II SA/Bd 727/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek asesor WSA Katarzyna Korycka (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. sp. z o. o. w [...] na decyzję Inne z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie opłaty stałej za usługi wodne 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Inne na rzecz skarżącej kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Informacją z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w I. "PGW WP" ustaliło [...] w B. Spółce z o.o. w B. opłatę stałą za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód tj. [...] B. - wylot [...] za okres od [...] marca 2019 r. do [...] grudnia 2019 r. w wysokości [...] zł. W podstawie prawnej informacji wskazano na art. 271 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2268 ze zm.; dalej powoływanej jako "ustawa Prawo wodne" lub "u.p.w."). Opłata została obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego [...] dni i maksymalnej ilości wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych na podstawie pozwolenia wodnoprawnego w ilości [...] mł/s. W informacji pouczono o możliwości złożenia reklamacji do Dyrektora Zarządu Zlewni PGW WP w I., w terminie 14 dni. Spółka [...] Sp. z o.o. w B. złożyła reklamację, w której zakwestionowała wysokość ustalonej opłaty, z uwagi na błędne przyjęcie w obliczeniach [...] dni – ilość dni obowiązywania decyzji w sprawie pozwolenia wodnoprawnego w 2019 r., zamiast [...] dni – ilość dni z opadem, wyliczona proporcjonalnie do czasu obowiązywania decyzji. Reklamacja została podpisana przez W. S. - Członka Zarządu [...] w B. Sp. z o.o. w B.. Na skutek nie uznania wniesionej reklamacji, Dyrektor Zarządu Zlewni PGW WP w I., wydał w dniu [...] lipca 2019 r. decyzję nr [...], w której określił [...] w B. Sp. z o.o. w B. za okres od [...] stycznia 2019 r. do [...] grudnia 2019 r. opłatę stałą w wysokości [...] zł. za usługi wodne obejmujące odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do [...] B. - wylot [...]. W podstawie prawnej decyzji organ wymienił art. 273 ust. 6 i 8 oraz art. 271 ust. 1 i 4, art. 298 pkt 1 i art. 300 ust.1 u.p.w. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ wskazał, że w pozwoleniu wodnoprawnym określono maksymalny zrzut wód opadowych i roztopowych, natomiast nie została rozróżniona ilość dni z podziałem na okres bezdeszczowy i w czasie opadów. W opłacie stałej jest zawarta gotowość do przyjęcia przez środowisko wód opadowych i roztopowych, zgodnie z ilością dni obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego w danym roku, nie zaś faktyczna ilość dni korzystania przez podmiot z tego pozwolenia. W związku z tym, zasadne było przyjęcie, że opłata obliczana jest jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości odprowadzanych wód opadowych i roztopowych, wyrażonej w mł/s. [...] Sp. z o.o. w B. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższą decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni PGW WP w I.. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. poprzez błędne przyjęcie, że element temporalny, jakim jest wprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód, określony w ustawie jako dzień, obejmuje [...] dni w roku, a więc wszystkie dni w roku w okresie obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, a nie jedynie dni faktycznego wprowadzania wód opadowych i roztopowych do wód w ww. okresie w ilości [...] dni rocznie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że opłata została naliczona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Organ podkreślił, że ustalona opłata ma charakter stały i na podstawie art. 271 ust. 1 ustawy jest ustalana w formie informacji rocznej, płatnej w czterech równych ratach kwartalnych- ust. 6. Z uwagi na sam charakter tej opłaty odnosi się ona do jednego roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W tożsamym co do istoty stanie faktycznym i prawnym wypowiedział się już WSA w Bydgoszczy w wyrok z dnia 9 października 2019 r. (sprawa o sygn. akt II SA/Bd 728/19) i w wyrok z dnia 23 października 2019 r. (sprawa o sygn. akt II SA/Bd 670/19). Sąd orzekający w obecnym składzie w całości podziela stanowisko wyrażone w ww. wyrokach i przyjmuje je jako swoje. Skarga podlegała uwzględnieniu, jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazane. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni PGW WP w I., określająca wysokość opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych, o której mowa w art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. Wskazane rozstrzygnięcie zostało wydane na skutek reklamacji wniesionej w trybie art. 273 ust. 1 u.p.w. i ma swoją podstawę w art. 273 ust. 6 u.p.w. Reklamację wnosi się na informację o ustaleniu opłat wodnych, w związku ze szczególną regulacją, którą przewidują przepisy ustawy Prawo wodne. W ustawie wprowadzono bowiem zasadę, że wysokość opłat wodnych - w tym opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych, o której mowa w art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. jest w pierwszej kolejności ustalana przez Wody Polskie i przekazywana podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne, w formie informacji (art. 271 ust. 1 u.p.w.), która nie stanowi decyzji administracyjnej. Przyjąć zatem należy, że ustalenie przez właściwy organ Wód Polskich oraz przekazanie podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne informacji w przedmiocie opłaty, o której mowa w art. 271 ust. 1 u.p.w., nie wszczyna postępowania administracyjnego W myśl art. 273 ust. 1 u.p.w., podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne, któremu przekazano informację, o której mowa w art. 271 ust. 1 u.p.w., jeżeli nie zgadza się z wysokością tej opłaty może złożyć reklamację. Stosownie zaś do art. 273 ust. 6 u.p.w., w razie nieuznania reklamacji, właściwy organ Wód Polskich określa wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji. Zgodnie z art. 14 ust. 2 u.p.w. do postępowań toczących się przed organami Wód Polskich stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a."). Do wszczęcia postępowania dochodzi dopiero z momentem złożenia reklamacji, odpowiadającej warunkom z art. 273 ust. 1 u.p.w. oraz ogólnym warunkom podania określonym w k.p.a. Przewidziano jednak pewne odstępstwa od procedury administracyjnej, gdyż zgodnie z art. 273a u.p.w., w zainicjowanym w ten sposób postępowaniu administracyjnym nie stosuje się art. 10 § 1 oraz art. 61 § 4 k.p.a. Na mocy wskazanego przepisu szczególnego organ nie ma zatem obowiązku zawiadomienia strony, że wniesiona reklamacja wszczęła postępowanie administracyjne, które w przypadku nieuwzględnienia zawartego w reklamacji żądania strony będzie zakończone wydaniem decyzji podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Reklamacja stanowi jednak oświadczenie woli, które wywołuje skutki prawne w sferze zewnętrznej, zatem musi odpowiadać warunkom podania, określonym w k.p.a. Oznacza to konieczność zbadania czy pochodzi ona od uprawnionego podmiotu a jeśli tak, czy została prawidłowo podpisana przez ten podmiot (art. 63 § 2 i 3 k.p.a.), a więc zgodnie z zasadami reprezentacji. W przypadku podmiotu, jakim jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, wymaga to podpisania reklamacji według reguł określonych w umowie spółki - przez osoby, które na mocy umowy spółki uprawnione są do reprezentowania danej osoby prawnej w ściśle określony sposób, co zostaje ujawnione w Krajowym Rejestrze Sądowym lub według reguł ogólnych. W przedmiotowej sprawie, aby zatem wniesiona reklamacja mogła skutecznie zainicjować postępowanie administracyjne musiała zostać podpisana według zasad reprezentacji przez osoby uprawnione do reprezentowania spółki. Wskazana w art. 273 ust. 6 u.p.w. podstawa do wydania decyzji administracyjnej istnieje jedynie w przypadku skutecznego wszczęcia postępowania administracyjnego przez zainteresowany podmiot - inicjowanego reklamacją. Sposób reprezentacji spółki z ograniczoną odpowiedzialnością określa art. 205 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 505 ze zm.). Przepis ten stanowi, że jeżeli zarząd jest wieloosobowy, sposób reprezentowania określa umowa spółki. Jeżeli umowa spółki nie zawiera żadnych postanowień w tym przedmiocie, do składania oświadczeń w imieniu spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, pismo stanowiące reklamację spółki zostało podpisane tylko przez jedną osobę, to jest Członka Zarządu [...] w [...] Sp. z o.o. w B.. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, iż organ nie podjął żadnych czynności wyjaśniających, celem ustalenia i zweryfikowania zasad reprezentacji [...] sp. z o.o. w B., w szczególności nie wezwał Spółki do wykazania prawidłowości podpisania reklamacji dla wywołania przez tę czynność skutków prawnych. Z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 30 § 1, art. 61 § 1 k.p.a., organ przedwcześnie przystąpił do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Tymczasem rozpoznanie przez organ administracji publicznej podania (które nie zostało podpisane zgodnie z zasadami reprezentacji osoby prawnej) oraz wydanie decyzji administracyjnej w sprawie która wymaga inicjatywy strony - stanowi w istocie działanie z urzędu, które w konkretnych okolicznościach sprawy może stanowić nawet rażące naruszenie prawa, powodujące konieczność stwierdzenia nieważności takiego aktu. Do akt sądowych załączono odpis z Krajowego Rejestru Sądowego skarżącej Spółki, z którego wynika, że do składania oświadczeń woli w zakresie praw i obowiązków majątkowych [...] w B. Sp. z o.o. w B. oraz podpisywania w jej imieniu umów i zaciągania zobowiązań, upoważnionych jest dwóch członków zarządu łącznie albo jeden członek zarządu łącznie z prokurentem. Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest jednak kontynuacją postępowania administracyjnego, zatem na obecnym etapie sąd administracyjny nie może zastępować organu w ocenie tego czy na dzień złożenia ww. reklamacji została ona podpisana zgodnie z zasadami reprezentacji spółki. Organ tej okoliczności nie wyjaśnił, przyjmując reklamację podpisaną tylko przez jednego członka zarządu. Tymczasem obowiązkiem organu było zweryfikowanie prawidłowości reprezentacji spółki w ramach wniesionej reklamacji, celem wywołania przez tę czynność skutków prawnych. W okolicznościach niniejszej sprawy w ocenie Sądu zaistniały zatem podstawy do uchylenia skarżonej decyzji co zobliguje organ do podjęcia czynności celem wyjaśnienia przedmiotowej kwestii, i w razie stwierdzenia na podstawie stosownych dokumentów braków formalnych reklamacji (art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 14 ust. 2 u.p.w.), wezwania spółki do ich uzupełnienia, pod rygorem pozostawienia reklamacji bez rozpoznania. Do reklamacji składanych w trybie u.p.w. w pełni znajdują bowiem zastosowanie przepisy k.p.a. dotyczące podań, jedynie za wyjątkiem art. 61 § 4 k.p.a., którego stosowanie - jak wskazano wyżej - zostało wyraźnie wyłączone przez ustawodawcę mocą art. 273a u.p.w. Wskazania co do dalszego postępowania są wiążące dla organu orzekającego zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej powoływanej jako "p.p.s.a."). W przedmiotowej sprawie Sąd nie dokonywał oceny zgodności z prawem nałożenia opłaty stałej na skarżącą ani też tego, czy opłata ta została przez organ orzekający określona w prawidłowej wysokości, gdyż taka ocena w okolicznościach niniejszej sprawy jest przedwczesna. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. O zwrocie kosztów postępowania (punkt drugi wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.