II SA/Bd 698/08
WyrokWSA w Bydgoszczy2008-10-21
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Wojciech Jarzembski, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić przyznania zasiłku celowego na zakup żywności, powołując się na ograniczone środki finansowe i zasady racjonalnego gospodarowania nimi, mimo że wnioskodawca spełnia kryteria dochodowe do otrzymania pomocy społecznej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej może odmówić przyznania zasiłku celowego na zakup żywności, nawet jeśli wnioskodawca spełnia kryteria dochodowe, jeśli powołuje się na ograniczone środki finansowe i zasady racjonalnego gospodarowania nimi. Decyzja organu nie narusza prawa, jeśli uwzględnia sytuację finansową organu, liczbę osób korzystających z pomocy i zasady przyznawania świadczeń, a także jeśli wnioskodawca otrzymał już inne formy pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca W. T. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując na ograniczone środki finansowe i zasady przyznawania pomocy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Wnioskodawca zaskarżył decyzję do WSA, argumentując, że opiekuje się niepełnosprawną matką, jest bezrobotny i potrzebuje zasiłku na żywność, a także kwestionując zasadę przyznawania zasiłków raz na kwartał.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Jarzembski sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi W. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.
II SA/Bd 698/08
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie [...] działając z upoważnienia Prezydenta [...], po ponownym rozpoznaniu wniosku W. T. z dnia [...] listopada 2007 r. o przyznanie zasiłku celowego za miesiąc listopada 2007 r., odmówił przyznania wyżej wymienionemu pomocy w formie zasiłku celowego na zakup artykułów żywnościowych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż wnioskodawca mieszka we wspólnym mieszkaniu z matką, z którą nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Jest on osobą bezrobotną, zarejestrowaną w urzędzie pracy bez prawa do zasiłku. Organ wskazał, iż wnioskodawca został objęty pomocą MOPR - w okresie od października do grudnia 2007 r. w postaci zasiłku okresowego w wysokości [...] miesięcznie oraz karty żywnościowej o wartości 100 zł, w okresie od stycznia do marca 2008 r. udzielono mu zasiłku okresowego w wysokości [...] oraz w styczniu 2008 r. zasiłku celowego w wysokości 90 zł na żywność z programu rządowego. Od kwietnia do sierpnia 2008 r. wnioskodawcy udzielona została pomoc w postaci zasiłku okresowego w wysokości [...] zł miesięcznie, a w kwietniu 2008 r. w postaci zasiłku celowego w wysokości 90 zł na żywność oraz w wysokości [...] zł na leki. Odmawiając przyznania zasiłku celowego organ powołał się na meldunek MOPR [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. dotyczący realizacji zadań w 2008 r., w którym przewidziano, iż zasiłki celowe na dożywianie przyznawane będą raz w kwartale, w wysokości po 90 zł na osobę, która nie korzysta z posiłków w jadłodajni, szkole, przedszkolu i żłobku. Organ wskazał, iż ustalając wysokość jak i częstotliwość korzystania z tej formy pomocy uwzględniono ilość osób objętych pomocą celową na żywność w I kwartale 2008 r. oraz to, że ilość uprawnionych do tej pomocy ulegnie zmniejszeniu z uwagi na większe możliwości podjęcia pracy w sezonie wiosenno-letnim.
W odwołaniu od powyższe decyzji W. T. wniósł o przyznanie mu zasiłku celowego za miesiące listopad i grudzień 2007 r. W odwołaniu zarzucił on organowi I instancji, iż świadomie manipuluje danymi dotyczącymi ilości osób objętych pomocą społeczną przez Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie [...], a także wysokości przyznanych im świadczeń. Podniósł on, iż zasiłek celowy na zakup żywności jest mu niezbędny, gdyż tylko dzięki niemu on i jego matka mogą zapewnić sobie posiłek. Dodał, iż jego matka wprawdzie otrzymuje emeryturę i zasiłek pielęgnacyjny, jednakże otrzymane z tego tytułu pieniądze w całości przeznaczane są na opłaty.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., Nr SKO-472/08 Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie. W motywach rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż załączone do akt sprawy meldunki
z [...] października 2007 r., [...] listopada 2007 r., [...] stycznia 2008 r. i [...] kwietnia 2008r. potwierdzają ograniczone możliwości finansowe w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" pozwalające na przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na żywność raz na kwartał oraz brak możliwości przyznania zasiłku celowego w rozumieniu art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Organ odwoławczy podniósł, iż z listy wypłat świadczeń wynika, że skarżący otrzymał świadczenia pieniężne na zakup żywności w miesiącu październiku 2007 r. i styczniu 2008 r., a tym samym został objęty pomocą zgodnie z obowiązującymi zasadami jej udzielania. Z raportów tych wynika także, że organ nie posiada środków budżetowych na świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na powyższą decyzję W. T. wskazał, iż opiekuje się niepełnosprawną, [...] letnią matką, od wielu lat jest osobą bezrobotną, a jego jedyny dochód to zasiłek okresowy w wysokości [...] zł miesięcznie. Skarżący wskazał, iż w roku 2007 dwukrotnie otrzymał zasiłek celowy na żywność oraz dwa raz bony żywnościowe w kwocie łącznej 400 zł. Wywiódł również, iż nie istnieje przepis uprawniający organ I instancji do przyznawania zasiłków celowych na żywność raz na trzy miesiące.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r.- Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności
z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżone orzeczenie nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania, przy czym ocena ta dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Należy w związku z tym stwierdzić, iż kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w przepisie art. 134 p.p.s.a. doprowadziła do uznania, że decyzja ta odpowiada prawu.
Materialnoprawną podstawą rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej do Sądu decyzji są przepisy ustawy z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.). W myśl przepisów wyżej wymienionej ustawy warunkiem przyznania pomocy finansowej osobom lub rodzinom jest ich trudna sytuacja życiowa, której nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 3 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 1 cyt. ustawy). Drugim zaś warunkiem, który musi spełniać osoba ubiegająca się tego rodzaju pomoc, jest trudna sytuacja finansowa. Miesięczny dochód osoby lub rodziny ubiegającej się o pomoc społeczną nie może być więc większy od kwoty określonej w ustawie, czyli od tzw. kryterium dochodowego (art. 8 ust. 1 cyt. ustawy). Jednak, w świetle art. 3 ust 4 powołanej ustawy, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593; z późn. zm.) w celu zaspokajania niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Należy więc zauważyć, iż przyznanie oraz wysokość przyznanego świadczenia zależne są od uznania administracyjnego, co oznacza, że organ przyznający zasiłek nie jest zobowiązany do spełnienia każdego żądania obywatela. Uznanie administracyjne nie oznacza jednakże dowolności w załatwieniu sprawy.
W niniejszej sprawie organ I instancji prawidłowo ustalił sytuację finansową i warunki bytowe skarżącego. Z ustaleń tych wynika, iż skarżący spełnia wymogi do przyznania pomocy społecznej. Mimo tego organ administracji odmówił skarżącemu przyznania zasiłku celowego ze względu na brak wystarczających środków finansowych do realizacji zasiłków celowych na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, określonych w art. 39 ustawy o pomocy społecznej.
Zdaniem Sądu organ I instancji racjonalnie wyjaśnił zasady gospodarowania przyznanymi środkami finansowymi. Ze znajdujących się w aktach administracyjnych meldunków Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie [...] dotyczącego realizacji zadań w 2007 r. i w 2008 r. wynika jednoznacznie, jakimi środkami finansowymi dysponował organ I instancji, oraz ile osób korzystało w danym miesiącu z tej formy pomocy. Informacje te wskazują wyraźnie na to, iż możliwości finansowe organu były ograniczone. Biorąc pod uwagę powyższe, a także fakt, iż skarżący w miesiącach październik 2007, styczeń 2008, kwiecień 2008 r. otrzymał zasiłki celowe na zakup artykułów żywnościowych, należało stwierdzić, iż organ nie przekroczyły granic uznania administracyjnego wydając zaskarżoną decyzję.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji wyroku, na podstawie
art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło