II SA/Bd 727/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-10-25
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Renata Owczarzak, Wojciech Jarzembski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw organu administracji wobec zamiaru oddania do użytku lokalu mieszkalnego, zgłoszony na podstawie art. 54 ust. 1 Prawa budowlanego, jest skuteczny, jeśli nie został doręczony stronie w ustawowym terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi zawiadomienia o zakończeniu budowy?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna, w tym sprzeciw zgłoszony na podstawie art. 54 ust. 1 Prawa budowlanego, wywołuje skutki prawne dopiero z chwilą jej doręczenia stronie. Termin 14 dni na zgłoszenie sprzeciwu jest terminem dla organu, w którym musi on nie tylko sporządzić decyzję, ale również ją doręczyć stronie. Brak udokumentowania daty doręczenia sprzeciwu uniemożliwia ustalenie, czy został on zgłoszony w ustawowym terminie, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Piotr B. dokonał zgłoszenia zakończenia robót budowlanych związanych ze zmianą sposobu użytkowania strychu na lokal mieszkalny. Starosta Powiatowy w C. wniósł sprzeciw wobec zamiaru oddania lokalu do użytku. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. Skarżący zarzucił nieważność decyzji Starosty z uwagi na niedoręczenie jej w ustawowym terminie. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Protokolant Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Piotra B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia. [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru oddania do użytku lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Starosta Powiatowy w C. decyzją z [...] 2002r. - [...] na podstawie art. 54 ust. 1 oraz art. 81 ust 1 pkt 2 - ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126, z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) kpa po rozpoznaniu zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych zmierzających do zmiany sposobu użytkowania strychu na lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w C. przy ul. [...] dokonanego przez Piotra B. wniósł sprzeciw wobec zamiaru oddania do użytku lokalu mieszkalnego nr 7 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w C. przy ul [...].
Uzasadniając decyzję wskazano, że roboty budowlane wykonywane były na podstawie decyzji Burmistrza Miasta C. znak: [...] z dnia [...] 1997r. o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania. Do zawiadomienia dołączono wymagane art. 57 ust 1 - Prawa budowlanego dokumenty. Jednakże, na skutek prowadzonego przez Wojewodę [...] postępowania, wszczętego na wniosek Małgorzaty i Dariusza P. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta C. decyzją znak: [...] z dnia [...] 2002r. stwierdzono nieważność decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia [...] 1997r. znak: [...] udzielającej Piotrowi B. pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego, wielorodzinnego na lokal mieszkalny w C. przy ul. [...]. Wyeliminowana została więc z obrotu prawnego decyzja, na podstawie której B. realizował roboty budowlane. Wobec powyższego nie istnieje podstawa prawna do stwierdzenia zgodności wykonania robót budowlanych z warunkami decyzji zezwalającej na ich prowadzenie.
Od powyższej decyzji Piotr B. złożył odwołanie. Podniósł w nim, że przedmiotowa decyzja została mu doręczona w dniu [...] 2002r. Ponieważ właściwy organ nie dostarczył w ustawowym terminie decyzji wyrażającej sprzeciw do użytkowania obiektu, w świetle obowiązujących przepisów prawa decyzja jest nieważna. Wskazał także, że odwołał się od decyzji Wojewody z [...] 2002r.
Powyższe odwołanie jako organ drugiej instancji wskazany w wyniku rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...] 2005r. rozstrzygnął [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 81 ust 1 pkt 2 w związku z art.83 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. Nr 207 z 2003r., poz.2016, z późn. zm.) decyzją z [...] 2005r. znak: [...] utrzymał on w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Odnosząc się do wniesionego odwołania organ odwoławczy uznał, iż z uwagi na brak ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części poddasza na rzeczony lokal mieszkalny jak i na wykonanie robót budowlanych adaptacyjnych, brak jest podstaw do przyjęcia zgłoszenia zakończenia robót i przystąpienia do użytkowania. Z uwagi na taki stan prawny, w sprawie należy przeprowadzić postępowanie naprawcze, w oparciu o obowiązującą procedurę wynikającą z przepisów Prawa budowlanego, przez właściwy organ - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. Takie rozstrzygnięcie wynika z faktu wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia [...] 1997r. i [...] 1998r. Odnosząc się do terminu doręczenia zaskarżonej decyzji, to skarżący nie udokumentował rozbieżności, między wykazanym przez organ a swoim ustaleniem.
Skarga na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Piotr B.
Skarżący zarzucał niezgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa. Decyzja Starosty Powiatowego w C. nr [...] wnosząca sprzeciw wobec oddania do użytku lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w C. została doręczona w dniu [...] 2002r. Ponieważ właściwy organ nie dostarczył w ustawowym terminie decyzji wyrażającej sprzeciw do użytkowania obiektu, w świetle obowiązujących przepisów prawa decyzja nr [...] jest nieważna.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że zaskarżone rozstrzygnięcie wynika z aktualnego stanu prawnego tj., iż decyzja udzielająca pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania części poddasza na rzeczony lokal mieszkalny, wydana przez Burmistrza Miasta C. w dniu [...] 1997r. znak: [...], utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] 1998r. znak: [...] została wyeliminowana z obrotu prawnego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 4 października 2001r. sygn.akt II SA/Gd 2101/98 ( karta 8 II inst. WINB). Niezależnie od powyższego, po wszczęciu stosownego postępowania nadzwyczajnego, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] 2002r. znak: [...] stwierdził nieważność cytowanej wyżej decyzji Burmistrza Miasta C. Decyzja Wojewody [...] została utrzymana w mocy decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] 2003r. znak: [...] ( karta 3 II inst. UW).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Rozstrzygnięcia obu organów administracyjnych dotyczyły uprawnień przysługujących organowi administracyjnemu z mocy art. 54 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126 z późn. zm.). W chwili wydania decyzji będącej przedmiotem rozpoznania zaskarżonej decyzji przepis ten przewidywał możliwość zgłoszenia przez właściwy organ sprzeciwu który można było zgłosić w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi zawiadomienia o zakończeniu budowy.
Ów 14 - dniowy termin jest terminem dla organu, co oznacza że tylko w tak zakreślonych ramach czasowych organ administracji jest upoważniony do korzystania ze swych kompetencji w sytuacji wypełniającej hipotezę wskazanej normy prawnej.
Taka decyzja, jak każda decyzja administracyjna, jest aktem zewnętrznym zawierającym władcze rozstrzygnięcie organu administracji w konkretnej sprawie konkretnej osoby. Zawiera oświadczenie woli organu o zakazie dokonania czynności generalnie dozwolonej. Dopiero ujawnienie tego oświadczenia na zewnątrz organu i umożliwienie adresatowi zapoznania się z jego treścią kończy proces decyzyjny. Sprawa administracyjna, w której postępowanie zostało wszczęte zawiadomieniem o zakończeniu budowy, jest załatwiona albo milczeniem organu albo jego negatywną wypowiedzią oznaczającą zakaz przystąpienia do użytkowania, przy czym ta negatywna wypowiedź przybiera formę decyzji. Nie można uznać za załatwioną w rozumieniu art. 104 kpa sprawy, w której decyzja o której mowa w art. 54 ust. 1 Prawa budowlanego została sporządzona zgodnie z wymaganiami określonymi art. 107 § 1 kpa, ale nie została jeszcze doręczona. Decyzja taka nie wywiera żadnych prawnych skutków: ani organ, ani strona nie są nią związani. Jest zaś rzeczą oczywistą, że w art. 54 ust 1 Prawa budowlanego określony jest termin do załatwienia sprawy, a nie do sporządzenia decyzji. Trzeba zatem stwierdzić, że decyzję której materialnoprawną podstawę stanowi przepis art. 54 ust 1 prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994r. należy uznać za wydaną ( a więc i sprzeciw za zgłoszony) dopiero z dniem doręczenia jej stronie a nie z dniem wydania decyzji.
Zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) sąd administracyjny rozstrzyga sprawę na podstawie akt sprawy.
Z akt postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie wynika, że zawiadomienie skarżącego o zakończeniu budowy wpłynęło do organu 23 września 2002r. Z akt tych wynika też, że decyzję będącą sprzeciwem wydano 30 września 2002r.. Z akt nie wynika natomiast kiedy doręczono skarżącemu tę decyzję. Co prawda w aktach tych jest dowód jej doręczenia. Brak jednak na nim adnotacji dotyczącej daty jej doręczenia. Nie można więc w obecnym stanie sprawy i danych zawartych w aktach postępowania administracyjnego ustalić czy doręczenia tego dokonano przed upływem 14 - dniowego terminu wynikającego z art. 54 ust 1 ww. ustawy Prawo budowlane a liczonego od 23 września 2002r.
Zagadnienie to było poza zainteresowaniem organu pierwszej instancji. Organ drugiej instancji - mimo iż na tę kwestię zwrócił uwagę skarżący już w odwołaniu - odniósł się do tego zarzutu bardzo lakonicznie i ogólnikowo stwierdzając tylko expressis verbis " Odnosząc się do terminu doręczenia zaskarżonej decyzji, to skarżący nie udokumentował rozbieżności między wskazanym przez organ a swoimi ustaleniami".
Rzeczą organu było natomiast dokładne ustalenie daty doręczenia sprzeciwu w formie decyzji i ustaleniu czy doręczono go skarżącemu przed upływem terminu wskazanego w art. 54 § 1 ww. ustawy Prawo budowlane.
Na marginesie należy dodatkowo zaznaczyć że z akt sprawy wynika także że na wskazaną w zaskarżonej decyzji decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z [...] 2003r. znak: [...] złożono skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego która została zarejestrowana pod sygnaturą IV SA 589/03. Z akt nie wynika czy i jak została ta skarga załatwiona. Jest to istotne zważywszy że ww. decyzja z [...] 2003r. utrzymała w mocy decyzję wojewody [...] z dnia [...] 2002r. znak: [...] stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia [...] 1997r. znak: [...], udzielającej skarżącemu pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części poddasza budynku mieszkalnego wielorodzinnego na lokal mieszkalny w C. przy ul. [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono zaś, że powodem zawartego w niej ( tj. zaskarżonej decyzji) rozstrzygnięcie właśnie było wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Burmistrza Miasta C. z [...] 1997r.
W tym stanie rzeczy należało w oparciu o art. 145 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002r. orzec jak w sentencji. Prowadząc ponownie postępowanie organ administracyjny ustali kiedy doręczono skarżącemu decyzję organu pierwszej instancji, a w szczególności czy i jak zachowano14 dniowy termin z art. 54 ust 1 ww. ustawy Prawo budowlane oraz czy i jak załatwiono skargę na ww. decyzję WINB z [...] 2003r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło