II SA/Bd 69/13
WyrokWSA w Bydgoszczy2013-03-27
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Elżbieta Piechowiak, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma prawo określać termin poddania się przez kierowcę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji po przekroczeniu 24 punktów karnych?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma podstawy prawnej do określania terminu poddania się przez kierowcę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji po przekroczeniu 24 punktów karnych. Decyzja w tej sprawie rozstrzyga wyłącznie o obowiązku poddania się sprawdzeniu, a nie o terminie jego wykonania. W przypadku przekroczenia 24 punktów karnych, kierowca podlega kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji we wszystkich posiadanych kategoriach prawa jazdy.Stan faktyczny
Starosta skierował E. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji (egzamin teoretyczny i praktyczny) w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych. Skarżący odwołał się, argumentując, że powinien zostać skierowany tylko na kategorie B, a nałożony obowiązek jest niewspółmiernie dolegliwy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Starosty z powodu określenia terminu egzaminu, ale samo skierowało skarżącego na egzamin teoretyczny i praktyczny we wszystkich posiadanych kategoriach, nie określając terminu. Skarżący złożył skargę do WSA, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2013 r. sprawy ze skargi E. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oddala skargę.
Decyzją z dnia [...]2012 r. nr [...], działając na podstawie
art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 108, poz. 908; ze zm.), Starosta [...], po uwzględnieniu wniosku komendanta wojewódzkiego Policji, skierował E. T. (zwanego dalej: "skarżącym") na egzamin teoretyczny i praktyczny w zakresie prawa jazdy kat. [...] w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Dodając, iż nie poddanie się sprawdzeniu kwalifikacji w terminie do dnia [...]2012 spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że wszystkie wykroczenia, skutkujące naliczeniem punktów karnych, popełnił prowadząc samochód osobowy.
W związku z powyższym powinien został skierowany wyłącznie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. Ponadto skarżący zwrócił uwagę, że skierowanie go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych kategorii prawa jazdy, a co za tym idzie konieczność poniesienia przez skarżącego znacznych kosztów egzaminów, stanowi dolegliwość niewspółmierne wysoką w stosunku do popełnionego naruszenia prawa.
Decyzją z dnia [...]2012 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości. Jednocześnie skierowało skarżącego, w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym (cyt. wyżej), po uwzględnieniu wniosku komendanta wojewódzkiego Policji, w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, na egzamin praktyczny i teoretyczny w zakresie prawa jazdy kat. [...]. Kolegium wskazało, iż nie poddanie się sprawdzeniu kwalifikacji spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami – prawa jazdy kat. [...] nr [...] wydanego przez Starostę [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, iż powodem uchylenia kwestionowanej decyzji i wydania przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia merytorycznego w tym zakresie było zawarcie w kwestionowanej decyzji informacji, że sprawdzeniu kwalifikacji należy poddać się w terminie do dnia [...]2012 r. Zgodnie bowiem z jednolitym orzecznictwem w tego rodzaju sprawach organ może rozstrzygać wyłącznie o obowiązku poddania się sprawdzeniu kwalifikacji, a nie o terminie poddania się sprawdzeniu kwalifikacji.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących braku podstaw do sprawdzenia kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych kategorii prawa jazdy, organ wyjaśnił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niezależnie od rodzaju pojazdu, jakim kierowca dopuścił się naruszeń, za które przekroczył 24 punkty karne, powinien on podlegać sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych kategorii prawa jazdy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję skarżący zarzucił jej naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnie, w szczególności naruszenie art. 114 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (cyt. wyżej) przez skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii prawa jazdy. Ponowił jednocześnie argumentację zawartą w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), art. 134 § 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uchylenie decyzji.
Materialnoprawną podstawą podjętego rozstrzygnięcia w zakresie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2055 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.).
Przepisy art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit b wyżej wymienionej ustawy oraz § 7 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488) stanowią, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych kategorii podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w prawie przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Decyzja wydawana na tej podstawie ma charakter rozstrzygnięcia związanego, co oznacza, że organ kierujący nie ma uprawnienia do rozważania celowości skierowania na sprawdzenie ze względu na okoliczność otrzymania punktów karnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych, jak też organów administracyjnych przyjęty jest pogląd, że organ administracji, jak też sąd administracyjny nie może dokonywać oceny zasadności uznania, że ktoś przekroczył przepisy ruchu drogowego czy też "prawidłowości zakwalifikowania" przekroczenia przepisów ruchu drogowego przez osobę, wobec której komendant wojewódzki Policji wystąpił z wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji. Ilość punktów jest pochodna od stwierdzenia przekroczenia przepisów ruchu drogowego oraz kwalifikacji takiego przekroczenia.
W przedmiotowej sprawie Komendant Wojewódzkie Policji w [...] wystąpił z wnioskiem z dnia [...]2012 r. do Starosty [...] o sprawdzenie kwalifikacji skarżącego do kierowania pojazdem w ramach posiadania przez niego uprawnień, wskazując 5 przypadków naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego w okresie od [...].2011 r. do [...].2012 r., za które uzyskał 27 punktów karnych, czyli przekroczył dozwolony limit punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Należy przy tym stwierdzić, że wniosek ten odpowiada wymogom określonym w załączniku nr 7 rozporządzenia. To z kolei dawało podstawę do wydania decyzji, o której mowa w art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten stanowi, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega:
osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty, na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ww. ustawy. Należy też stwierdzić, że organ w tym przypadku miał obowiązek ("kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega"), a nie tylko prawo, skierować skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. [...].
W świetle powyższego należy stwierdzić, że nie jest zasadny zarzut skargi kwestionujący konieczność skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii prawa jazdy. Jak już to bowiem wskazano, konieczność poddania strony egzaminowi z zakresie tych wszystkich kategorii prawa jazdy, które posiada, wynika wprost z przepisu § 7 ust. 1 pkt. 2 ww. rozporządzenia. Trudno zresztą przyjąć, że organ mógłby nałożyć obowiązek sprawdzenia kwalifikacji tylko jednej z kategorii prawa jazdy, albowiem w takim przypadku osoba co do której ustawodawca uznał konieczność poddania jej merytorycznej kontroli w zakresie umiejętności poruszania się po drogach, byłaby mimo tego uprawniona do kierowania pojazdami, tyle, że innej kategorii, niż te, którymi kierując uzyskała punkty karne. Osoba taka nadal mogłaby stwarzać zagrożenie dla ruchu drogowego, a w konsekwencji dla jego uczestników. W takim przypadku cel ustawy nie zostałby osiągnięty.
Jak wskazano wcześniej organ pierwszej instancji wyznaczył w swojej decyzji termin poddania się przez skarżącemu sprawdzeniu kwalifikacji do dnia [...]2012 r., zaś organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, z uwagi na powyższe rozstrzygnięcie, decyzję pierwszoinstancyjną uchylił w całości i skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nie określając terminu. Należało uznać, że rozstrzygnięcie to jest zasadne, albowiem przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym nie zawiera podstawy do określenia terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje. Nie upoważnia on także starosty do wyznaczenia takiego terminu, a tym samym do wyznaczenia daty wykonania przedmiotowego rozstrzygnięcia. Decyzja taka rozstrzyga wyłącznie o obowiązku poddania się sprawdzeniu kwalifikacji, a nie o terminie wykonania takiego rozstrzygnięcia. Jest to zagadnienie przesądzone już w orzecznictwie. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1363/06. W uzasadnieniu wyroku Sąd dokonał również analizy art. 107 § 2 k.p.a., z treści którego wynika, że poza składnikami, o których mowa w § 1 tego przepisu, decyzja może zawierać także inne elementy tylko wówczas, gdy stanowią tak przepisy szczególne. W braku podstawy prawnej do ustalenia np. terminu wykonania nałożonego obowiązku, tak jak ma to miejsce w tym przypadku, termin ten należy uznać za pozbawiony podstawy prawnej.
Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło