu w ramach dziedziczenia wystarczające jest uzyskanie powierzchni mieszkalnej odpowiadającej dwóm normom zaludnienia. W tych okolicznościach w ocenie Sądu organ prawidłowo zinterpretował i zastosował cytowane przepisy cofając uprawnienie od dnia, w którym wystąpiło zdarzenie skutkujące pozbawieniem prawa do równoważnika. Skarżący zarzucił też, że nie było podstaw do cofnięcia uprawnienia z datą wsteczną. W ocenie Sądu ta okoliczność nie jest okolicznością przesądzającą o trafności rozstrzygnięcia. Istotne jest to, że zaistniała podstawa do cofnięcia uprawnienia natomiast obowiązek zwrotu wypłaconego świadczenia nie jest powiązany z uchyleniem decyzji o przyznaniu uprawnienia. Zgodnie z par. 7 pkt 1 rozporządzenia decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku: 1) nienależnego pobrania na skutek niepoinformowania o wystąpieniu zmian lub podania nieprawdziwych danych w oświadczeniu, o którym mowa w § 3, mających wpływ na istnienie uprawnienia do tego równoważnika lub na jego wysokość, 2) uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu równoważnika. W rozpoznawanej sprawie podstawą żądania zwrotu było nienależne pobranie na skutek niepoinformowania o wystąpieniu zmian mających wpływ na istnienie uprawnienia. Zmiana mająca wpływ na istnienie uprawnienia związana jest z otwarciem spadku, zatem skutkuje obowiązkiem zwrotu świadczenia od momentu tego zdarzenia. Reasumując skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tego względu Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło