II SA/Bd 729/19

WyrokWSA w Bydgoszczy2019-10-23

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Joanna Brzezińska, Leszek Tyliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając zaświadczenie o spełnieniu warunków lokalizacyjnych dla inwestycji mieszkaniowej, powinien brać pod uwagę aktualną liczbę wolnych miejsc w przedszkolach, czy też potencjalną zdolność przedszkola do przyjęcia dzieci w przyszłości?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając zaświadczenie o spełnieniu warunków lokalizacyjnych dla inwestycji mieszkaniowej, powinien oceniać potencjalną zdolność przedszkola do zapewnienia wychowania przedszkolnego dzieciom, a nie aktualną liczbę wolnych miejsc. Celem przepisów jest zapewnienie przyszłym mieszkańcom dostępu do placówek oświatowych, a nie blokowanie inwestycji poprzez wymóg posiadania wolnych miejsc w momencie wydawania zaświadczenia.
Stan faktyczny
Skarżący D. M. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o spełnieniu przez planowaną inwestycję mieszkaniową warunków lokalizacyjnych, w tym możliwości zapewnienia wychowania przedszkolnego dla przyszłych mieszkańców. Prezydent Miasta odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na niewystarczającą liczbę wolnych miejsc w przedszkolach w wymaganej odległości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucił organom błędną wykładnię przepisów, polegającą na ocenie aktualnej liczby wolnych miejsc zamiast potencjalnej zdolności przedszkoli.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta, zasądzając jednocześnie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Leszek Tyliński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 października 2019 r. sprawy ze skargi D. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta M. B. z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego D. M. kwotę [...](czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Bd 729/19 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] 2019 r., nr [...] Prezydent Miasta [...], po rozpatrzeniu wniosku D. M. o wydanie zaświadczenia o spełnieniu przez planowaną inwestycję mieszkaniową przy ul. [...] na działce o nr [...] obręb [...] warunków lokalizacyjnych, określonych w art. 17 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowywaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (Dz.U. z 2018r, poz. 1496, ze zm.), odmówił wydania oświadczenia o żądanej treści. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że z dokonanych przez niego ustaleń wynika, że aktualna łączna liczba miejsc wolnych w przedszkolach znajdujących się w odległości mniejszej niż 750 m od planowanej inwestycji (tj. w Przedszkolu nr [...] "[...]" ul. [...] w B. oraz Przedszkoli [...] przy [...] w [...]) wyniku 3. Jest to liczba mniejsza niż wymagane 5% planowana liczby mieszkańców tej inwestycji ([...]). W zażaleniu na powyższe postanowienie D. M. wniósł o wydanie mu zaświadczenia, że Przedszkole Niepubliczne [...] w [...] jest w stanie zapewnić wychowanie przedszkole 4 dzieciom, to jest liczbie stanowiącej nie mniej niż 5% planowanej liczby mieszkańców inwestycji mieszkaniowej. Wniósł też, aby zaświadczenie to nie było ograniczone w czasie, gdyż ustawa nie przewiduje ważności czasowej takiego zaświadczenia. Postanowieniem z dnia [...] 2019 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji powołał się na przepisy ustawy o ułatwieniach w przygotowywaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji lokalizujących, a także na wydaną na podstawie art. 19 ust. 1 tejże ustawy uchwałę nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. w sprawie określenia lokalnych standardów urbanistycznych dla inwestycji mieszkaniowych na terenie Miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 2018 r., poz. [...]). Zgodnie z treścią tejże uchwały przedszkole znajdujące się w odległości 750 m od planowanej inwestycji mieszkaniowej musi być w stanie zapewnić wychowanie przedszkolne dzieciom w liczbie stanowiącej nie mniej niż 5 % planowanej liczby mieszkańców tej inwestycji. W ocenie Kolegium, organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, a wydane przez niego rozstrzygnięcie znajduje oparcie w zebranym materiale dowodowym, wskazującym jasno, że na dzień wydania zaświadczenia placówki przedszkolne znajdujące się w odległości mniejszej niż 750 m od planowanej inwestycji nie były w stanie zapewnić wychowania przedszkolnego dzieciom w liczbie stanowiącej mniej niż 5% planowanej liczby mieszkańców tej inwestycji (tj. 4 dzieci). W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy D. M. (dalej jako: "skarżący") zarzucił organowi błędne zastosowanie przepisów art. 17 ust. 2 pkt 2 lit. b ustawy o ułatwieniach w przygotowywaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących w zw. z § 2 ust. 1 pkt 3 uchwały Rady Miasta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. w sprawie określenia lokalnych standardów urbanistycznych dla inwestycji mieszkaniowych na terenie miasta [...] poprzez przyjęcie, że wydawane zaświadczenie ma odnosić się do zapewnienia wychowania przedszkolnego z uwzględnieniem obłożenia przedszkoli i punktów przedszkolnych na dzień jego wydawania, a nie z uwzględnieniem faktu, czy na danym terenie są w ogóle placówki, które ogólnie zawierają liczbę miejsc (bez względu na to, czy obłożonych czy wolnych na dzień wydania zaświadczenia) potrzebną do przyjęcia dzieci, które zamieszkają w przyszłości w planowanej inwestycji. Ponadto w ocenie skarżącego doszło również do naruszenia art. 11 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców, przez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść przedsiębiorcy – skarżącego, w sytuacji gdy przedmiotem postępowania było ograniczenie lub odebranie uprawnienia (uniemożliwienie złożenia wniosku w trybie specustawy mieszkaniowej). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] o odmowie wydania zaświadczenia żądanej treści. Odnosząc się do podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w pierwszej kolejności wskazać należy, że problematykę wydawania zaświadczeń reguluje Dział VII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2018, poz. 2096 ze zm.)- dalej jako k.p.a. Zgodnie z art. 217 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Stosownie do treści art. 217 § 2 k.p.a., zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, a także gdy osoba ubiega się o wydanie zaświadczenia ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni (art. 217 § 3 k.p.a.). W myśl art. 218 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie, następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 219 k.p.a.). W realiach rozpoznawanej sprawy skarżący powołuje się na art. 17 ust. 3 ustawy z 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2018 r., poz. 1496) jako na przepis zawierający normę obligującą organ do wydania mu zaświadczenia żądanej treści. Zgodnie z tym przepisem spełnienie warunków, o których mowa w ust. 2 pkt 2 ( w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia), w zakresie możliwości przyjęcia nowych uczniów w szkole podstawowej lub zapewnienia wychowania przedszkolnego dzieciom ocenia się na podstawie zaświadczenia wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Przy czym, zgodnie z brzmieniem wspomnianego ust. 2 pkt 2 art. 17 ustawy obowiązującym do dnia 14 sierpnia 2019 r. inwestycję mieszkaniową lokalizuje się w odległości nie mniejszej niż 3000 m, a w miastach, w których liczba mieszkańców przekracza 100.000 mieszkańców – 1500 m, od: a) szkoły podstawowej, która jest w stanie przyjąć nowych uczniów w licznie dzieci stanowiącej nie mniej niż 7% planowanej liczby mieszkańców inwestycji mieszkaniowej; b) przedszkola, które jest w stanie zapewnić wychowanie przedszkolne dzieciom w liczbie stanowiącej nie mniej niż 3,5 % planowanej liczny mieszkańców inwestycji mieszkaniowej. W przepisie art. 19 cyt. ustawy wskazano natomiast, że standardy, o których mowa w art. 17 ust. 2, 4, 6 i 7 obowiązują, o ile gmina nie określi w drodze uchwały lokalnych standardów urbanistycznych w zakresie parametrów określonych w ust. 2. W oparciu o wskazany wyżej przepis art. 19 omawianej ustawy Rada Miasta [...] podjęła uchwałę z dnia [...] 2018 r., nr [...] w sprawie określenia lokalnych standardów urbanistycznych dla inwestycji mieszkaniowych na terenie miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2018 r., poz. 6849). Zgodnie z § 2 ust. 1 tejże uchwały inwestycję mieszkaniową lokalizuje się w odległości nie większej niż: 1) 250 m od przystanku komunikacyjnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 2016); 2) 750 m od szkoły podstawowej, która jest w stanie przyjąć nowych uczniów w liczbie dzieci stanowiącej nie mniej niż 10% planowanej liczby mieszkańców inwestycji mieszkaniowej; 3) 750 m od przedszkola, które jest w stanie zapewnić wychowanie przedszkolne dzieciom w liczbie stanowiącej nie mniej niż 5 % planowanej liczby mieszkańców inwestycji