II SA/Bd 729/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu w dniu 29 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia prawnie obowiązujących granic działek postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: - zwolnienie od kosztów sądowych, - ustanowienie adwokata. W dniu [...] września 2008r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek G. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy strona skarżąca uzasadniła trudną sytuacją finansową i zdrowotną. Skarżąca wskazała, że pozostaje na utrzymaniu męża. Zarówno ona jak i jej mąż są chorzy, przy czym mąż ma złośliwego raka płuc. Zamieszkują w [...] w mieszkaniu córki, która wyjechała w związku z podjętą pracą. Skarżąca i jej mąż opłacają wszystkie należności związane z mieszkaniem. Dochód rodziny w postaci reny i emerytury męża wynosi 2589 zł brutto. Skarżąca określiła miesięczne wydatki na łączną kwotę 2100 zł, w tym opłaty związane z mieszkaniem – 610 zł, energia elektryczna - 60 zł, telefon 130 zł, lekarstwa – 300 zł, żywność w ramach diety wysokobiałkowej męża – 1000 zł. Jako majątek skarżąca wskazała na nieruchomość rolną o powierzchni 2,03 ha oraz drewniany dom kryty strzechą, o powierzchni 100 m2, przeznaczony do rozbiórki. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] października 2008 r. wniosek skarżącej został oddalony. Pismem z dnia [...] października skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia (zatytułowany "odwołanie"). W uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca ponownie opisała swoją sytuację. Podkreśliła, że mąż z powodu choroby jest osobą niezdolną do pracy i do samodzielnej egzystencji, wymaga jej stałej opieki. Wskazała, że poza wcześniej opisaną chorobą mąż ma także zwyrodnienie kręgosłupa wymagające zabiegu chirurgicznego. Skarżąca podniosła także, że poza bieżącym regulowaniem opłat za mieszkanie musi ponieść część kosztów związanych z wymianą przez spółdzielnię mieszkaniową okien w budynku. Odnośnie posiadanej nieruchomości skarżąca wyjaśniła, że jej gospodarstwo rolne (2,03 ha stanowiące 1,46 ha przeliczeniowego) składa się z 1 ha łąki piątej klasy oraz 0,46 ha ziemi ornej 5 klasy. Skarżąca nie posiada maszyn rolniczych. Na terenie gospodarstwa znajduje się dom kryty strzechą, który ze względu na zły stan techniczny grozi zawaleniem. Skarżąca wskazała, iż miesięczny dochód jej rodziny wynosi 2114,15 zł. Wydatki wynoszą 1902,35 zł, w tym: czynsz za mieszkanie (łącznie z opłatą za wodę i ogrzewanie) – 835,80 zł, opłata za energię elektryczną (mieszkanie w [...]) – 55,82 zł, opłata za telefon – 96,27 zł, koszt wymiany okien – 492 zł, koszt lekarstw jej i męża – 250 zł, koszty dojazdu do poradni specjalistycznych w [...] – 144 zł, podatek "od ziemi’ w [...] – 12,66 zł, opłata za energię elektryczną w budynku w [...] – 15,83 zł. W rezultacie "na życie" pozostaje jedynie kwota 211,77 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, iż stosownie do art. 260 w związku z art. 259 § 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego powoduje, iż postanowienie to traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Oznacza to, iż Sąd jest zobowiązany ponownie "na nowo" ocenić wniosek co do którego zapadło postanowienie z dnia 3 października, dodatkowo biorąc pod uwagę nowe dokumenty przedstawione przez skarżącą wraz ze sprzeciwem. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. istnieje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 2 p.p.s.a.) w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie pomocy w zakresie częściowym następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W wyniku dokonanej analizy sytuacji strony skarżącej Sąd uznał, iż nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przedstawionych przez stronę dokumentów wynika, że skarżąca i jej mąż dysponują miesięcznie dochodem w wysokości 2114,15 zł netto (decyzja ZUS z 20 marca 2008 r. oraz zaświadczenie z 12 września 2008 r.). Przeciętne miesięczne wydatki obejmują z kolei opłaty za mieszkanie spółdzielcze w kwocie 622,13 zł, podatek rolny - 12,42 zł (rocznie - 149 zł, raty płatne co kwartał), opłata za telefon ok. 100 zł (w październiku 2008 r. – 96,27 zł), opłata za energię elektryczną za mieszkanie w [...] – 55,82 zł (111,64 zł płatne co dwa miesiące) oraz za nieruchomość w [...] – ok. 8 zł (kwota 15,83 zł obejmuje okres dwumiesięczny – k. 42) oraz wydatki związane z zakupem lekarstw i dojazdem do przychodni specjalistycznych w [...] (wg skarżącej na lekarstwa ok. 250 zł miesięcznie, dojazdy – 144 zł), co daje łącznie przeciętne miesięczne wydatki w kwocie 1192,37 zł. Przeciętnie miesięcznie na wyżywienie i inne wydatki (zakup środków czystości, ubrań itd) pozostaje zatem niewielka kwota ok. 920 zł tj. ok. 460 zł na osobę. Zdaniem Sądu należy mieć dodatkowo na uwadze, iż w okresie, w którym skarżąca została zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego, ciążą na niej dodatkowe wydatki z tytułu zaległości w opłacie za mieszkanie w [...] (213,70 zł), oraz z tytułu prac związanych z montażem okien (492 zł). Nieruchomość w [...], ze względu na stan techniczny budynku, jak też niską klasę gruntów rolnych, nie może być przy tym uznana za znaczące, a możliwe do szybkiego wykorzystania przez skarżącą (pomiędzy otrzymaniem decyzji a upływem terminu na wniesienie skargi) źródło dochodów, pozwalające na sfinansowanie wpisu. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd postanowił przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnić ją od kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata.