II SA/Bd 689/06

Dnia 12 września 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak asesor WSA Ewa Kruppik - Świetlicka (spr.) Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 12 września 2006 r. sprawy ze skargi Stanisława S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie wymiany prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego w A. z dnia [...] 2006 r., [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] Starostwo Powiatowe w A., po rozpatrzeniu wniosku Stanisława S. z dnia [...] 2006r. o wymianę prawa jazdy, na podstawie art. 150 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) oraz w oparciu o § 2 i § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami ( Dz. U. Nr 24, poz. 215 ze zm. ) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002r. w sprawie wymiany praw jazdy - orzekło o wymianie prawa jazdy kat. A.B. i C oraz odmówiło wydania prawa jazdy kategorii B+E i C+E. Uzasadniając odmowę wydania prawa jazdy kategorii B+E i C+E organ wskazał, iż podczas weryfikacji akt kierowcy stwierdzono brak dokumentów potwierdzających uzyskanie pozytywnego wyniku egzaminu na kategorię E oraz brak potwierdzenia odbycia szkolenia na wyżej wymienioną kategorię. Organ wskazał ponadto , iż w czasie wydania skarżącemu pierwszego prawa jazdy obowiązywało rozporządzenie Ministrów Komunikacji i Spraw Wewnętrznych z dnia 20 lipca 1968r. w sprawie ruchu na drogach publicznych ( Dz. U. Nr 27, poz. 183 ze zm. ) określające w § 198 ust. 2 warunki, jakie należało spełnić aby otrzymać kategorię E prawa jazdy. Zgodnie z cytowanym powyżej przepisem § 198 ust. 2 kategorię E prawa jazdy mogła otrzymać osoba, która odbyła co najmniej jeden rok praktyki jako kierowca z kategorią C lub D albo odbyła co najmniej jeden rok praktyki jako kierowca mający kategorię B oraz odpowiada warunkom określonym w § 194 ust. 2 pkt 3 i 5 tego rozporządzenia. Zdaniem organu skarżący nie spełniał powyższych warunków ( nie legitymował się zdanym egzaminem i nie przeszedł szkolenia) i dlatego odmówiono mu wydania prawa jazdy z wnioskowaną kategorią E. Skarżący nie zgodził się z wydaną decyzją i złożył odwołanie do organu II instancji, wskazując, iż posiada odpowiednie kwalifikacje, w tym również sporną kategorię E, czego potwierdzeniem jest fakt, że organy aż czterokrotnie wydawały mu prawo jazdy z tą kategorią. Skarżący podniósł, iż ma 34 letnią praktykę zawodową jako kierowca. Skarżący winą za brak dokumentu w teczce kierowcy obciążył organy administracji, które jego zdaniem bezprawnie, z naruszeniem art. 77 KPA, przerzuciły na niego ciężar dowodu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...], utrzymało w mocy w całości decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ po raz kolejny przywołał stan faktyczny sprawy oraz podstawę prawną wydanej decyzji. Dodatkowo organ podkreślił, iż w jego ocenie organy obu instancji prawidłowo zgromadziły materiał dowodowy w sprawie, który zdaniem organu jest kompletny. To zdaniem organu pozwala na stwierdzenie, że skarżący nie spełnia warunków do wydania prawa jazdy kategorii E, ponieważ nie posiada w aktach potwierdzenia o zdaniu egzaminu na tę kategorię. Skarżący w skardze złożonej do Sądu podniósł te same argumenty jak w odwołaniu i po raz kolejny podkreślił, iż posiada kwestionowane uprawnienia, które zdobył po roku 1971 r. , pracując zawodowo przez 34 lata jako kierowca. Wskazał, iż organy administracji wydały mu czterokrotnie prawa jazdy z uwidocznioną kategorią E, po przeprowadzeniu postępowań wyjaśniających, potwierdzających uprawnienia. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ podniósł, iż celem ustawodawcy było uporządkowanie spraw związanych z prawem jazdy, w związku z wejściem Polski do Unii Europejskiej I koniecznością ujednolicenia dokumentów. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., organy obu instancji prawidłowo, wbrew twierdzeniom skarżącego, przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, zwracając się miedzy innymi do Urzędu Wojewódzkiego w B. o wszelkie informacje nt. zdobytych uprawnień przez skarżącego i w ten sposób uzyskały kompletne materiały dowodowe, z których zdaniem organu jednoznacznie wynika, że skarżący kategorię E posiada bez uprawnień. Na rozprawie, w dniu 12 września 2006r. skarżący potwierdził, iż pracuje jako kierowca od 35 lat. Oświadczył, iż praktykę zawodową odbył w czasie pełnienia służby wojskowej - jako kierowca mechanik. Egzamin na kategorię prawa jazdy C zdał w grudniu 1971 r., a następnie po uiszczeniu dodatkowej opłaty bez składania wniosku mógł wystąpić o kategorię E, którą uzyskał przy wydaniu prawa jazdy w styczniu 1972 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, co do zgodności z prawem. Zatem do sądów należy ocena czy zaskarżone rozstrzygnięcie organu administracji publicznej nie narusza prawa. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem prawa i dlatego skarga zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt sprawy, skarżący Stanisław S. zgodnie z wymogiem ustawowym, wynikającym z obowiązywania przepisu art. 150 ustawy z dnia 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm. ), w dniu 15 marca 2006r. złożył wniosek o wymianę prawa jazdy, wnosząc o wydanie takiej kategorii, jaką posiadał do tej pory tj. A,B,C, E. Przywołany przepis art. 150, który jest podstawą prawną wydanych rozstrzygnięć organów administracji publicznej, stanowi: " Prawa jazdy i inne dokumenty uprawniające do kierowania pojazdami lub potwierdzające dodatkowe kwalifikacje i wymagania w stosunku do kierujących pojazdami, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują ważność do czasu ich wymiany dokonywanej na koszt osoby uprawnionej w zakresie, na jaki zostały wydane". Organ I instancji, załatwiając sprawę - wydał prawo jazdy z kategorią A, B, E jednocześnie odmówił wydania prawa jazdy z kategorią E. Zdaniem organu odmowa wydania prawa jazdy z kategorią E została uzasadniona brakiem w aktach kierowcy, dowodów potwierdzających uzyskanie tej kategorii - takich jak: odbycie szkolenia i zdanie egzaminu. Z akt administracyjnych wynika, że skarżący jest kierowcą zawodowym od 35 lat. Pierwsze prawo jazdy zdobył w roku 1968 z kategorią czwartą, potem trzecią i drugą. Praktykę w zawodzie nabierał w latach 1969 - 1971, pełniąc służbę wojskową, którą odbywał jako kierowca- mechanik ( k - 13, akta administracyjne zaświadczenie z sierpnia 1971 r.) . Następnie po skończeniu służby wojskowej i po odbyciu szkolenia, skarżący złożył w dniu [...] 1971 roku (k-8) egzamin w celu uzyskania uprawnień w zakresie kategorii E. W tym czasie obowiązywało rozporządzenie Ministrów Komunikacji i Spraw Wewnętrznych z dnia 20 lipca 1968r. w sprawie ruchu na drogach publicznych ( Dz. U. Nr 27, poz. 183 ze zm. ) określające w § 198 ust. 2 warunki, jakie należało spełnić aby otrzymać kategorię E prawa jazdy. Zgodnie z zacytowanym powyżej przepisem § 198 ust. 2 prawo jazdy kategorii E może otrzymać osoba, która: 1. odbyła co najmniej jeden rok praktyki jako kierowca z kategorią C lub D albo 2. odbyła co najmniej jeden rok praktyki jako kierowca mający kategorię B oraz odpowiada warunkom, określonym w § 194 ust. 2 pkt 3 i 5. Przy czym w § 194 ust. 2 w punkcie 3 jest mowa o wymaganiach co do stanu zdrowia a w punkcie 5 mowa jest o obowiązku zdania egzaminu. W przepisie tym zastosowana została alternatywa rozłączna. Oznacza to, że do zyskania uprawnienia wystarczało spełnić tylko jeden z wymienionych warunków na przykład: odbyć co najmniej jeden rok praktyki jako kierowca z kategorią C lub D. Zatem należy stwierdzić, iż organ niezasadnie przyjął, iż uzyskanie kategorii E możliwe było tylko po spełnieniu wszystkich przesłanek, o których mowa w § 198 ust. 2, nie zauważając iż ustawodawca poprzez użycie słowa "albo" dopuścił dwie możliwości zdobycia uprawnień w zakresie kategorii praw jazdy. Jedną z nich było posiadanie praktyki z kategorią prawa jazdy C lub D. W tym kierunku organ powinien przeprowadzić stosowne postępowanie dowodowe zwłaszcza, że z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych wynika, że skarżący te warunki mógł spełnić. Uznając zatem, że organy administracji publicznej obu instancji dokonały błędnej wykładni § 198 ust. 2 rozporządzenia z dnia 20 lipca 1968 r. ( cyt. powyżej ), co stanowi naruszenie prawa materialnego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a , art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ).Sąd orzekł, jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o przepis art. 200 cytowanej wyżej ustawy.