mieszkaniowej. Planowana przez skarżącego inwestycja, w związku z realizacją inwestycji ma mieć powierzchnię 2.187,6 m2, co w świetle treści art. 17 ust. 9 wskazującego na sposób ustalania planowanej liczby mieszkańców oznacza, że liczba przyszłych mieszkańców budynku wynosi 78,12. W związku z czym przedszkole położone w odległości nie większej niż 750 m od planowanej inwestycji, powinno być w stanie zapewnić wychowanie przedszkole 4 dzieciom. Jak wynika z ustaleń organu, w wymaganej odległości od przedmiotowej inwestycji znajdują się dwa przedszkola – Przedszkole nr [...] i Przedszkole Niepubliczne [...], które poinformowały o tym, że odpowiednio, na dzień [...].2019.r nie dysponują wolnymi miejscami w przedszkolu (Przedszkole nr [...]) oraz że na dzień [...].2019 r. dysponują 3 wolnymi miejscami (Przedszkole Niepubliczne [...]). W oparciu o wyższe informacje organy zgodnie uznały, że nie istnieją podstawy do wydania wnioskowanego zaświadczenia. Odnosząc się do powyższego stanowiska organów stwierdzić należy, że dokonały one błędnej wykładni przepisów art. 17 ust. 2 pkt 2b cyt. ustawy, jak i § 2 ust. 1 pkt 3 cyt. wyżej uchwały, przyjmując, że ustawodawca (a za nim uchwałodawca) wymaga od inwestora uzyskania zaświadczenia, z którego wynikałoby, że w momencie wydawania zaświadczenia, a więc przed przystąpieniem do realizacji inwestycji, w przedszkolu znajdującym się w wymaganej odległości są wolne miejsca dla ściśle określonej liczby dzieci. Takie rozumienie wskazanych przepisów jest sprzeczne z celem wprowadzenia omawianych regulacji i zamiast ułatwiać realizację inwestycji może przyczynić się do ich blokowania. Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy o ułatwieniach w przygotowywaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych, określając w ustawie standardy, jakim muszą odpowiadać inwestycje mieszkaniowe, aby dla ich realizacji znalazły zastosowanie omawiane regulacje, prawodawca dążył do zapewnienia głównym mieszkańcom tworzonego nowego zasobu mieszkaniowego – tj. rodzinom pełnym, m.in. dostępu do placówek oświatowych, w tym przedszkoli. Owo zabezpieczenie dostępu polegać ma na tym, że inwestycja musi być realizowana w określonej odległości maksymalnej od przedszkola, które będzie w przyszłości w stanie zapewnić wychowanie przedszkolne dzieciom, które zamieszkają w planowanym budynku mieszkalnym. Ustawodawca używają w omawianym przepisie sformułowania "przedszkole, które jest w stanie zapewnić wychowanie przedszkolne" miał na myśli przyszłe, potencjalne możliwości placówki przedszkolnej, nie zaś dysponowanie w momencie wystawiania zaświadczenia określoną liczbą wolnych miejsc. To, czy w przedszkolu są w danym momencie wolne miejsca nie jest bowiem istotne z punktu widzenia celu, jakim jest zapewnienie miejsc w przedszkolu dla rodzin, które w przyszłości zamieszkają w planowanym budynku mieszkalnym. Należy mieć na uwadze, że w przedszkolach jest ciągła rotacja dzieci. To, czy dziecko będzie miało od razu zapewnione miejsce w przedszkolu zależy od tego, czy rodzina dziecka będzie spełniać określone kryteria (przedszkola publiczne) lub kiedy wystąpi się z wnioskiem o przyjęcie do przedszkola. Brak w danym momencie wolnego miejsca w przedszkolu dla dziecka nie oznacza, że za kilka dni czy tygodni nie będzie takiego miejsca. Dodać należy, że domaganie się od inwestora uzyskania zaświadczenia o tym, że przed rozpoczęciem inwestycji są wolne miejsca w przedszkolach w sytuacji, gdy liczba dzieci chodzących do tego typu placówek ciągle się zmienia, prowadziłaby do absurdalnych sytuacji, w których uzyskanie przedmiotowego zaświadczenia zależałoby od przypadku – tj. od tego, czy w odpowiednim momencie złożony zostanie wniosek i czy przedszkole w odpowiednim momencie poinformuje o wolnej liczbie miejsc, a także czy organ nie uzna, że istnieje potrzeba ponownego zwrócenia się do dyrekcji przedszkola (co miało miejsce w niniejszej sprawie). Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił postanowienia organów obu instancji (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania orzeczono w pkt. 2 wyroku na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 1 p.p.s.a. Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę przedstawioną wyżej wykładnię art. 17 ust. 2 pkt 2 ustawy o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących i § 2 ust. 1 uchwały Rady Miasta [...] z dnia [...] 2018 r., nr [...].

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło