II SA/Bd 700/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty N. z [...] 2005r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego T. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] Starosta N., po wznowieniu postępowania, uchylił ostateczną decyzję Urzędu Miasta i Gminy w K. z dnia [...]1995r. Nr [...] w części dotyczącej wydania T. S. prawa jazdy kat.C,C+E i jednocześnie orzekł o odmowie wydania prawa jazdy tej kategorii. W podstawie prawnej decyzji organ powołał 145§1 pkt1 i art.151§1 pkt2 kpa, art.90 ust.1 pkt3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r.- Prawo o ruchu drogowym (t.j.Dz.U.z 2003r.Nr 58,poz.515 ze zm.) W uzasadnieniu decyzji podano, że jak wynika z wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia [...]1999r. sygn.akt [...] T. S. w sposób nieprawidłowy odbył kurs na prawo jazdy kat.C,C+E. Ujawniona okoliczność, wykazana w toku postępowania karnego przed Sądem Rejonowym w S. pozbawiła mocy dowodowej zaświadczenie z dnia [...]1995r. (nr [...]) o ukończeniu kursu na prawo jazdy. Sfałszowanie tego dokumentu jest, w ocenie organu I instancji, istotną okolicznością faktyczną mającą wpływ na rozstrzygnięcie administracyjne w przedmiocie wydania prawa jazdy kat.C,C+E, nieznaną organowi w dniu podejmowania decyzji o wydaniu prawa jazdy. Dodatkowo organ I instancji podniósł, że T. S. zapoznał się z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w dniu 07.02.2005r. Odwołanie od tej decyzji wniósł T. S. podnosząc, że organ pierwszej instancji błędnie ustalił stan faktyczny sprawy, gdyż zdał on egzamin na prawo jazdy kat. C,C+E, nie wiedział o sfałszowaniu zaświadczenia o ukończeniu wymaganego kursu. Odmowa wydania prawa jazdy pozbawia skarżącego możliwości wykonywania zawodu kierowcy. Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z treścią art.90 ust.1 pkt3 ustawy Prawo o ruchu drogowym prawo jazdy otrzymuje osoba, jeżeli odbyła wymagane dla danej kategorii szkolenie. W ocenie organu odwoławczego sprawie bezspornym w pozostaje, że T. S. w dniu [...] 1995r. za pomocą sfałszowanych dokumentów dotyczących odbycia kursu nauki jazdy w Ośrodku Szkoleniowym w L., podstępnie wprowadził w błąd pracownika Wydziału Komunikacji Urzędu Gminy i Miasta w K. i wyłudził w ten sposób dokument poświadczający nieprawdę w postaci prawa jazdy kat.C i E. Okoliczność ta została bowiem wykazana w toku postępowania przed Sądem Rejonowym w S., który wydał w tej sprawie prawomocny wyrok umarzający postępowanie na podstawie art. 17§1 pkt 3 kpk. W tej sytuacji zachodziły podstawy do uchylenia decyzji z dnia [...]1995r. i odmowy wydania prawa jazdy kat.C, C= i E na podstawie art. 145§1 pkt1 i art.151§1 pkt2 kpa. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. S. W skardze skarżący podniósł zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a nadto wskazał, że odbył wymagany dla danej kategorii kurs, po którym został dopuszczony do egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje osoby ubiegającej się o uprawnienie do kierowania pojazdem. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty zawarte w skardze nie określają naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Sąd jednak, zgodnie z art. 134§1 ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i w oparciu o ten przepis może brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, jakie miały miejsce w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 3§1 u.p.s.a. sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem legalności decyzji (innych aktów) i może decyzję uchylić lub stwierdzić jej nieważność, jeżeli w istotny sposób narusza ona przepisy obowiązujące w dacie jej wydania na tle stanu faktycznego ustalonego w toku postępowania administracyjnego. Sąd ocenia w związku z powyższym, czy orzeczenie wydane zostało zgodnie z przepisami procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 kpa obligującego organ administracji do podejmowania kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, art. 10 kpa wyrażającego zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu, art. 77 § l kpa obligującego organ administracji do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, art. 80 kpa wyrażającego zasadę swobodnej oceny dowodów i art. 107 § 3 kpa wskazującego, jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie decyzji. Ocena zebranego materiału dowodowego i wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia powinno znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Wyrażona w art.80 kpa zasada swobodnej oceny dowodów winna być oparta na przekonywujących podstawach, które muszą znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia. Tymczasem uzasadnienie decyzji organu odwoławczego sprowadza się w istocie do przytoczenia treści wyroku Sądu Rejonowego w S., z którego wynika, że postępowanie w sprawie przeciwko T. S. o czyn z art. 272kk i art.273 kk w zw. z art. 11§2 kk zostało umorzone na podstawie art. 17§1 pkt3 kpk. Zaniechanie przez organy administracji publicznej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, powodującym wadliwość decyzji. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z tego rodzaju sytuacją, gdyż zaskarżona decyzja, podobnie jak poprzedzająca ją decyzja nie spełniają powyższych wymogów. W toku całego postępowania toczącego się w wyniku postanowienia o wznowieniu nie umożliwiono skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań. Powyższe uchybienia naruszają dyspozycję art. 10§1 kpa, który formułuje zasadę czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania administracyjnego. Realizacja tej zasady znajduje swój wyraz również w dyspozycji art.81 kpa, który stanowi, że uznanie określonych okoliczności przez organ za udowodnione może nastąpić dopiero wówczas, gdy strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż zachowanie wymagań z art. 79 i 81 kpa niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu, jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji publicznej. Naruszenie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym mającym wpływ na wynik sprawy. (wyrok NSA z dnia 04.11.1998r.,III SA 1035/97). Brak przeprowadzenia dowodu na okoliczność posłużenia się przez skarżącego sfałszowanym dokumentem potwierdzającym odbycie kursu nauki jazdy, a zatem na okoliczności zdarzenia będącego podstawą faktyczną zastosowania dyspozycji z art. 151§1 pkt2 kpa niewątpliwie należy również ocenić jako naruszenie przez organy obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art.77§1 kpa). Z analizy akt sprawy niniejszej wynika, że postępowanie dowodowe ograniczone zostało przez organy obu instancji do powołania się na prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w S. o umorzeniu postępowania. Takie orzeczenie sądu nie ma charakteru wyroku skazującego, a zatem jego ustalenia nie wiążą organów administracji publicznej co do popełnienia przestępstwa. Umorzenie postępowania w trybie art.17§1 kpk w związku z art. 1§2 kk oznacza, że w postępowaniu administracyjnym ustalenia sądu karnego nie są wiążące, jednakże ustalenia dokonane w tym orzeczeniu mają znaczenie dowodowe w postępowaniu administracyjnym. Organ administracyjny winien zatem, w trybie postępowania dowodowego z k.p.a. w takim wypadku uzasadnić zakwestionowanie dokumentu dysponując choćby odpisami dowodów znajdujących się w aktach sądowych i załączyć je w poczet dowodów postępowania administracyjnego. W takim przypadku skarżącemu należałoby zapewnić skorzystanie z uprawnień z art.81 k.p.a. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego w niczym nie ograniczają bowiem organów administracji w możliwości wykorzystania w tym postępowaniu dowodów zgromadzonych w toku postępowania karnego. Powyższe okoliczności nie mogą zatem zostać uznane za udowodnione i nie ma przy tym znaczenia, że skarżący w postępowaniu administracyjnym ich nie kwestionował skoro-jak wskazano wyżej- nie zagwarantowano mu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, że materiał dowodowy nie został w przedmiotowej sprawie zebrany w sposób wyczerpujący, zaś stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób nie budzący wątpliwości, a tym samym zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przeprowadzonym z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego wyrażonych w przepisach art. 7, 77§1, 79,80, 81 i 107§3 kpa organ ustali w oparciu o całokształt materiału dowodowego, czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do wydania decyzji w trybie art. 145§1 pkt1 i art.151§1 pkt2 kpa. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pktl lit.c ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 wyżej wymienionej ustawy.